8.A Od rata do građanskog rata - rezime

Preuzimanje Vrhovne komande (1915)

Fatalna odluka Nikolaja II da stane na čelo armije u Mogiljevu, čime je svu odgovornost za vojne poraze preuzeo na sebe, a vlast prepustio carici i Raspućinu.

Ministarska vrteška (1915–1916)

Smena i postavljanje desetina nekompetentnih ministara pod uticajem dvorca, što je potpuno paralisalo državni aparat i kompromitovalo monarhiju pred Dumom.

Bitka kod Tanenberga (1914)

Katastrofalni poraz ruske 2. armije u Istočnoj Pruskoj koji je razbio početni patriotski zanos i označio početak masovnog zarobljavanja i moralnog sloma vojske.

Trauma predaje i Staljinova Naredba 270

Iskustvo masovne predaje preko milion carskih vojnika (1914–1917) oblikovalo je kasniju Staljinovu doktrinu po kojoj 'nema zarobljenika, već samo izdajnika'.

Februarska revolucija (1917)

Spontani narodni bunt započet redovima za hleb na Međunarodni dan žena koji je prastao u generalni štrajk i doveo do sloma autokratije bez učešća stranaka.

Pobuna Petrogradskog garnizona (1917)

Prekretnica Februarske revolucije kada su vojnici Volinskog puka odbili da pucaju na demonstrante, prešli na stranu radnika i podelili im oružje.

Abdikacija Nikolaja II (2. mart 1917)

Čin kojim je Nikolaj II u Pskovu predao vlast nakon što su mu svi komandanti frontova i Duma otkazali poslušnost, čime je ugasena dinastija Romanov.

Dvojna vlast (Dvoevlastie, 1917)

Paralelni sistem upravljanja između Privremene vlade (formalna vlast bez sile) i Petrogradskog sovjeta (podrška masa i sile bez formalne odgovornosti).

Naredba br. 1 (Prikaz № 1, 1917)

Dekret Petrogradskog sovjeta kojim su uvedeni vojnički komiteti i ukinuta oficirska disciplina, što je trajno razbilo komandni lanac i borbenu sposobnost armije.

Aprilske teze (1917)

Lenjinov radikalni program formulisan po dolasku u 'plombiranom vozu' kojim je odbacio Privremenu vladu i lansirao parole 'Hleb, zemlja, mir' i 'Sva vlast Sovjetima!'.

Junska ofanziva & Julski dani (1917)

Propala letnja ofanziva Kerenskog koja je izazvala masovni oružani ustanak radnika i mornara u Petrogradu, optužbe Lenjina za nemačku špijunažu i njegov beg u ilegalu.

Afera Kornilov (avgust 1917)

Neuspeli pokušaj vojnog puča generala Kornilova koji je primorao Kerenskog da naoruža boljševičku Crvenu gardu i time omogući boljševizaciju Sovjeta.

Vojno-revolucionarni komitet (VRK)

Operativno telo Petrogradskog sovjeta pod vođstvom Lava Trockog koje je poslužilo kao zaklon za preuzimanje garnizona i izvođenje vojno-organizovanog puča.

Lenjinov dolazak u Smoljni (24. oktobar)

Prerušeni dolazak Lenjina u sedište VRK-a kojim je slomio oklevanja rukovodstva i primorao Trockog da preuzme vlast pre otvaranja Drugog kongresa sovjeta.

Oktobarski prevrat (24–25. oktobar 1917)

Bešumno i precizno zauzimanje ključne gradske infrastrukture i Zimskog dvorca, čime je oborena Privremena vlada i uspostavljen Sovnarkom.

Izbori za Ustavotvornu skupštinu (11. 1917)

Jedini svenarodni izbori na kojima su Eseri ubedljivo pobedili (38%), dok su Boljševici ostali u manjini sa 24% glasova.

Anatolij Železnjakov

Anarhista i komandant straže koji je 6. januara 1918. izgovorio 'stražar je umoran', označivši nasilno raspuštanje Ustavotvorne skupštine od strane boljševika.

Raspuštanje Ustavotvorne skupštine (1918)

Nasilno gašenje jedinog demokratski izabranog parlamenta od strane boljševika, čime je sahranjena višepartijska opcija i zvanično uspostavljena diktatura.

ČEKA & Feliks Dzeržinski

Tajna policija osnovana u decembru 1917. koja je pod Dzeržinskim i Lacisom sprovela 'Crveni teror' i klasno uništenje, postavši stvarni nosilac boljševičke vlasti.

Brest-Litovski mir (mart 1918)

Sramni mirovni ugovor kojim je Rusija izašla iz Prvog svetskog rata predavši Nemačkoj Ukrajinu, Baltik i Poljsku, izgubivši trećinu stanovništva i većinu industrije.

Taktika Ni rat, ni mir

Odugovlačenje pregovora u Brest-Litovsku od strane Trockog u očekivanju nemačke revolucije, što je izazvalo nemačku invaziju i još teže mirovne uslove.

Ustanak Čehoslovačkog korpusa (maj 1918)

Pobuna 40.000 čeških i slovačkih vojnika duž Transsibirske pruge usled pokušaja ČEKA-e da ih razoruža, što je zapalilo fitilj Ruskog građanskog rata.

Ubistvo porodice Romanov (jul 1918)

Streljanje Nikolaja II, carice i dece u Jekaterinburgu od strane ČEKA-e pred naletom Čeha, radi eliminacije dinastičkih naslednika i simbola opozicije.

Belički pokret & Admiral Kolčak

Heterogena vojna koalicija oficira i monarhista čiji je 'Vrhovni vladar' Kolčak streljan u Irkutsku 1920. godine nakon sloma u Sibiru i izdaje Čeha.

Ratni komunizam & NEP (1921)

Prelazak sa radikalne rekvizicije žita na Novu ekonomsku politiku (NEP) i privatnu trgovinu, izveden na X kongresu partije nakon pobune mornara u Kronštatu.