ZS, de hersenen, hormonen

0.0(0)
Studied by 0 people
call kaiCall Kai
learnLearn
examPractice Test
spaced repetitionSpaced Repetition
heart puzzleMatch
flashcardsFlashcards
GameKnowt Play
Card Sorting

1/51

encourage image

There's no tags or description

Looks like no tags are added yet.

52 Terms

1
New cards

centraal zenuwstelsel

bestaat uit de hersenen en het ruggenmerg

2
New cards

ruggenmerg

Een smalle buis die zich over de hele lengte van de rug uitstrekt, van de onderkant van de schedel tot aan de heup.

3
New cards

hersenen

omgeven door hersenvocht, een vloeistof die ze beschermt tegen schokken

4
New cards

perifeer zenuwstelsel

verbindt het CZS met de rest van de hersenen

5
New cards

de hersenstam

  • Bestaat uit pons, medulla oblongata en reticulaire formatie

  • Automatische piloot: alertheid, ademhaling, hartslag


6
New cards

medulla oblongata

  • Hartslag, ademhaling + bloeddruk

  • Zenuwbanen kruisen elkaar → rechterhersenhelft is verantwoordelijk voor linkerkant van het lichaam en omgekeerd


7
New cards

pons

  • regelt slaap- en droomcyclus

  • bewustzijn jezelf en omgeving

  • verbinding met cerebellum


8
New cards

reticulaire formatie

  • Alert blijven, arousal

  • Dringende boodschappen bv. reflexen


9
New cards

cerebellum

  • coördinatie van bewegingen

  • klassieke conditionering

  • taal-, denk-, en geheugentaken


10
New cards

thalamus

link tussen perifeer ZS en de hersenen

11
New cards

hypothalamus

  • controleert het autonoom zenuwstelsel en endocriene stelsel

  • homeostase

  • temperatuurregeling


12
New cards

hypofyse

Regelt onder andere de groei en stuurt andere hormoonklieren aan.

13
New cards

limbisch systeem

Bestaat uit amygdala en hippocampus, liggen alle twee in beide hersenhelften

14
New cards

amygdala

angst, agressie, emotioneel geheugen

15
New cards

hippocampus

geheugen (opslaan van nieuwe informatie), maakt neuronen aan

16
New cards

basale ganglia

  • regulatie motorische activiteit

  • complexe gedragingen leren, plannen en uitvoeren


17
New cards

cerebrum (grote hersenen)

  • bestaat uit 2 hersenhelften (synoniem voor hersenhelft is hemisfeer)

  • cerebrale cortex of hersenschors

  • door kronkels kunnen er meer neuronen in onze hersenen


18
New cards

cerebrale cortex (hersenschors)

Het buitenste laagje van de cerebrale hemisferen, heeft een grijsachtige kleur en wordt daarom ook wel eens de grijze massa genoemd.

19
New cards

frontale cortex

Bestaat uit prefrontale cortex, motorische cortex en gebied van Broca (enkel links) en spiegelneuronen

20
New cards

prefrontale cortex

Regelt executieve functies, impulscontrole en persoonlijkheid en temperament. Plannen, beslissen en remmen.

21
New cards

motorische cortex

regelt onze motoriek

22
New cards

pariëtale cortex

net achter de motorische cortex, verwerkt wat je voelt. helpt je ook te weten waar je lichaam is en hoe je je in de ruimte beweegt (mentale plattegrond).

23
New cards

somatosensorische cortex

zorgt ervoor dat we zintuigelijke informatie kunnen verwerken.

24
New cards

occipitale cortex

bestaat uit visuele cortex

25
New cards

visuele cortex

zorgt voor het verwerken van visuele informatie

  • Kleur, beweging, vorm en schaduw. Bij geboren blinden helpt ze mee aan het lezen van braille.


26
New cards

temporale cortex

  • Bestaat uit auditieve cortex en gebied van Wernicke

  • Auditieve cortex zorgt voor het verwerken van auditieve informatie

  • Gebied van Wernicke zorgt ervoor dat je taal gaat begrijpen (enkel links!)

  • Een deel tegen de hippocampus werkt mee aan het geheugen


27
New cards

auditieve cortex

zorgt voor het verwerken van auditieve informatie

28
New cards

gebied van broca

Een gebied in de frontale lob van de linker hemisfeer cruciaal voor het spreken, meer bepaald bij de productie van taal.

29
New cards

gebied van wernicke

zorgt ervoor dat je taal gaat begrijpen (enkel links!)

30
New cards

dopamine

geeft signalen door tussen zenuwcellen en speelt een rol bij beweging, denken, emoties, motivatie, beloning en impulscontrole.

31
New cards

noradrenaline

speelt een grote rol bij de gemoedsgesteldheid

32
New cards

serotonine

  • stemming

  • slaap-waakritme

  • eetlust

  • lichaamstemperatuur

  • seksueel gedrag

  • pijn


33
New cards

Acetylcholine

  • bewegingscontrole

  • geheugen


34
New cards

GABA

  • inhibitorische neurotransmitter

  • nog veel onderzoek nodig


35
New cards

endorfines

  • endogene morfine

  • pijnstillend → vechten of vluchten

  • verzadiging

  • goed gevoel na beloning (heroïneverslaving)


36
New cards

oxytocine

  • positief sociaal contact bevorderen

  • afkeer tot lichamelijk contact verminderen


37
New cards

glutamaat

Bevordert plasticiteit van de hersenen → zenuwen kunnen nieuwe verbindingen aanmaken of oude verbindingen versterken

38
New cards

epifyse (pijnappelklier)

  • jeugdklier

  • remmende invloed op geslachtsklieren

  • produceert (o.a.) melatonine

    • zonlichtgevoelig

    • slaap-waakritme


39
New cards

prolactine

stimuleert de melkklieren in het borstweefsel → melksecretie

40
New cards

FSH

  • rijping follikels

  • oestrogeenproductie in follikels stimuleren

  • vorming zaadcellen


41
New cards

LH

  • eirijping & eiersprong

  • aanmaak oestrogeen & progesteron

  • aanmaak testosteron


42
New cards

groeihormoon

  • stimuleert aanmaak van groeifactoren

  • groei van groeikraakbeenschijven

  • productie gebeurt tijdens de slaap


43
New cards

ACTH

stimuleert de bijnierschors om cortisol aan te maken

44
New cards

ADH of vasopressine

  • zorgt voor voldoende resorptie (terug opnemen) van water in de nierbuisjes

  • verband tussen … en sociaal gedrag

    • vrijgevigheid

    • monogamie

    • motivatie voor sociaal gedrag


45
New cards

TSH

stimuleert de schildklier (thyroïd) om T3 en T4 (schildklierhormonen) aan te maken

46
New cards

schildklier

Maakt thyroxine of schildklierhormoon. Bij volwassenen regelen deze hormonen onder andere de hartslag en de bloeddruk. Bij kinderen spelen schildklierhormonen ook een rol bij de groei van botten, spieren en zenuwweefsel, in het bijzonder het hersenweefsel.

47
New cards

pancreas

  • Exocriene én endocriene klier (exocrien is met de spijsvertering, endocrien is insuline en glucagon)

  • Produceert insuline & glucagon: suikermetabolisme

  • DOEL: suikergehalte/glycemie in balans houden


48
New cards

bijnieren

  • Het bijniermerg produceert adrenaline (=epinefrine) en noradrenaline (=norepinefrine).

  • De bijnierschors produceert onder andere cortisol en geslachtshormonen.


49
New cards

geslachtsklieren

  • Eierstokken en teelballen

  • Ze produceren oestrogenen en androgenen (zowel mannen als vrouwen hebben van deze

  • Hormonen, maar bij vrouwen is er meer oestrogeen en bij mannen meer androgeen)

  • Belangrijk voor voortplanting en secundaire geslachtskenmerken


50
New cards

oestrogeen

Zowel mannen als vrouwen hebben het hormoon …. Bij vrouwen is dit belangrijk voor de secundaire geslachtskenmerken, menstruatiecyclus en zwangerschap. Bij mannen is de functie onduidelijk.

51
New cards

progesteron

  • Is een soort van oestrogeen, komt enkel bij vrouwen voor

  • Baarmoederslijmvlies voorbereiden op eventuele innesteling van bevruchte eicel

  • 2de bevruchting voorkomen

  • Menstruele bloeding voorkomen tijdens zwangerschap


52
New cards

androgenen

Zorgen voor de primaire en secundaire geslachtskenmerken, maar ook voor de zaadproductie en seksuele ontwikkeling