kb begrippen Romeinse Oudheid + Byzantijnse kunst

apsis

halfronde nis in een gebouw, vaak in het midden van een muur (waaronder aanvankelijk het altaar stond)

basilica

rechthoekig gebouw met in het interieur een colonnade op de 4 zijden en een apsis tegenover de ingang; het centrale deel was 1 verdieping hoger dan de buitenste rondgang; een basilica had een economisch, juridische en politieke functie

fresco

schildertechniek waarbij met waterverf muurschilderingen aangebracht worden op natte kalk; de natte kalkondergrond zuigt de pigmenten op en fixeert op die manier kleur

mozaïek

afbeelding die gemaakt is met kleine, gekleurde steentjes

oculus

ronde opening in het midden van een koepelconstructie; door deze oculus konden licht en lucht binnenkomen en kon het gewicht van de koepelconstructie ingeperkt worden

opus caementicium

romeins beton; er werd gewerkt met verschillende steenmotieven

portretbuste

portretsculptuur vanaf schouderhoogte als representatie van het hele lichaam

ambulatorium

rondgang

aureool of nimbus

goudkleurige ring die rond het hoofd van een heilige afgebeeld wordt

arkade

bogengalerij; reeks bogen op zuilen, meestal als afboording van een gaanderij of voorhal

campanile

klokkentoren

centraalbouw

gebouw waarvan de plattegrond rond een centraal punt geconstrueerd is; de plattegrond van een constructie kan rond, vierkant, kruisvormig, achthoekig... zijn

iconografie

beschrijven en bestuderen van onderwerpen in de beeldende kunst en de betekenis ervan op het moment van creëren of op latere momenten in de geschiedenis

mausoleum

gebouw waar het lichaam van een hooggeplaatste overledene bewaard wordt

narthex

voorhal

pantocrator

afbeelding van de heersende God of Jezus; in de ene hand draagt deze figuur een evangelieboek, met de andere hand maakt Hij een zegenend gebaar

tetramorf

symbolische afbeelding van de 4 evangelisten: de leeuw (Marcus), het rund (Lucas), de mens of de engel (Mattheüs) en de adelaar (Johannes)

travee

deel van een gebouw dat wordt afgebakend door 2 opvolgende zuilen in de lengterichting