1/12
Looks like no tags are added yet.
Historiek
1943 – Kanner
“Kinderlijk autisme”
In zichzelf gekeerd, vroeg begin, vaak lager IQ
1944 – Asperger
“Autistische psychopathie”
Normaal/hoog IQ, specifieke interesses (“kleine professoren”)
Evolutie in DSM:
DSM-I (1952): kinder-schizofrenie
DSM-III (1980): autisme (triade)
DSM-IV (1994): Pervasieve ontwikkelingsstoornissen (o.a. Asperger, PDD-NOS)
DSM-5 (2013): één spectrum: ASS
Prevalentie
DSM-III: 4/10.000
DSM-IV: ±0,6%
DSM-5: ±1% (blijft stijgen)
→ Verklaring stijging:
Betere herkenning
Bredere criteria
Vroegdetectie
Oudere ouders & betere overleving risicokinderen
DSM-5: Kernsymptomen
A. Sociale communicatie & interactie (3 domeinen)
Sociaal-emotionele wederkerigheid
Moeite met gesprek, delen, initiatief
Non-verbaal gedrag
Slecht oogcontact, weinig mimiek
Relaties
Moeite met vrienden maken/houden
B. Repetitief gedrag (minstens 2)
Stereotypieën (fladderen, echolalie)
Rigiditeit / nood aan routines
Intense interesses
Sensorische gevoeligheid (hyper/hypo)
C + D
Start in vroege ontwikkeling
Zorgt voor beperkingen of lijdensdruk
Specificaties
Met/zonder verstandelijke beperking (30–40%)
Met/zonder taalstoornis
Comorbiditeit:
ADHD (~25%)
Tics (~10%)
Angst, depressie, etc.
Spectrum ≠ continuüm
→ Niet “meer of minder autisme”, maar verschillende vormen en profielen
Ernstniveaus
Niveau | Ondersteuning | Kenmerken |
1 | Nodig | Moeite met sociaal initiatief, planning |
2 | Substantieel | Duidelijke sociale beperkingen |
3 | Zeer substantieel | Zeer beperkt contact, sterke rigiditeit |
Vroege tekenen
1–2 jaar
Geen oogcontact
Reageert niet op naam
Weinig brabbelen
Geen joint attention
Peuters/kleuters
Weinig mimiek
Taalproblemen
Liever alleen spelen
Repetitief gedrag
Kinderen
Letterlijk taalbegrip
Moeite met sociale relaties
Bijzondere interesses
Typologie (Lorna Wing)
Aloof → afstandelijk
Passive → passief
Active but odd → actief maar vreemd
Hyperformal → overdreven formeel
Geassocieerde problemen
Verstandelijke beperking (35–50%)
Taalstoornis (40%)
Motorische problemen (80%)
ADHD (tot 75%)
Angst / depressie
Slaapstoornissen
Epilepsie (sterk verhoogd)
Prognose (volwassenheid)
Vaker:
Minder werk & opleiding
Sociale moeilijkheden
Meer eenzaamheid
Minder zelfstandigheid
Alternatieve diagnose
→ Sociale (pragmatische) communicatiestoornis
Wel sociale problemen
Geen repetitief gedrag
Neurodiversiteit (Belangrijk concept)
Autisme = andere manier van functioneren
Niet enkel stoornis, ook talenten en sterktes
Kernidee om te onthouden
→ ASS = problemen in sociale communicatie + repetitief gedrag → met grote variatie tussen personen