Kazakh History Тывшгав

Тас дәуірі неше түрге бөлінеді?

Палеолит(б.з.б 2,6млн жыл-б.з.б 12 мың жыл аралығы)

Мезолит(б.з.б 12-б.з.б 5 мың жыл аралығы)

Неолит(б.з.б 5-б.з.б 3мың жыл аралығы)

Палеолиттің өзі неше бөлінеді ?

Ерте палеолит(б.з.б 2,6 млн жыл-б.з.б 40 мың жыл)

Кейінгі палеолит(б.з.б 40 мың жыл-б.з.б 12 мың жыл аралығы)

Ерте палеолит өзі неше бөлінеді?

Олдувэй(б.з.б 2,6 млн жыл-б.з.б 800 мың жыл)

Ашель(б.з.б 800 мың-б.з.б 140 мың жыл аралығы)

Мустье(б.з.б 140 мың жыл-б.з.б 40 мың жыл)

Палеолит немесе ежелгі тас дәуірі кезеңіндегі ерекшеліктер

1.Өте ұзаққа шамамен 3 миллиондай жылға созылған.

2.Адам пайда болып,қалыптасты.

3.Адамзат Африка жерінде пайда болып,жер бетіне біртіндеп тарады

4.Тас құралдар жасау ұдайы жетілдіріле түсті,сапасы жақсарды.

Адамдардың дамуы бойынша жіктелуі және олардың пайда болған жылдары және қай жерде табылғанын жаз

1.Епті адам 1 млн 750 мың жыл бұрын-Танзаниядағы(Шығыс Африка)Олдувэй шатқалында табылған

2.Питекантроп 1 млн жыл бұрын-1891 жылы Ява аралы

3.Синантроп 500-200 мың жыл бұрын-Солтүстік Қытай

4.Неандерталь 200-35 мың жыл бұрын-Германиядағы Неандерталь деген жерде және Өзбекстанның тесіктас үңгірі.

5.Саналы адам 40-30 мың жыл бұрын-Франциядағы Кроманьон үңгірінде табылған

Тік жүретін адам өкілдерін ретінде кімдерді атаймыз?

Питекантроп пен Синантроп

Қазақстан жерінде адамдар қашан пайда болды?

Қазақстан жерінде адамдар бұдан 1 млн жыл бұрын пайда болды

Қазақстан жерінде табылған адамдар кімдердің замандастары?

Питекантроптардың замандастары

Қазақстан жерінен табылған,1 млн жыл бұрын жасалған құралдар

Тас кескіш,қырғыш,тескіштер

Қазақстан жеріндегі алғашқы адамдардың еңбекқұралдары қай жерде табылған?

Жамбыл облысы.Арыстанды өзенінің бойында

Қазақстанның Оңтүстігіндегі Қаратаудан

Маңғыстаудағы Шақпақата

және одан басқа Қазақстанның Оңтүстігіндегі Шабақты,Қазанғап,Тәңірқазған т.б қоныстардан табылған.

Алғашқы адамдардың қоғамдық ұйымы қалай аталды және оның ерекшеліктері?

Тобыр деп аталды,ерекшеліктері:Алғашқы адамдар бірлесіп,тамақ табу мен жабайы жануарлардан қорғану үшін топтасып жүрді.20-30 ересек адамнан тұрды,бірақ тұрақсыз болды.

Алғашқы еңбек құралдары қандай болды?

Қазғыш таяқ,Үшкір тас,шоқпар,шапқы

Ең көне тас құралдар қайда пайда болды?Олар қалай аталды?Олар не үшін қолданылды?

Олар Шығыс Африкадағы Олдувэй шатқалынан табылды.Олар чоппер,чоппинг деп аталды.Чоппер аң еті мен ағаш кесу үшін пайдаланған.

Адамдардың ең алғашқы баспанасы-

Үңгірлер

Ежелгі адамдардың ең алғашқы кәсібі-

терімшілік

Терімшіліктен кейін кәсібі-

Аң аулау

Алғашқы адамдардың аулаған аңдары-

мамонт және бизон

Монофас дегеніміз-

бір жағынан соққылау арқылы сындырып,қыр шығарған тас құрал

Бифас дегеніміз-

екі жағынан да өнделген қарапайым шапқыш тас құрал.

Ашель заманында қандай құралдар пайда болды?

Қол шапқы және жарғыш

Қол шапқы дегеніміз не?

Қол шапқы-көлемі 35 смге жететін,екі жақтан ұсақтап жарып жасалған құрал.

Ежелгі адамдар үшкір сүйектен не жасаған?

Ине мен біз жасады.

Жамбыл облысынан табылған палеолит дәуірінің бес мыннан аса еңбек құралдарының бірі-

қашау мен үшкір заттар

Алғашқы адамдардың маймылдардан айырмашылығы неде?

Еңбек құралдарын жасай білуі

Тас құралдардың жүзге жуық жаңа түрлері пайда болды.Ең көп кездесетіні?

Үшкір тастар мен қырғыштар

Үшкір тастардың ұшын қай әдіспен өткірлеген?Ол әдіс нені білдіреді?

ретушь әдісімен,Ретушь әдісі дегеніміз-бір қабат өнделген тас құралдың жүзін ұсақ ойықтар жасау арқылы өткірлеу.

Мустье кезеніндегі адамдар Қазақстанның қай облыстарын игере бастаған?

Орталық және Шығыс аймақтарын игере бастаған

Осы аймақтардан қандай қоныстар табылды?

Обалысай,Мұзбел,Қанай

қанай қонысынан табылған тас құралдарының пайдаланылған уақыты?

140-132 мың жыл бұрын екені анықталды.

Мустье кезеңінің тұрақтарының ішінде ең күрделісі?

Оңтүстік Қазақстаннан табылған Ш.Уалиханов атындағы тұрақ,күрделі,себебі ежелгі адамдар ол жақта бірнеше рет қоныстанған.

Мұз басу дәуірі қаншама жыл бұрын болды?

Бұдан 100 мың жыл бұрын

Мұздықтар қаншама жыл бұрын ери бастады?

13000 мың жыл бұрын

Суықтан қорғану үшін адамдар не істеді?

Баспана жасады,жылы киімдер тіге бастады.Инені үшкір сүйектерден жасады,ал жіптің орнына жануарлардың сіңірлерін пайдаланды.

Адамдар Ерте палеозой кезеңінінің қай кезеңінде от жағуды үйренді?

Мустье кезенінде

Ашель кезеңінде табылған тұрақтардың облыстар бойынша орналасуы

Оңтүстік Қазақстан:Бөріқазған,Тәңірқазған

Орталық Қазақстан:Құдайкөл,Жаман Айбат,Обалысай

Шығыс Қазақстан:Қозыбай

Мустье кезеңіндегі табылған тұрақтар қай жерде орналасқан?

Қаратау өңірі:Ш.Уалиханов атындағы тұрақ,Қызылрысбек

Батыс Қазақстан:Шақпақата

Орталық Қазақстан:Ағадыр

Кейінгі палеолиттің кезеңінде табылған тұрақтар қай жерде орналасқан?

Орталық Қазақстан:Семізбұғы,Батпақ,Қарабас

Шығыс Қазақстан:Бұқтырма,Шүлбі

Оңтүстік Қазақстан:Ащысай

Жетісу:Майбұлақ

Кейінгі палеолиттің ең көрнекті ескерткіштерінің бірі-

Батпақ

Батпақ атты тұрақтың жас мөлшері-

б.з.б 30-25 мыңыншы жыл

Батпақ атты тұрақтан неше тас құралдар шықты?

300-ге таяу тас құралдар шықты

Кейінгі палеолиттің құралдарына нені жатқызамыз?

Дротик,Гарпун,Болос

Қыстырма әдісі нені білдіреді?

Ағаштарға тасты тақау арқылы құралдарды жасау,желім ретінде қарағайдың шайыры және тау балауызы қолданылған

Ежелгі адамдардың қоғамдық құрылысын рет ретімен жаз

Тобыр→Ру→Тайпа→Тайпа одақтары→Мемлекет

Орта Тас дәуірінде (Мезолитте) қандай ерекшеліктер болды?

Мұз ери бастады,жылыну басталды.Орманды алқаптар пайда болды,Табиғат пен өсімдіктің дүниесінің өзгеруіне байланысты жануарлардың да дүниесі өзгерді

Мезолитте адамдардың негізгі кәсібі не болды?Ол кезде қандай ерекше құрал болды аң аулау үшін?

Аншылық,садақ болды.

Мезолиттің жаңалықтары

Микролиттер және садақ пен жебенің шығуы,мал шаруашылығының пайда болуы,егіншіліктің пайда болуы(терімшіліктен келіп шықты)

микролиттер дегеніміз не?

Ұзындығы 1-2 см ұсақ тастардан жасалған құралдар

Ең алғаш қолға үйретілген жануар-

ит

Сақ сөзінің мағынасы әртүрлі жазбалар бойынша

Парсы:Құдіретті еркектер

Иран:жүйрік атты турлар

Грек авторлары:Азиялық скифтер