1/68
Bộ thẻ từ vựng giải phẫu học cơ thể người bao gồm hệ tuần hoàn, hô hấp, tiêu hóa, tiết niệu, sinh dục, thần kinh, nội tiết và các giác quan dựa theo ngân hàng câu hỏi ôn tập.
Bộ xương người (theo định khu)
Được phân chia thành 2 phần chính.
Xương lồng ngực
Khung xương cấu tạo gồm xương ức, cột sống ngực và 12 đôi xương sườn.
Mặt trước (ức sườn) của tim
Mặt tim nằm sau xương ức và các sụn sườn; ở trẻ em có tuyến ức che phủ; có rãnh liên thất trước và rãnh liên nhĩ thất trước.
Mặt dưới của tim
Mặt hoành đè lên cơ hoành, qua cơ hoành liên quan trực tiếp với gan và dạ dày.
Tâm nhĩ trái
Buồng tim có 4 lỗ tĩnh mạch phổi đổ vào, thông với tâm thất trái qua van 2 lá và thông với tiểu nhĩ trái qua một khe hẹp.
Xương cổ chân (một bên)
Gồm có 7 xương ở mỗi bên cổ chân.
Phân loại khớp (theo mức độ hoạt động)
Được chia thành 3 loại: khớp bất động, khớp bán động và khớp động.
Nhóm cơ thành ngực trước bên
Nhóm cơ bao gồm cơ ngực to, cơ ngực bé và cơ răng to (không bao gồm cơ lưng to).
Cơ hoành
Cơ vân dẹt ngăn cách giữa khoang ngực và ổ bụng.
Trục của tim
Định hướng theo chiều từ trên xuống dưới, sang trái và ra trước.
Khoang màng phổi
Khoang ảo nằm giữa lá thành và lá tạng, hai bên không thông với nhau và chứa một ít dịch giúp hai lá trượt lên nhau dễ dàng.
Phổi phải
Phổi có 3 thùy và 2 rãnh liên thùy.
Phổi trái
Phổi có 2 thùy và 1 rãnh liên thùy.
Đỉnh phổi
Phần đỉnh nhô lên phía trên xương đòn khoảng 2−3cm.
Thành dạ dày (thứ tự các lớp)
Cấu tạo từ ngoài vào trong gồm 4 lớp: thanh mạc – cơ – dưới niêm mạc – niêm mạc.
Lớp cơ dạ dày (thứ tự các thớ)
Sắp xếp từ ngoài vào trong lần lượt gồm: cơ dọc – cơ vòng – cơ chéo.
Tiểu tràng
Đoạn ống tiêu hóa gồm 3 phần: tá tràng, hỗng tràng và hồi tràng.
Dạ dày
Đoạn phình lớn của ống tiêu hóa nối giữa thực quản và tá tràng.
Tụy
Tuyến tiêu hóa chia thành 3 phần chính: đầu, thân và đuôi.
Thận (cấu tạo đại thể)
Trên thiết đồ bổ dọc gồm hai phần chính: xoang thận (phần rỗng bên trong) và nhu mô thận (phần đặc bên ngoài).
Nhu mô thận
Phần mô đặc được chia thành hai vùng: vùng vỏ và vùng tủy.
Xoang thận
Khoang rỗng bên trong thận chứa các đài thận và bể thận.
Bể thận
Khoang thu nhận nước tiểu từ các đài thận, phía dưới thông trực tiếp với niệu quản.
Nephron
Đơn vị cấu tạo và chức năng của thận; mỗi quả thận chứa khoảng 1−1,5 triệu nephron.
Niệu đạo nam
Ống dài hơn niệu đạo nữ, có đoạn gấp khúc, đồng thời đảm nhiệm cả chức năng bài xuất nước tiểu và dẫn truyền dịch sinh dục.
Niệu đạo nữ
Đoạn ống thẳng dài khoảng 3−4cm, chạy từ cổ bàng quang và mở ra ngoài ở tiền đình âm hộ.
Tuyến Bartholin
Tuyến phụ thuộc cơ quan sinh dục nữ (không có ở cơ quan sinh dục nam).
Tạng cương của dương vật
Cấu tạo gồm 2 vật hang nằm ở phía trên và 1 vật xốp nằm ở phía dưới.
Ống sinh tinh
Hệ thống ống cuộn trong tinh hoàn, nơi trực tiếp diễn ra quá trình sinh tinh.
Mào tinh
Cấu trúc hình chữ C úp trên cực trên và bờ sau tinh hoàn; là nơi bắt đầu của đường dẫn tinh.
Ống phóng tinh
Đoạn ống dẫn tinh đổ trực tiếp vào phần niệu đạo tuyến tiền liệt.
Vị trí giải phẫu của tử cung
Nằm trong chậu hông bé, ở vị trí sau bàng quang và trước trực tràng.
Tử cung (phân chia giải phẫu)
Được chia thành ba phần chính: thân tử cung, eo tử cung và cổ tử cung.
Vị trí bình thường của tinh hoàn (trẻ đủ tháng)
Nằm hoàn toàn trong hạ nang (bìu).
Buồng trứng (vị trí giải phẫu)
Nằm áp vào thành bên chậu hông bé, ở vị trí dưới eo trên 1cm.
Vòi tử cung (phân đoạn)
Dài khoảng 10−12cm, sắp xếp từ trong ra ngoài lần lượt là: đoạn thành – đoạn eo – đoạn bóng – đoạn loa.
Đoạn eo của vòi tử cung
Phân đoạn có đường kính hẹp nhất của vòi tử cung.
Đoạn bóng của vòi tử cung
Đoạn phình rộng nhất của vòi tử cung, có chiều dài khoảng 7cm.
Tuyến Cooper (tuyến hành niệu đạo)
Đôi tuyến sinh dục phụ ở nam nằm sau niệu đạo màng, có ống tiết đổ vào niệu đạo.
Màng não - tủy
Gồm 3 lớp màng bọc từ ngoài vào trong: màng cứng, màng nhện và màng mềm.
Khoang dưới nhện
Khoang nằm giữa màng nhện và màng mềm, là nơi chứa dịch não tủy.
Tủy sống (hình thể trong)
Cấu tạo bởi chất xám nằm ở trong (sừng trước có chức năng vận động) và chất trắng bao bọc ở ngoài; phía trên liên tiếp với hành não.
Dây thần kinh sống
Có 31 đôi dây thần kinh sống hình thành từ sự kết hợp giữa rễ trước và rễ sau của các đốt tủy.
Tuyến yên
Tuyến nội tiết nằm trong hố yên của xương bướm, nặng khoảng 0,5−0,7g, nối với vùng dưới đồi qua cuống tuyến yên và nhận máu chính từ động mạch cảnh trong.
Tuyến giáp
Nằm ở vùng cổ trước bên (dưới sụn giáp và trước khí quản đoạn cổ); cấu tạo hình thể gồm một eo ở giữa nối hai thùy ở hai bên.
Tuyến thượng thận
Đôi tuyến nội tiết màu vàng hình tam giác úp trên cực trên của hai thận; lớp vỏ ngoài gồm 3 lớp tế bào.
Tuyến cận giáp
Gồm 4 tuyến nhỏ thường nằm áp vào mặt sau các cực của tuyến giáp.
Tuyến tùng
Cấu trúc nội tiết hình hạt thông nằm ở mặt sau trung não.
Màng thớ của nhãn cầu
Lớp vỏ xơ ngoài cùng của nhãn cầu gồm củng mạc ở phía sau (65) và giác mạc trong suốt ở phía trước (61).
Màng cơ mạch (màng bồ đào)
Lớp giữa của nhãn cầu gồm 3 phần: màng mạch (mạch mạc), thể mi và mống mắt.
Thể mi
Phần dày lên của màng mạch nằm giữa mạch mạc và mống mắt; biểu mô các mỏm mi có vai trò tiết ra thủy dịch.
Võng mạc
Màng thần kinh trong cùng của nhãn cầu, chứa các tế bào cảm thụ ánh sáng (tế bào nón và tế bào que) cùng điểm vàng (vùng nhạy cảm thị giác nhất).
Thủy tinh thể
Thấu kính trong suốt, hai mặt lồi và có tính đàn hồi cao, nằm sau mống mắt.
Đồng tử
Lỗ tròn mở ở trung tâm mống mắt có tác dụng điều tiết lượng ánh sáng đi vào mắt.
Môi trường trong suốt của mắt
Hệ thống truyền sáng gồm 4 môi trường: giác mạc, thủy dịch, thủy tinh thể và dịch kính.
Đường kính trước - sau của nhãn cầu
Kích thước đo được vào khoảng 25mm.
Ống tai ngoài
Ống dẫn truyền âm thanh dài khoảng 2,5cm; cấu tạo gồm 31 đoạn ngoài bằng sụn và 32 đoạn trong bằng xương.
Tai giữa (hòm tai)
Khoang chứa khí gồm hòm tai (6 thành, thành ngoài chủ yếu là màng nhĩ), vòi tai và xoang chũm; chứa chuỗi 3 xương con: xương búa – xương đe – xương bàn đạp.
Dịch tai trong (nội dịch và ngoại dịch)
Nội dịch nằm bên trong mê nhĩ màng; ngoại dịch nằm giữa mê nhĩ xương và mê nhĩ màng.
Hệ thần kinh trung ương
Gồm hai phần chính là não bộ và tủy sống.
Hệ thần kinh ngoại vi (phần não tủy)
Gồm 12 đôi dây thần kinh sọ và 31 đôi dây thần kinh sống.
Dây thần kinh sọ VII
Dây thần kinh mặt.
Dây thần kinh sọ IX
Dây thần kinh thiệt hầu.
Niệu quản
Ống dẫn nước tiểu từ bể thận xuống bàng quang nằm sau phúc mạc; có 3 chỗ hẹp sinh lý (chỗ nối bể thận, chỗ bắt chéo động mạch chậu và đoạn nội thành bàng quang).
Vị trí giải phẫu của thận
Hai tạng nằm sau phúc mạc, dọc hai bên cột sống thắt lưng; thận phải thường nằm thấp hơn thận trái khoảng 2cm.
Đỉnh tim (mỏm tim)
Nơi gặp nhau của rãnh liên thất trước và sau; đối chiếu lên thành ngực tại giao điểm khoang gian sườn V và đường giữa xương đòn trái.
Hệ thống dẫn truyền tự động của tim
Mạng lưới phát và dẫn truyền xung động gồm nút xoang (nút Keith-Flack ở tâm nhĩ phải), nút nhĩ thất (nút Aschoff-Tawara), bó His và mạng Purkinje.
Động mạch chủ
Thân động mạch lớn xuất phát từ tâm thất trái, gồm đoạn lên, quai động mạch chủ và đoạn xuống; tận hết ngang mức đốt sống thắt lưng IV bằng cách chia ra 2 động mạch chậu gốc.
Hầu
Ống cơ - mạc ngã tư hô hấp và tiêu hóa dài khoảng 12cm, đi từ nền sọ xuống tiếp nối với thực quản ngang mức đốt sống cổ VI.