Flashcards deel 2 - kennisscan 2

Wat is genetische modificatie?

Het direct veranderen van het DNA van een organisme met behulp van technologie, met als doel erfelijke eigenschappen aan te passen of nieuwe eigenschappen toe te voegen. Dit gebeurt kunstmatig, meestal in een laboratorium

Wat is een transgeen organisme?

Een organisme waarin kunstmatig genetisch materiaal van een ander organisme is ingebracht

Wat betekent kloneren?

Kloneren is het maken van genetisch identieke kopieën van een organisme, een cel of een stuk DNA

Wat is het verschil tussen genetische modificatie en kloneren?

Kloneren is het maken van een genetisch identieke kopie van een organisme, cel of stuk DNA, zonder het DNA doelgericht te veranderen. Genetische modificatie is het kunstmatig en direct wijzigen van DNA om erfelijke eigenschappen aan te passen of nieuwe eigenschappen toe te voegen

Wat is een stamcel?

Een stamcel is een cel die zichzelf kan repliceren en kan differentiëren tot 1 of meerdere gespecialiseerde celtypen

Welke soorten stamcellen zijn en waar bevinden ze zich?

1. Pluripotent: embryonale stamcellen, bron = blastocyste

2. Multipotent: volwassen stamcellen, bron = weefsels (beenmerg, bloed vet)

Waarom zijn embryonale stamcellen bijzonder geschikt voor onderzoek?

Omdat ze pluripotent zijn en ze zich tot veel verschillende gespecialiseerde celtypen ontwikkelen

Wat is het belangrijkste verschil tussen pluripotente en multipotente stamcellen?

Pluripotente stamcellen kunnen vrijwel alle lichaamsceltypen vormen. Multipotente stamcellen kunnen slechts een beperktere groep verwante celtypen vormen

Waar wordt insuline geproduceerd?

Het wordt geproduceerd door β-cellen in de eilandjes van Langerhans in de pancreas

Wat is de functie van insuline?

Het speelt een belangrijke rol bij de regulatie van de bloedglucoseconcentratie. Wanneer de glucoseconcentratie in het bloed stijgt, wordt insuline afgegeven. Insuline bevordert de opname en opslag van glucose, waardoor de bloedglucoseconcentratie daalt

Wat is het verband tussen glucose en insulineafgifte?

Een stijging van de glucoseconcentratie stimuleert functionele β-cellen van de pancreas om meer insuline af te geven. Insulineafgifte is dus glucose-afhankelijk

Waarom kunnen embryonale stamcellen gebruikt worden om pancreasachtige cellen te maken?

Embryonale stamcellen zijn pluripotent. Ze kunnen daardoor differentiëren tot vrijwel alle celtypen van het lichaam, waaronder gespecialiseerde pancreasachtige cellen die insuline kunnen produceren

Hoe kunnen embryonale stamcellen in het laboratorium worden veranderd in pancreasachtige cellen?

Ze worden in celkweek blootgesteld aan specifieke stoffen en groeisignalen die hun differentiatie sturen. Hierdoor ontwikkelen ze zich richting pancreasachtige insulineproducerende cellen

Beschrijf in stappen hoe in het lab pancreasachtige cellen gemaakt kunnen worden

1. Uit een muizenblastocyste worden embryonale stamcellen verkregen

2. Deze worden in celkweek vermeerderd en gedifferentieerd tot pancreasachtige cellen

3. Er wordt onderzocht of ze bij blootstelling aan glucose insuline afgeven

Hoe heet de techniek waarbij de kern van een lichaamscel in een ontkernde eicel wordt geplaatst?

Somatic Cell Nuclear Transfer (SCNT)

Beschrijf de stappen bij het kloneren via SCNT

1. Er wordt een eicel verkregen, waar de kern wordt uitgehaald

2. Vervolgens wordt de kern een somatische lichaamscel, bijv. een huidcel, in de eicel gebracht

3. De lichaamscelkern wordt door factoren in cytoplasma van de eicel geherprogrammeerd naar een toestand waarin deze vroege embryonale ontwikkeling kan aansturen

4. De gereconstrueerde eicel wordt geactiveerd, waardoor deze zich door mitose begint te delen alsof embryonale ontwikkeling is gestart

5. Er ontstaat een blastocyste

6. Er zijn 2 mogelijkheden. Uit de inner cell mass van de blastocyste kunnen embryonale stamcellen worden verkegen die gedifferentieerd kunnen worden of het embryo word in een draagmoeder geplaatst

Wat is een blastocyste?

Een vroeg embryonaal ontwikkelingsstadium met onder andere een inner cell mass (binnenste celmassa). Uit deze binnenste celmassa kunnen embryonale stamcellen worden verkregen

Wat is therapeutisch kloneren?

Het is gericht op het produceren van embryonale stamcellen via klonering, waarna deze cellen in celkweek kunnen worden gedifferentieerd tot gespecialiseerde cellen

Wat is reproductief kloneren?

Het is gericht op het laten ontwikkelen van een gekloond embryo tot een volledig nieuw organisme dat wat betreft het nucleaire DNA vrijwel genetisch identiek is aan de donor van de lichaamscelkern

Wat is het belangrijkste verschil tussen therapeutisch en reproductief kloneren?

Bij therapeutisch kloneren worden embryonale stamcellen verkregen voor onderzoek/therapie. Bij reproductief kloneren laat men het embryo verder ontwikkelen met als doel een volledig organisme te verkrijgen

Wat gebeurt er met de blastocyste bij therapeutisch kloneren?

Uit de inner cell mass worden embryonale stamcellen verkregen. Deze worden in celkweek gehouden en kunnen vervolgens worden gedifferentieerd tot gewenste gespecialiseerde celtypen

Wat gebeurt er met het embryo bij reproductief kloneren?

Het embryo wordt overgebracht naar een draagmoeder, zodat het zich verder kan ontwikkelen tot een volledig organisme

Wat zijn induced pluripotent stem cells (iPS-cellen)?

iPS-cellen zijn gedifferentieerde volwassen lichaamscellen die kunstmatig zijn geherprogrammeerd tot een pluripotente toestand

Welke vier factoren kunnen een volwassen huidfibroblast herprogrammeren tot een iPS-cel?

Oct3/4, Sox2, Klf4 en c-Myc. Deze transcriptiefactoren veranderen de genexpressie en kunnen zo een pluripotent programma activeren

Hoe worden volwassen huidfibroblasten omgezet in iPS-cellen?

In huidfibroblasten worden genen voor Oct3/4, Sox2, Klf4 en c-Myc ingebracht, waardoor de genexpressie verandert en sommige cellen geherprogrammeerd worden tot pluripotente iPS-cellen. Deze cellen worden geselecteerd en verder gekweekt

Hoe kan bij muizen worden onderzocht of gemaakte iPS-cellen werkelijk pluripotente eigenschappen hebben?

De iPS-cellen kunnen in een normale blastocyste worden geïnjecteerd. Als ze vervolgens bijdragen aan verschillende weefsels van het ontwikkelende dier, toont dit aan dat ze een groot differentiatievermogen hebben

Wat is een chimere muis?

Een chimere muis bestaat uit cellen met verschillende genetische oorsprongen, bijvoorbeeld cellen van de oorspronkelijke blastocyste en cellen die afkomstig zijn van geïnjecteerde iPS-cellen

Hoe kunnen iPS-cellen uiteindelijk bijdragen aan nakomelingen van een muis?

Wanneer de geïnjecteerde iPS-cellen bijdragen aan de kiemlijn van een chimere muis, kunnen ze via eicellen of zaadcellen genetisch materiaal doorgeven aan de volgende generatie

Wat was genetisch bijzonder aan de transgene stier Herman?

Hij droeg een menselijk gen voor lactoferrine. Het doel was dat zijn vrouwelijke nakomelingen menselijk lactoferrine in hun melk zouden produceren

Wat was een beperking van de productie van lactoferrine door de nakomelingen van Herman?

Het menselijke eiwit werd geproduceerd, maar de hoeveelheid was te laag voor de gewenste therapeutische toepassing

Hoe kan met pronucleaire DNA-injectie een transgene muis worden gemaakt?

Een DNA-construct met het gewenste transgen wordt in een pronucleus van een bevruchte eicel geïnjecteerd. Het embryo wordt daarna in een pseudodrachtige draagmoeder geplaatst. Na de geboorte wordt bepaald welke nakomelingen het transgen bevatten

Uit welke belangrijke onderdelen bestaat een DNA-construct voor het maken van een transgeen dier?

Het bevat een promotor, gewenste transgen, en regulerende sequenties zoals een polyadenylatiesignaal

Met welke technieken kunnen transgene nakomelingen worden geïdentificeerd?

Bijvoorbeeld met PCR of Southern blotting, waarmee kan worden onderzocht of het transgen in het DNA aanwezig is

Geef het volledige stappenplan voor het maken van een transgene muis via pronucleaire injectie

DNA-construct maken —> bevruchte eicellen verkrijgen —> DNA in pronucleus micro-injecteren —> embryo's in pseudodrachtige draagmoeder plaatsen —> nakomelingen geboren laten worden —> genotyperen —> transgene nakomelingen identificeren

Welke overgang in de celcyclus wordt gereguleerd door de Rb-E2F-route?

Vooral de overgang van G1 naar S-fase, waarbij de cel overgaat naar DNA-replicatie

Hoe remt actief Rb de overgang van G1 naar S-fase?

Actief Rb bindt aan E2F en remt daarmee E2F en hierdoor worden genen die nodig zijn voor de S-fase en DNA-replicatie onvoldoende geactiveerd en wordt celcyclusprogressie geremd

Hoe zorgt fosforylering van Rb ervoor dat een cel richting de S-fase gaat?

Cycline-CDK-complexen fosforyleren Rb, waardoor Rb E2F loslaat. Vrij E2F activeert vervolgens genen die nodig zijn voor onder andere DNA-replicatie en progressie door de S-fase

Geef de Rb-E2F-route van activatie van cycline-CDK tot het ingaan van de S-fase

Cycline-CDK actief —> Rb gefosforyleerd —> Rb laat E2F los —> E2F activeert S-fasegenen —> DNA-replicatie en S-fase

Welke rol spelen E2F7 en E2F8 bij de regulatie van de celcyclus?

E2F7 en E2F8 werken als repressoren van E2F-doelgenen en helpen de expressie van celcyclusgenen weer af te remmen

Waarom kan verlies van de functie van Rb bijdragen aan ongecontroleerde celdeling?

Rb is een tumorsuppressor die normaal E2F remt. Bij verlies van functioneel Rb kan E2F onvoldoende worden geremd, waardoor S-fasegenen te gemakkelijk actief kunnen worden en celcycluscontrole verloren kan gaan

Wat is de relatie tussen het RB1-gen en retinoblastoom?

RB1 codeert voor het tumorsuppressoreiwit Rb. Verlies/inactivatie van functioneel Rb kan leiden tot verlies van celcycluscontrole en is sterk geassocieerd met retinoblastoom, een oogtumor die vooral bij jonge kinderen voorkomt

Wat gebeurt er met de expressie van E2F7 en E2F8 tijdens de ontwikkeling van leverkanker?

De expressie van E2F7 en E2F8 neemt toe bij hepatocellulair carcinoom (HCC). Vooral in gevorderde HCC is de expressie hoger dan in normaal leverweefsel en eerdere stadia van leverziekte

Wat kun je concluderen uit de verhoogde expressie van E2F7 en E2F8 in humane levertumoren?

Dat er mogelijk een associatie bestaat tussen verhoogde E2F7/E2F8-expressie en leverkanker

Wat betekent overexpressie van een gen?

Overexpressie betekent dat een gen sterker dan normaal tot expressie wordt gebracht, waardoor doorgaans meer RNA en/of eiwit van dat gen wordt geproduceerd

Wat betekent induceerbare overexpressie?

Dat onderzoekers de overexpressie van een gen op een gekozen moment kunnen inschakelen, in plaats van dat het transgen gedurende de gehele ontwikkeling continu actief is

Wat is het basisprincipe van CRISPR-Cas9-genediting?

Een guide RNA (sgRNA) leidt het Cas9-enzym naar een specifieke DNA-sequentie. Cas9 maakt daar een dubbelstrengsbreuk (DSB). Bij het herstel van deze breuk kunnen veranderingen in het DNA worden geïntroduceerd

Wat is de functie van het guide RNA bij CRISPR-Cas9?

Het guide RNA bepaalt waar Cas9 in het DNA terechtkomt en knipt doordat het complementair is aan de gekozen doelwit-DNA-sequentie

Wat is de functie van Cas9 bij CRISPR-Cas9?

Cas9 is een DNA-knippend enzym (nuclease) dat op de door het guide RNA aangewezen locatie een dubbelstrengsbreuk in het DNA veroorzaakt

Hoe kan CRISPR-Cas9 worden gebruikt om een gen knock-out te maken?

Cas9 maakt een dubbelstrengsbreuk in het doelgen. Bij foutgevoelig DNA-herstel via NHEJ kunnen inserties of deleties ontstaan. Deze kunnen een frameshift veroorzaken, waardoor het gen zijn functie verliest

Wat is NHEJ en waarom kan dit leiden tot een knock-out?

Non-Homologous End Joining (NHEJ) repareert een DNA-breuk zonder homologe template. Hierbij kunnen kleine inserties of deleties ontstaan die het leesraam verstoren en zo een niet-functioneel eiwit veroorzaken

Wat is het verschil tussen een knock-out en een knock-in bij CRISPR-Cas9?

Bij een knock-out wordt de functie van een gen uitgeschakeld. Bij een knock-in wordt gericht een gewenste DNA-sequentie of mutatie in het genoom aangebracht

Hoe kan na een CRISPR-Cas9-knip een specifieke mutatie of DNA-sequentie worden ingebracht?

Wanneer een geschikte DNA-template wordt aangeboden, kan de cel deze tijdens gericht DNA-herstel gebruiken om een specifieke verandering in het DNA aan te brengen

Wat is een conventionele knock-out?

Een bepaald gen is in alle cellen van het organisme uitgeschakeld. Het gen ontbreekt of functioneert dus gedurende de ontwikkeling in het hele organisme niet normaal

Wat is een belangrijk nadeel van een conventionele knock-out van een essentieel gen?

Als het gen noodzakelijk is voor de embryonale ontwikkeling, kan het dier tijdens de embryonale ontwikkeling sterven en kan de functie van het gen later in het volwassen dier moeilijk of niet worden onderzocht

Wat is een conditionele knock-out?

Een gen wordt alleen onder specifieke omstandigheden uitgeschakeld (bijv. in een bepaald weefsel of vanaf een bepaald moment)

Wat is het basisprincipe van het Cre-loxP-systeem voor conditionele genetische modificatie?

Er worden twee loxP-sites geplaatst. 1 voor en 1 na het DNA-deel dat verwijderd moet worden. Cre-recombinase herkent deze loxP-sites en verwijdert het DNA dat ertussen ligt. Hierdoor kan het betreffende gen worden uitgeschakeld

Wat is de functie van Cre-recombinase in het Cre-loxP-systeem?

Cre is een enzym dat loxP-sequenties herkent en recombinatie tussen deze plaatsen veroorzaakt, waardoor het DNA dat tussen de 2 loxP-sites ligt kan worden verwijderd

Wat betekent het als een gen of DNA-segment ‘floxed’ is?

Een floxed gen heeft een loxP-site voor en een loxP-site na het DNA-deel dat verwijderd moet kunnen worden. Wanneer Cre-recombinase actief is, herkent Cre deze loxP-sites en kan het DNA ertussen door recombinatie worden verwijderd.

Hoe kan met Cre-loxP een gen alleen in de lever worden uitgeschakeld?

Cre wordt onder controle geplaatst van een leverspecifieke promotor, bijv. een promotor die actief is in hepatocyten. Daardoor wordt Cre vooral in die cellen geproduceerd en wordt het floxed DNA daar verwijderd

Waarom bepaalt de promotor voor Cre in welke cellen recombinatie plaatsvindt?

De promotor bepaalt in welke cellen het Cre-gen tot expressie komt. Alleen cellen die Cre produceren, voeren de recombinatie tussen de loxP-sites uit

Wat gebeurt er wanneer de functie van zowel E2F7 als E2F8 tijdens de embryonale ontwikkeling sterk wordt verstoord?

Er ontstaan ernstige ontwikkelingsafwijkingen, zoals problemen met embryonale groei en bloedvatontwikkeling en de embryo's kunnen sterven

Welke afwijkingen in de bloedvatontwikkeling kunnen optreden bij verlies van E2F7/8 tijdens de embryonale ontwikkeling?

De normale ontwikkeling en organisatie van het vaatstelsel raakt verstoord en hierdoor kunnen afwijkende bloedvaten en bloedingen ontstaan

Wat is binucleatie van hepatocyten?

Binucleatie betekent dat 1 hepatocyt twee celkernen bevat

Welke rol spelen E2F7 en E2F8 volgens het muisonderzoek bij hepatocyten?

E2F7 en E2F8 zijn belangrijk voor de normale binucleatie van hepatocyten. Verlies van deze factoren leidt tot meer mononucleaire levercellen

Hoe laat een LoxP-STOP-LoxP-reporter zien in welke cellen Cre actief is geweest?

Er staat een STOP-sequentie tussen twee loxP-sites voor een reportergen. Zonder Cre blijft STOP zitten en is de reporter uit. Cre verwijdert de STOP-sequentie, waardoor de reporter aan gaat

Waarom kan GFP als reporter worden gebruikt in een Cre-loxP-experiment?

Na verwijdering van de STOP-sequentie door Cre wordt GFP actief. De cel gaat groen fluoresceren en laat zien dat Cre actief is geweest

Wat gebeurt er met de bloedvaten wanneer zowel E2F7 als E2F8 tijdens de embryonale ontwikkeling worden uitgeschakeld?

De ontwikkeling van de bloedvaten raakt verstoord. De bloedvaten hebben structurele afwijkingen en vormen geen normaal vaatnetwerk

Wat laat CD31-kleuring zien bij E2F7/8-deficiënte muizenembryo’s?

CD31 markeert endotheelcellen van bloedvaten. De afwijkende CD31-kleuring laat zien dat verlies van E2F7/8 leidt tot een verstoorde ontwikkeling van het vaatstelsel

Wat kan worden geconcludeerd uit de afwijkende bloedvaten van E2F7/8-deficiënte embryo’s?

E2F7 en E2F8 zijn belangrijk voor een normale embryonale bloedvatontwikkeling en vaatstructuur

Wat gebeurt er met de bloedvaten wanneer E2F7 en E2F8 in zebravissen worden geremd met morpholino’s?

De bloedvaten ontwikkelen zich abnormaal en maken niet altijd de juiste verbindingen. Ook de integriteit en vorming van het lumen van bloedvaten raakt verstoord

Wat is een morpholino (MO) en waarvoor wordt het in dit E2F7/8-experiment gebruikt?

Een molecuul dat de productie van een specifiek eiwit kan remmen, bijv. om E2F7 en E2F8 geremd om hun functie te onderzoeken

Wat is het verschil tussen de E2F7/8-knock-out in muizen en de morpholino-experimenten in zebravissen?

Bij een knock-out wordt het gen genetisch uitgeschakeld. Een morpholino veroorzaakt knockdown door de productie van het eiwit te remmen, zonder het gen uit het DNA te verwijderen

Wat betekent de bevinding dat een wildtype placenta de lethale gevolgen bij E2F7/8-deficiënte embryo’s kan redden?

Dit wijst erop dat afwijkingen in de placenta een belangrijke bijdrage leveren aan de embryonale sterfte door verlies van E2F7/8

Waarom wordt een leverspecifieke knock-out van E2F7/8 gebruikt?

Volledig verlies van E2F7/8 veroorzaakt ernstige embryonale afwijkingen. Door E2F7/8 alleen in de lever uit te schakelen, kan hun functie in volwassen levercellen worden onderzocht

Hoe worden E2F7 en E2F8 specifiek in levercellen uitgeschakeld?

De E2F7/8-genen bevatten loxP-sites rond essentiële DNA-delen. Cre wordt onder controle van de albuminepromotor in hepatocyten gemaakt en verwijdert daar het DNA tussen de loxP-sites

Waarom wordt de albuminepromotor gebruikt bij een leverspecifieke Cre-loxP-knock-out?

De albuminepromotor is vooral actief in hepatocyten. Daardoor wordt Cre voornamelijk in levercellen gemaakt en vindt de knock-out daar plaats

Hoe kan de LacZ-reporter aantonen dat Cre actief is in de lever?

Voor LacZ zit een STOP-sequentie tussen twee loxP-sites. Cre verwijdert de STOP, waardoor LacZ actief wordt. Met X-gal worden deze cellen blauw zichtbaar

Wat betekent een blauwe X-gal-kleuring van de lever in het Cre-reporterexperiment?

De blauwe kleur betekent dat LacZ actief is geworden. Dit laat zien dat Cre in deze levercellen actief is geweest en de STOP-sequentie heeft verwijderd

Wat gebeurde er uiteindelijk na inactivatie van E2F7/8 in de lever in het muismodel?

Na verloop van tijd ontstonden levertumoren. Dit laat zien dat E2F7/8 in dit model belangrijk zijn voor het behouden van normale levercelbiologie en het tegengaan van tumorontwikkeling

Wat houdt de DNA-schadetheorie van veroudering in?

Tijdens het leven stapelt DNA-schade zich op. Als deze schade niet voldoende wordt gerepareerd, verstoort dit de werking en deling van cellen en draagt dit bij aan veroudering en celdood

Uit welke twee soorten bronnen kan DNA-schade ontstaan?

Uit exogene bronnen (buiten het lichaam) en endogene bronnen (die binnen het lichaam zelf ontstaan)

Welke exogene factoren kunnen DNA-schade veroorzaken?

UV-straling, andere vormen van straling en schadelijke chemische stoffen

Welke endogene processen kunnen DNA-schade veroorzaken?

Reactieve zuurstofsoorten (ROS), alkylatie en hydrolyse. ROS kunnen bijvoorbeeld ontstaan als gevolg van normale cellulaire stofwisseling

Wat kan er gebeuren wanneer DNA-schade foutief wordt gerepareerd of tijdens replicatie verkeerd wordt verwerkt?

Er kunnen mutaties en chromosomale afwijkingen ontstaan. Wanneer deze veranderingen genen aantasten die de celgroei reguleren, kunnen ze bijdragen aan kanker

Hoe kan DNA-schade rechtstreeks bijdragen aan cellulaire veroudering?

DNA-schade kan transcriptie en DNA-replicatie blokkeren, waardoor de celcyclus wordt vertraagd of gestopt en uiteindelijk celdood of verlies van celfunctie kan optreden

Welke rol spelen DNA-reparatiesystemen bij veroudering?

Ze herstellen DNA-schade en beperken zo de ophoping van mutaties en andere DNA-afwijkingen. Een verminderde reparatiecapaciteit kan bijdragen aan versnelde veroudering

Waarom worden ERCC1-deficiënte muizen gebruikt om de relatie tussen DNA-schade en veroudering te onderzoeken?

ERCC1 is belangrijk voor DNA-reparatie. Bij een deficiëntie werd bepaalde DNA-schade minder goed gerepareerd, waardoor schade sneller ophoopt en de muizen kenmerken van versnelde veroudering ontwikkelen

Wat gebeurt er met de levensduur van DNA-reparatiedeficiënte ERCC1-muizen?

De levensduur werd sterk verkort

Welk effect had dieetbeperking op de levensduur van ERCC1-deficiënte muizen?

Dieetbeperking verlengde de levensduur sterk ten opzichte van muizen die onbeperkt voedsel kregen

Hoe kan dieetbeperking de ophoping van DNA-schade en veroudering beïnvloeden?

Het verandert en verlaagt verschillende metabole processen en kan de productie van schadelijke metabolische bijproducten, zoals ROS, verminderen. Hierdoor kan minder endogene schade ontstaan

Welke veranderingen in hepatocyten zijn geassocieerd met leververoudering?

Polyploïdie van hepatocyten neemt toe, waardoor cellen grotere kernen en meer kopieën van het genoom kunnen bevatten

Wat betekent polyploïdie in levercellen?

Dat betekent dat een hepatocyt meer dan twee volledige sets chromosomen bevat

Wat is regeneratieve geneeskunde?

Het richt zich op het herstellen, regenereren of vervangen van beschadigde of zieke cellen, weefsels en organen, zodat hun normale functie zoveel mogelijk wordt hersteld

Waarom is kennis van pathologie belangrijk voor regeneratieve geneeskunde?

Pathologie laat zien hoe een ziekte ontstaat en welke cellen, weefsels of processen verstoord zijn. Deze kennis is nodig om te bepalen wat met een regeneratieve behandeling hersteld of vervangen moet worden

Welke belangrijke toepassingen en technieken vallen onder regeneratieve geneeskunde?

Stamceltherapie, organoïden, weefseltechnologie, biomaterialen, gentherapie, bioprinting, transplantatie, disease modelling en personalized medicine

Wat is een blastema bij de regeneratie van een axolotl?

Een groep regeneratief actieve cellen, waaronder progenitorachtige cellen, die bij de wond ontstaat en bijdraagt aan de vorming van het ontbrekende weefsel

Welke rol speelt het blastema bij regeneratie van een ledemaat van een axolotl?

Na beschadiging ontstaat een blastema. De cellen daarin prolifereren en differentiëren, waardoor verschillende weefsels van het ontbrekende deel opnieuw kunnen worden gevormd

Waarom is een beenmerg-/hematopoëtische stamceltransplantatie een voorbeeld van regeneratieve geneeskunde?

Ze kunnen zich in de patiënt vestigen en nieuwe bloedcellen produceren, waardoor het bloedvormende systeem opnieuw kan worden opgebouwd

Hoe kan een stamceltransplantatie worden toegepast bij leukemie?

Gezonde hematopoëtische stamcellen kunnen worden toegediend, waardoor deze cellen het bloedvormende systeem opnieuw kunnen opbouwen

Wat is een organoïde?

Een kleine, zelforganiserende driedimensionale celstructuur, gekweekt uit stam- of progenitorcellen, die bepaalde eigenschappen en functies van een echt orgaan nabootst