1/25
Looks like no tags are added yet.
Wat zijn polymeren?
Reuzenmoleculen, veel monomeren vormen de bouwstenen ervan. Je kan ze indelen in 2 groepen: natuurlijke polymeren (biomoleculen) en synthetische polymeren (kunststoffen, grondstof = aardolie).
Wat zijn synthetische polymeren?
Chemische macromoleculen die door niet-natuurlijke chemische processen gemaakt worden. Ze worden ook kunststoffen of plastics genoemd.
Wat is een dimeer?
Dit ontstaat als amper 2 monomeren aan elkaar worden geschakeld.
Wat zijn de 3 groepen biomoleculen die wij hebben gezien?
Lipiden, polysachariden en proteïnen/eiwitten
Wat zijn monosachariden?
Monomeren, en dus de kleinste bouwstenen, van polysachariden. De 3 belangrijkste zijn glucose, fructose en galactose. Hun brutoformule is C6H12O6.
Wat zijn disachariden?
2 aaneengeschakelde monosachariden, dit gebeurt a.d.h.v. een condensatiereactie. De binding hiertussen is een glycosidebinding. Voorbeelden va n disachariden zijn sucrose/sacharose, lactose/melksuiker en maltose.
Waaruit bestaat sucrose/sacharose?
glucose + fructose
Waaruit bestaat maltose?
glucose + glucose
Waaruit bestaat lactose/melksuiker?
glucose + glactose
Wat zijn de belangrijkste polysachariden? Leg uit.
- Zetmeel: suikerreserve v. planten, bestaat uit glucose, polysachariden amylose en amylopectine. Maïs, aardappelen, rijst
- Glyocogeen: suikerreserve v. dieren, is heel erg vertakt en bestaat uit glucose. Spieren, lever. Door hormoon glucagon kan bij glucosetekort glycogeen daarin omgezet worden.
Wat is de rol van glucose?
of druivensuiker, is de belangrijkste en meest voorkomende monosacharide. Het is bloedsuiker. De energie uit glucose kan tijdens celademhaling in energierijke verbindingen worden omgezet. Glucose behoort tot de snelle suikers.
Wat is de rol van fructose?
of vruchtensuiker, komt vooral voor in zoete vruchten.
Wat is de rol van sacharose/sucrose?
Het is de disacharide van fructose en glucose en komt in hoge concentraties voor in diverse planten, bvb. suikerbiet, suikerriet en esdoorn. Suikerklontjes bestaan ook vooral uit sucr/sacharose
Wat is de rol van lactose?
Bestaat uit galactose en glucose, komt voor in melk(producten). Voor de afbraak ervan is het enzym lactase nodig. Lactose-intolerantie ontstaat dus door een tekort of een afwezigheid van lactase, waardoor lactose te weinig/niet wordt afgebroken en darmklachten ontstaan.
Wat is de rol van polysachariden?
Ze spelen een rol bij de opbouw van cel- en weefselstructuren (bvb. cellulose in planten). Het zijn trage suikers die later worden omgezet in glucose. De 2 belangrijkste zijn zetmeel en glycogeen.
Wat zijn aminozuren?
Monomeren van proteïnen. Ze bevatten carboxylgroep (-COOH), restgroep, aminogroep (NH2), gebonden aan centraal koolstofatoom. Tussen 2 aminozuren is er condensatiereactie, daaruit bestaan dipeptide met peptidebinding. De polymeervariant is polypeptide.
Geef de 4 structuren en hun kenmerken.
1. Primaire: aard & volgorde v. aminozuur vb. vol-val-lys-arg
2. Secundaire: regelmatige terugkerende ordening: α-helix of β-vouwblad ^^^^
3. Tertiaire: opvouwing stukken 2e struct.
4. Quaternaire: meerdere subunits
Wat is denaturatie?
Ruimtelijke structuur eiwit gaat verloren, daardoor niet meer functioneel (onomkeerbaar)
Je denatureert door:
- hitte (bvb. spiegelei maken)
- sterk polair/apolair omgeving
- zuurtegraad
Geef de 6 groepen proteïnen.
1. Structurele: vezelige strengen rond elkaar gedraaid, bvb. keratine (haar, nagel), collageen (pezen, botten)
2. Antilichamen: bescherming tegen virussen en bacteriën (antigenen)
3. Hormonale: helpen bij coördineren lichaamsfuncties vb. insuline, glucagon
4. Contractiele: zorgen voor beweging en spiercontracties vb. actine, myosine
5. Enzymen: reguleren en versnellen biochemische reacties, veel in spijsverteringsstelsel, vb. lactase
6. Transport: vervoeren moleculen in lichaam, belangrijkste = hemoglobine (is in rode bloedcellen en zorgt voor zuurstoftransport lichaam)
Wat zijn lipiden?
Of vetten zijn een groep biomoleculen. Ze zijn onoplosbaar in water. De 3 groepen zijn: tryglyceriden, fosfolipiden en steroïden.
Geef de 2 subgroepen van tryglyceriden
- oliën: vloeibaar, planten, vaak onverzadigde vetzuren, zwakke aantrekking
- vetten: vast, dierlijke oorsprong, verzadigde vetzuren E
Wat zijn verzadigde en onverzadigde vetzuren?
verz.: enkelvoudige binding
onverz.: minstens 1 dubbele binding, meer dan 1 dubbele? -> polyonverzadigd vetzuur
_ ^^^^
(_)^^^^
() = kop = polair = hydrofiel
^^ = staart = apolair = hydrofoob
Waar komen fosfolipiden voor?
In celmembraan, daar is een dubbellaag fosfolipiden
Geef de 2 soorten steroïden.
belangrijkste = cholesterol (in lever)
geslachtshormonen: progesteron/oestrogeen/testosteron. belangrijke rol groei secundaire geslachtskenmerken
corticosteroïde: in bijnierschors, bvb. cortisol (stresshormoon)
Wat is het belang van triglyceriden?
bij dierlijke organismen
1. opslag energie
2. isolatie lichaam om warmteverlies tegen te gaan
3. vorming beschermende laag rond organen