HC 1A: Beginselen

Wat is burgerlijk procesrecht en wat zijn de twee functies ervan?

Het recht dat ziet op de rechterlijke tussenkomst ten behoeve van het bewerkstelligen van een rechtsgevolg uit het materiële recht en de afdwinging ervan

Functies:

1. Verwezenlijken van uit het materiële privaatrecht voortvloeiende aanspraken

2. Eenvoudige toegang tot de rechter

Wat zijn de twee soorten burgerlijk recht en hun kenmerken?

1. Vermogensrecht
   -Kern: recht hebben vs. recht krijgen
   -Rechter: taak als geschilbeslechter
   -Eigenlijke (contentieuze) rechtspraak (betreffende een geschil)
   -Bemoeienis derde: rechter of alternatief
   -Dagvaardingsprocedure
   -Vorderen

2. Personen- en familierecht
   -Kern: rechtspositie natuurlijke persoon
   -Rechter: ordenende taak
   -Oneigenlijke (voluntaire) rechtspraak
   -Bemoeienis derde: altijd rechter
   -Verzoekschriftprocedure
   -Verzoeken

Wat zijn verschillen tussen de dagvaardings- en verzoekschriftprocedure?

1. Procesinleidend stuk: dagvaardings vs. verzoekschrift

2. Bevoegdheid rechter: woonplaats gedaagde vs. woonplaats verzoeker

3. Procesverloop: schriftelijk vs. mondeling

4. Uitspraak: vonnis/arrest vs. beschikking

Wat zijn beginselen van burgerlijk procesrecht?

1. Recht op toegang tot de rechter

2. Recht op eerlijke behandeling

3. Door onafhankelijke en onpartijdige rechter

4. Behandeling en uitspraak in het openbaar

5. Uitspraak binnen redelijke termijn

Komt grotendeels uit art. 6 EVRM

Wat is het beginsel van toegang tot de wettelijk bevoegde rechter?

Niemand kan tegen zijn wil worden afgehouden van de rechter die de wet hem toekent, art. 17 lid 2 Gw

Dat is de rechterlijke macht belast met berechting van burgerlijke geschillen, art. 112 en 116 Gw

Beperkingen mogelijk, zoals een verplicht voortraject volgen of in algemene voorwaarden opnemen dat je niet bij de overheidsrechter moet zijn maar bij een geschillencommissie

Wat is het beginsel van de eerlijke behandeling?

1. Hoor en wederhoor, art. 19 Rv
   -Partijen moeten over en weer standpunten naar voren brengen en toelichten
   -Moet over alles dat je als rechter gebruikt voor je beslissing als rechter, behalve voor feiten van algemene bekendheid
   → Arrest Schook/Vergeer, rechter die langs winkel fietst moet dit melden en hoor en wederhoor toepassen. Als je iets moet uitzoeken is het niet een feit van algemene bekendheid

2. Processuele gelijkheid (equality of arms)

3. Motivering beslissing, art. 121 Gw; art. 5 Wet RO; art. 230 en 287 Rv

Wat is het beginsel van openbaarheid?

Behandeling én uitspraak moeten openbaar zijn

Art. 121 Gw, art. 4, 5 RO, art. 27, 28, 29 Rv

Bedoeld voor controle, eenheid en ontwikkeling

Uitzonderingen mogelijk, art. 27 Rv, bijv. bij kinderen

Wat is het beginsel van de redelijke termijn?

Komt uit art. 6 EVRM, opdracht aan de lidstaten. Procedure en executie. Art. 20 Rv

Wanneer is termijn redelijk? Ligt aan:
-Complexiteit van een zaak
-Procesgedrag partijen en rechter
-Belangen van klager

Remedie bij overschrijding: 500 euro per halfjaar. Moet je een losse onrechtmatige daad-procedure voor starten. Arrest Eisers/Gemeente De Bilt

Welk arrest heeft te maken met of iets een feit van algemene bekendheid is?

Schook/Vergeer

Wat is de rechtsregel van Schook/Vergeer?

Als je iets moet uitzoeken is het niet een feit van algemene bekendheid

Rechter die langs winkel moet fietsen om iets te bekijken moet dit dus delen voor hoor en wederhoor, dat moet bij alle feiten die niet feiten van algemene bekendheid zijn

Welk arrest gaat over de vordering tot vergoeding van (im)materiële schade tegen de Staat wegens overschrijding van de redelijke termijn?

Eisers/Gemeente De Bilt

Wat is de rechtsregel van Eisers/Gemeente de Bilt?

Je kan een nieuwe procedure op grond van onrechtmatige daad starten tegen de Staat om (im)materiële schadevergoeding te krijgen bij overschrijding van de redelijke termijn

Dat is 500 euro per halfjaar

Wanneer is redelijke termijn overschreden? Hangt af van:

• Complexiteit van een zaak

• Procesgedrag partijen en rechter

• Belangen van klager

Wat is het verschil tussen onafhankelijkheid en onpartijdigheid?

Onafhankelijk, art. 117, 116 lid 4 en 17 Gw

• Van andere staatsmachten, vooral bestuurlijke macht

• Wet regelt samenstelling rechterlijke macht

• Rechters worden voor het leven benoemd, ontslag door rechterlijke macht

Onpartijdig, art. 36, 37, 38, 39 Rv

• Van beide partijen

• Zelf niet een bepaald belang hebben als rechter

• Wraking (partij wraakt de rechter)

• Verschoning (rechter verschoont zichzelf)