JAL - HC1 KERNBEGRIPPEN

Cognitie

Geheel van mentale processen waarmee je informatie verwerkt;Je lost een wiskundeoefening op

Triune brain

Drielagenmodel van de hersenen: reptielenbrein, oud zoogdierenbrein en nieuw zoogdierenbrein volgens Paul D. MacLean;Reageren instinctief bij gevaar

Prefrontale cortex

Hersengebied verantwoordelijk voor plannen, beslissen, werkgeheugen en impulsremming;Je plant je studie en weerstaat afleiding

Lateralisatie

Functies zijn dominant in één hersenhelft;Taal zit vooral in de linkerhemisfeer

Gebied van Wernicke

Hersengebied voor taalbegrip;Je begrijpt wat iemand zegt

Gebied van Broca

Hersengebied voor spraakproductie en taalplanning;Je vormt grammaticaal correcte zinnen

Hersennetwerken

Groepen hersengebieden die samenwerken voor cognitieve en emotionele functies;Samenwerking tussen geheugen- en emotiegebieden

Cumulatieve cultuur

Kennis wordt opgeslagen en doorgegeven over generaties;Wetenschappelijke kennis bouwt voort op eerdere ontdekkingen

Nudging

Gedrag sturen zonder dwang of verbod;Fruit op ooghoogte leggen in de kantine

Systeem 1

Snel, automatisch en intuïtief denken met weinig inspanning;Onmiddellijk weten dat 2

Systeem 2

Traag, analytisch en bewust denken dat inspanning vereist;Een complexe redenering stap voor stap uitwerken

Inslijting

Overgang van Systeem 2 naar Systeem 1 door herhaling en ervaring;Leren autorijden wordt automatisch

Curse of knowledge

Moeilijkheid om kennis over te dragen omdat ze vanzelfsprekend is geworden;Een expert gebruikt vakjargon dat beginners niet begrijpen

Bias

Systematische denkfout of vertekening in het oordeel;Te snel iemand beoordelen op uiterlijk

Coherentie

Drang van het brein om losse informatie tot een samenhangend verhaal te maken;Een verklaring zoeken voor toeval

Complottheorie

Verklaring gebaseerd op onjuiste verbanden en wantrouwen tegenover instanties;Denken dat een geheime groep alles controleert

Confirmation bias

Neiging om vooral informatie te geloven die past bij bestaande overtuigingen;Enkel nieuws lezen dat je mening bevestigt

Cherry picking

Alleen informatie selecteren die de eigen stelling ondersteunt;Onderzoek citeren dat je standpunt steunt maar tegenbewijs negeren

Conceptverruiming

Hoe minder ervaring met een concept, hoe ruimer je het definieert;Minder blauwe stippen zien en dan paars ook als blauw beschouwen

Voorwaardelijk verband

Als-danrelatie tussen proposities;Als het 16u is dan begint de les

Metonymie

Vervanging binnen hetzelfde conceptuele domein;Brussel beslist voor de EU

Deel/geheel-metonymie

Eigenschap van deel doortrekken naar geheel of omgekeerd;Mijn fiets is stuk terwijl enkel de bel kapot is

Oorzaak/gevolg-metonymie

Gebeurtenis vervangen door gevolg of omgekeerd;De straat is nat dus het heeft geregend

Causaal verband

Oorzaak-gevolgrelatie tussen gebeurtenissen;Roken veroorzaakt longkanker

Correlatie

Statistische samenhang tussen variabelen;IJsjesverkoop en verdrinking stijgen samen in de zomer

Apofenie

Neiging om verbanden te zien tussen niet-gerelateerde zaken;figuren zien in wolken

Metafoor

Abstract concept voorstellen als iets concreets;Verdrinken in het werk

Vergelijking

Expliciete vergelijking met zoals;Zo rood als een tomaat