Metody badawcze w biologii i obserwacje mikroskopowe

0.0(0)
Studied by 2 people
call kaiCall Kai
learnLearn
examPractice Test
spaced repetitionSpaced Repetition
heart puzzleMatch
flashcardsFlashcards
GameKnowt Play
Card Sorting

1/19

flashcard set

Earn XP

Description and Tags

Zestaw fiszek obejmujący metody badawcze w biologii (obserwacja, doświadczenie, zmienne, próby kontrolne), etapy badań oraz rodzaje i budowę mikroskopów.

20 Terms

1
New cards

Czym zajmuje się biologia i od jakich słów pochodzi jej nazwa?

Nazwa biologia pochodzi od greckich słów bıˊosbíos ('życie') oraz loˊgoslógos ('słowo', 'nauka'). Jest to nauka przyrodnicza badająca zjawiska i procesy związane z życiem, budowę i funkcjonowanie organizmów oraz zależności zachodzące między nimi a środowiskiem.

2
New cards

Czym różni się obserwacja od doświadczenia?

OBSERWACJA badanie ,w którym nie wpływa się na obiekty ,zjawiska i obiekty

DOŚWIADCZENIE badanie ,w którym celowo zmieniamy wybrany czynnik i sprawdzamy jego wpływ

3
New cards
4
New cards

Jakie są główne etapy badań biologicznych w kolejności ich przeprowadzania?

  1. Zaobserwowanie zjawiska lub procesu, 2. Sformułowanie problemu badawczego, 3. Postawienie hipotezy badawczej, 4. Zweryfikowanie hipotezy, 5. Sformułowanie wniosku.
5
New cards

Jakie trzy elementy muszą zawierać poprawnie sformułowany problem badawczy oraz hipoteza badawcza?

Muszą zawierać: badany czynnik (zmienną niezależną), przedmiot badań (zmienną zależną) oraz obiekt badań (materiał biologiczny lub organizmy).

6
New cards

Czym różni się zmienna niezależna od zmiennej zależnej?

Zmienna niezależna to badany czynnik, którego wartość jest ustalana przez badacza (np. dostęp do światła). Zmienna zależna to parametr, którego wartość zmienia się pod wpływem zmiennej niezależnej (np. tempo kiełkowania nasion).

7
New cards

Czym jest zmienna kontrolowana w doświadczeniu biologicznym?

Jest to czynnik, którego wartość badacz kontroluje i utrzymuje na stałym poziomie (np. temperatura powietrza lub częstotliwość podlewania), aby jego zmiana nie wpływała na wynik badania.

8
New cards

Czym różni się próba badawcza od próby kontrolnej?

Próba badawcza to zestaw doświadczalny, w którym wynik nie jest znany badaczowi i występuje w nim badany czynnik. Próba kontrolna stanowi punkt odniesienia o znanym wyniku, w którym badany czynnik nie występuje (lub występuje w stałym natężeniu).

9
New cards

Czym różni się próba kontrolna pozytywna od próby kontrolnej negatywnej?

Próba kontrolna pozytywna to zestaw, w którym spodziewamy się zaobserwować badane zjawisko lub proces, natomiast próba kontrolna negatywna to zestaw, w którym nie spodziewamy się go zaobserwować.

10
New cards

W jaki sposób wykorzystuje się próbę kontrolną pozytywną i negatywną przy badaniu obecności skrobi w bulwie ziemniaka?

Stosuje się płyn Lugola, który barwi skrobię na granatowo. Próba pozytywna zawiera skrobię (zabarwia się na granatowo), próba negatywna zawiera glukozę (nie barwi się), a próba badawcza z bulwą ziemniaka barwi się na granatowo, co potwierdza obecność skrobi.

11
New cards

Jakie reguły obowiązują podczas sformułowania wniosku z badania biologicznego?

Wniosek musi potwierdzać lub odrzucać hipotezę badawczą, odnosić się do wyników i określać sposób wpływu badanego czynnika na przedmiot badań. Musi być zawsze pisany w czasie teraźniejszym.

12
New cards

Jak zaplanowano próbę badawczą i kontrolną w doświadczeniu nad wpływem jednostronnego oświetlenia na siewki pieprzycy siewnej (Lepidium sativum)?

Próba badawcza to 3 szalki po 20 wykiełkowanych nasion na wilgotnej bibule w temp. ok. 20C20^\text{C}, oświetlane światłem jednostronnym przez 2 dni. Próba kontrolna różni się jedynie zastosowaniem oświetlenia równomiernego.

13
New cards

Jaka jest wartość graniczna wielkości obiektów dzieląca obserwacje na makroskopowe i mikroskopowe?

Granicą jest wielkość 0,01 mm0{,}01\text{ mm}. Obserwacje makroskopowe dotyczą obiektów o wielkości powyżej 0,01 mm0{,}01\text{ mm} (widocznych gołym okiem, przez lupę lub lornetkę), a mikroskopowe – poniżej 0,01 mm0{,}01\text{ mm} (wymagających mikroskopu).

14
New cards

Jakie komórki można obserwować pod mikroskopem optycznym i czym się różnią w obserwacji?

Można obserwować komórki żywe i martwe. Żywe komórki zachowują naturalne kolory, ale ich szczegóły nie są dobrze widoczne. Martwe komórki są specjalnie barwione i utrwalone chemicznie, co pozwala uwidocznić poszczególne struktury.

15
New cards

W jaki sposób oblicza się powiększenie obrazu widzianego przez mikroskop optyczny?

Powiększenie obrazu oblicza się ze wzoru: powiększenie obrazu=powiększenie okularu×powiększenie obiektywu\text{powiększenie obrazu} = \text{powiększenie okularu} \times \text{powiększenie obiektywu}.

16
New cards

Jakie funkcje pełnią tubus, rewolwer oraz śruby makrometryczna i mikrometryczna w mikroskopie optycznym?

Tubus utrzymuje soczewki we właściwym położeniu, rewolwer umożliwia zmianę obiektywu (i powiększenia), a śruba makrometryczna i mikrometryczna służą do ustawiania ostrości obrazu.

17
New cards

Jakie funkcje pełnią okular, obiektyw i kondensor w układzie optycznym mikroskopu?

Obiektyw powiększa obraz preparatu, okular powiększa obraz wytworzony przez obiektyw i umożliwia obserwację, a kondensor skupia wiązkę światła na preparacie.

18
New cards

Jaki jest obraz obiektu widziany w okularze mikroskopu optycznego?

Obraz widziany w okularze mikroskopu optycznego jest powiększony oraz odwrócony.

19
New cards

Czym charakteryzuje się transmisyjny mikroskop elektronowy (TEM)?

TEM wykorzystuje wiązkę elektronów przenikających przez bardzo cienki preparat. Pozwala na powiększenie obrazu do ok. 1 000 000×1\text{ }000\text{ }000\times, daje obraz dwuwymiarowy i służy do szczegółowych obserwacji wnętrza komórki (obiekty są zawsze martwe).

20
New cards

Czym charakteryzuje się skaningowy mikroskop elektronowy (SEM)?

SEM wykorzystuje wiązkę elektronów bombardujących powierzchnię preparatu. Pozwala na powiększenie obrazu do ok. 100 000×100\text{ }000\times, daje obraz trójwymiarowy powierzchni komórek i struktur (obiekty są zawsze martwe).