losy żołnierza numero dos

1 września 1939 r

napaść III rzeszy na polskę - bitwa graniczna 1-3 września, bitwa nad bzurą 9-22 września, kapitulacja warszawy 28 września

28 września 1939 r

III rzesza i ZSRS podpisują traktat o przyjaźni - III R wciela część zachodnich ziem polskich do niemiec, a z pozostałej części utworzono zależne od berlina generalne gubernatorstwo, na którego czele stanął hans frank. Tereny okupowane na wschodzie zostały wcielone do radzieckich republik i sowietyzowane

1940 r

zbrodnia katyńska - rozstrzelanie ponad 20 tys polskich oficerów i elit

układ sikorski-majski

układ podpisany w lipcu 1941 r - dotyczył nawiązania stosunków dyplomatycznych między polskim rządem na uchodźstwie i utworzenia armii poslkiej w ZSRS, na której czele stanął gen. Władysław Anders. Rząd na uchodźstwie zerwał stosunki dyplomatyczne z ZSRS po upublicznieniu przez IIIR informacji o Katyniu

Armia Krajowa

powstała w 1942 r organizacja konspiracyjna mająca na celu przygotowanie powstania. W konspiracji działały też organizacje polityczne, np. RJN, podziemny parlament

akcja “burza”

akcja, która zakładała prowadzenie działań wojennych razem z armią czerwoną. Pomimo współpracy np w operacji ostra brama sowieci otaczali i rozbrajali jednostki AK

1943 r

konferencja w Teheranie - w celu pozyskania ZSRS jako sojusznika Churchill i Roosevelt zgodzili się na włączenie Polski w radziecką strefę wpływów. W grudniu utworzono Krajową Radę Narodową pod przewodnictwem Bolesława Bieruta, której rząd ogłosił się w Manifeście jedynym legalnym rządem w Polsce

1 sierpnia 1944 r

rozpoczęcie powstania warszawskiego wobec wrogiej postawy ZSRS

1944 r

władzę w Polsce obejmuje rząd złożony z komunistów (Polski Komitet Wyzwolenia Narodowego, który przekształcono w Rząd Tymczasowy Rzeczpospolitej Polskiej) - PKWN wydał Manifest, w którym ogłosił się jedynym legalnym organem władzy w Polsce. PKWN wydał też dekret o reformie rolnej, na podstawie którego utworzono wiele bardzo małych gospodarstw rolnych

1945 r

na konferencji w Jałcie Wielka Trójka postanowiła określić wschodnią granicę Polski na linii Curzona, a w zamian Polska miała otrzymać ziemie na zachodzie. Na konferencji w Poczdamie ustalono, że Polska otrzyma Śląsk, Pomorze z Gdańskiem i Mazury i Warmię. Wschodnia granica pozostała na linii Curzona, czyli Polska straciła kresy wschodnie.

Tymczasowy Rząd Jedności Narodowej

rząd utworzony w czerwcu 1945 r. Premierem został Edward Osóbka-Morawski, a wicepremierem Władysław Gomułka. Został uznany za jedyny legalny rząd Polski

akcja “Wisła”

akcja w latach 1947-50. polegała na przymusowym wysiedlaniu Ukraińców z wschodniej Polski w głąb ZSRS i przesiedleniu Polaków z Kresów Wschodnich

1946 r

referendum ludowe (zniesienie senatu, utrwalenie granicy za zachodzie, transformacja ustrojowa) sfałszowane przez TRJN. Rok później odbyły się sfałszowane wybory do sejmu, które wygrała PPR. Prezydentem został Bolesław Bierut.

1948 r

rozpoczęcie kolektywizacji w Polsce, utworzenie pierwszych PGRów i spółdzielni. Utworzenie PZPR, przewodniczącym Komitetu Centralnego partii został Bierut. Na skutek ruchu stalinowskiego represjonowano Kościół, powstał ruch księży patriotów i stowarzyszenie PAX

1950 r

podpisanie dla władz korzystnego porozumienia między PZPR i Kościołem, z którego Kościół wycofał się 3 lata później

1950-1955

plan sześcioletni - priorytetem kolektywizacja rolnictwa i przemysł ciężki, ograniczenie inwestowania w pozostałe dziedziny

1951 r

proces szesnastu - proces w Moskwie, podczas którego skazano na kary dożywotniego więzienia przywódców Państwa Podziemnego

1952 r

uchwalenie konstytucji PRL - podział na władzę i administrację państwową zamiast egzekutywy, legislatywy i judykatywy. Rok później w związku ze śmiercią Stalina sytuacja w PRL nieznacznie się poprawiła

1956 r

protesty robotników i manifestacje w Poznaniu, w wyniku walk ginie ok 70 osób. Utworzenie ZOMO

1956-1970 r

rządy Władysława Gomułki, “mała stabilizacja”, odrzucenie socrealizmu. Układ o współpracy i przyjaźni z ZSRS, znormalizowanie stosunków z Czechosłowacją i NRD. W 1970 r podpisano układ między RFN a PRL, w którym uznano zachodnią granicę

1966 r

Milenium Chrztu Polski, obchody Tysiąclecia Państwa Polskiego

1968 r

grupa aparatczyków tzw. partyzantów rozpoczyna kampanię antysemicką, w wyniku której z PRL wyjeżdża kilkadziesiąt tys Żydów.

1970r

strajki robotników po wprowadzeniu podwyżek cen żywności. Wojsko otworzyło ogień do demonstrujących w Gdyni. Odwołania Gomułki ze stanowiska I sekretarza, przejęcie rządów przez Edwarda Gierka

1970-1980 r

dekada Gierka - poprawa sytuacji gospodarczej w kraju, umocnienie władzy komunistów. Gierek pozyskuje kredyty inwestycyjne i konsumpcyjne za granicą, rozwój przemysłu. otwarcie na zachód, propaganda sukcesu

1975 r

próba wprowadzenia zmian w konstytucji PRL, protest intelektualistów - list 59

1976 r

podwyżka cen żywności, strajk robotników i stłumienie protestów siłą. Powstanie Komitetu Obrony Robotników, którego celem była pomoc represjonowanym.

1977 r

powołanie Ruchu Obrony Praw Człowieka i Obywatela, Wolnych Związków Zawodowych i Ruchu Młodej Polski, Komitety Samoobrony Chłopskiej. Założenie Latającego Uniwersytetu. rok później papieżem został wybrany Karol Wojtyła

1980 r

wybuch strajków po podwyżce cen, największe w Stoczni Gdańskiej po zwolnieniu Anny Walentynowicz. Na czele strajku stanął Lech Wałęsa, wystosowanie 21 postulatów do władz, porozumienia sierpniowe z rządem. Utworzenie NSZZ “Solidarności” na czele z Lechem Wałęsą

Sytuacja w kraju staje się coraz trudniejsza, w ciągu roku wzrastają ceny, wprowadzone są kartki, zwiększa się zaadłużenie.

1981-1983 r

stan wojenny w PRL - władzę w kraju przejmuje Wojskowa Rada Ocalenia Narodowego, zawieszenie działalności solidarności, strajki w całym kraju i ich pacyfikacja przez rząd (6 górników zmarło podczas pacyfikacji w kopalni “Wujek”), czystki w szeregach PZPR