Ur III

0.0(0)
Studied by 0 people
call kaiCall Kai
learnLearn
examPractice Test
spaced repetitionSpaced Repetition
heart puzzleMatch
flashcardsFlashcards
GameKnowt Play
Card Sorting

1/24

encourage image

There's no tags or description

Looks like no tags are added yet.

25 Terms

1
New cards

Utuhengal

lugal Uruk

2120 r. pnę. → przepędza Gutejów z Mezopotamii (z południa - de facto zajął się nimi Puzurinszuszinak, gubernator Suzy, Elamu)

V Dynastia

Uruk stolicą

2
New cards

Urnammu

W 2100 detronizuje Utuhengala i zakłada III Dynastię z Ur; przejście ośrodka z Uruk do Ur (Uruk pozostaje przy statusie stolicy)

2112-2095

Dziś.lalność organizacyjna kraju; odbudowa centrum

Powrót do kultu bogów Sumeru

Najstarszy znany ,,kodeks praw” → ucywilizowany;

  • wzorzec miar objętości

  • standardowa waga w srebrze

  • zamiana kary śmierci i okaleczania

Rozwój rolnictwa, budowa kanałów, budowa zigguratów wyposażonych w tarasy

Zinaugurował tradycję małżeństw politycznych, co dawało państwu Ur panowanie nad peryferycznymi krajami imperium sumeryjskiego

Wieczysty sojusz z Mari; książęta z Mari funkcjonowali na dworze sumeryjskim. Ekspansja max do linii Eufratu

Mar.Tu (Amoryci) już od Naram-Sina uprzykrzali się Sumerowi. Sojusz z Mari dawało mu bastion, bo to Mari się zajmowało Amorytami

3
New cards

Gudea

2141-2122; ensi

Odbudowa Lagasz, głównie budowa świątyni Eninnu w Girsu, na życzenie senne bogini

Zjednoczył mieszkańców Lagasz, a świątynię zbudował ze środków sprowadzonych/zakupionych; jakiemuś miastu-państwu musiało się zatem niezwykle powodzić po upadku Sumero-Akadu


4
New cards

Szulgi

2097-2047

Wojna w Kurdystanie, walki z Lulubi i Hurytami o Simurrum, zdobyte ostatecznie w 2051; ważny szlak handlowy

  • wojny huryckie, obrona przed Lulubi

Wojna w południowo-zachodnim Iranie; tam Gutejowie pogrążyli Elam w anarchii

Przymierze z Warahsze; zajmuje Suzę i obsadza namiestnikiem sumeryjskim

Zorganizował sieć komunikacyjną z zajazdami, w których podróżni otrzymywali racje żywności w zależności od swej rangi (miesi Dominiki)

  • utrzymał stan posiadania, które zdobył Urnammu

  • poszerzenie dwukrotne strefy kontrolowanej Mada;kontynuacja kierunku politycznego ustanowionego przez Urnammu

  • zaczął budowę muru MAR.TU; sieć fortyfikacji ,,odrzucających”

  • dopiero on podbił Elam, który utrzymał się jako prowincja do czasów Ibbi-sana (Suzjana; reszta regionu elamickiego pozostała niezależna)


5
New cards

Amarsin

2046-2038

Włączenie Aszur do imperium

Kampanie w Kurdystan i Elam

,,Bóg słońca kraju”

6
New cards

Apogeum prosperity

2112-2038

7
New cards

bala

Podatek uiszczany z centralnych prowincji przez ich ensi;

  • wyspecjalizowany/spersonalizowany

  • co miesiąc inna prowincja ponosi koszta utrzymania

  • czerpanie zasobów na funkcjonowanie państwa; uzyskiwanie środków np. na wypłacanie racji/przydziałów robotnikom

  • integrowało i scalało ze sobą państwo

  • w jego ramach wpływał także trybut ze strefy wojskowej (zewnętrznej) Mada

Dopóki trwało bala, dopóty Sumer pozostawał ekonomiczno-administracyjnie ciągły i zintegrowany


8
New cards

ensi

Namiestnicy prowincji, zawsze wybierani w obrębie starych, tradycyjnych rodów lokalnych arystokratycznych

  • uiszczali podatek

  • reprezentacja lugola Ur i ludności wobec lugala Ur

  • zarząd gospodarką świątynną, utrzymywanie porządku, lokalny sędzia


9
New cards

eren

rezerwiści; wojskowi z garnizonów stacjonujących w prowincjach jako oraz graniczna; byli zaciągani (wykorzystywani) do robót publicznych

10
New cards

sukkal-mah

,,wielki kanclerz”; zwierzchnik innych sukkali, inspektor, wezyr; kontrolował prowincje i zbierał sprawozdania od ensi

11
New cards

Ibbisin

  • panował 25 lat

  • w 17 roku panowania odbył udana wyprawę do Suzy

  • namiestnicy kolejnych miast-państw zaczynają wypowiadać mu posłuszeństwo; nawet sąsiednich w stosunku do Ur, ogłaszają się nawet lugalami, co świadczy o utracie kontroli

  • zanikają teksty administracyjne, nawet z Ummy i Lagasz; inflacja, głodowanie, upadek systemu bala

  • została mu linia Eufratu

  • Amoryci się już rozlewają po państwie, większe poparcie i uznanie ma już Iszbierra

  • dwa najazdy elamickie 2007r. p.n.e. ; pierwszy odparł zjednoczony z Iszbierrą, drugi raz opanowali na kilka lat Ur ,,Lament nad zniszczeniem Ur”

  • wywieziono go do Anszan i słuch po nim zaginął


12
New cards

Iszbierra

  • namiestnik Isin i dowódca wojskowy

  • z braku wyboru Ibbisin nadał mu władzę nad Nippur; kontroli już nie zwrócił, kontrola nad Nippur predestynowała go do najwyższej pozycji

  • głód w stolicy; odpada linia Tygrysu

  • przesyła królowi ogromne zapasy żywności, bo ten go o to wybłagał. nie wysłał - ogłosił się królem Isia; cały czas Ibbisin panuje, ale państwo już rozpada się w szwach

  • coraz więcej miast-pa≥ństw go uznaje

  • prawdopodobnie Amoryta

  • uznaje że musi pomścić Ibbisina - za cel stawia sobie odzyskanie Ur, ostatecznie odbije je Elamitom i odbuduje


13
New cards

Prowincje

I ziemie rdzenne

  • Sumer i Akad

  • aluwialne tereny Mezopotamii

  • jasno określone granice

  • północna granica - mur mar.tu
    II wschód

  • terytoria między Tygrysem i Zagrosem, od Suzy po równinę Niniwy

  • administracja wojskowa

  • bezpośrednia eksploatacja ziem kierowana przez szagina, podlegający rezydującemu w stolicy wezyrowi

  • trybut - określona ilość zwierząt (bydła, owce, kozy), do Puzrisz-Dagan; część bala, źródło pożywienia dla dworu i dary dla świątyń

III - tereny wrogie

  • relacje na drodze dyplomatycznej; małżeństwa

  • stosunki utrzymywane w celu prowadzenia wymiany handlowej i pozyskiwania surowców mineralnych

IV - tereny zależne

  • zachód i północ

  • ożenki (np. syn Szulgiego i księżniczka z Mari) jako bufor przeciw Amorytom


14
New cards
  • inflacja - nieurodzaj lub odmowa płacenia podatków przez prowincje

  • upadek bala - scalał on państwo, umożliwiał przepływ i redystrybucję dóbr/zasobów przez państwo

  • nie datowano już tabliczek określeniami rocznymi

  • bunt Iszbi-Erry

  • najazdy - to narracja wroga i przesadzona, od dawna bowiem już się asymilowali z ludnością, przejmowali sektor wojskowy, osadzano je w granicach państwa także przez wzgląd na brak rąk do pracy

  • Elam - podporządkowany władcy Szimaszki (ze wschodu, który pozostawał wrogi Ur pomimo prób nawiązania stosunków dyplomatycznych); wygnał Ibbisena do Suzy

  • 7-letnia okupacja Elamitów do wypędzenia przez Iszbi-Errę


15
New cards

sumeryjski renesans

  • kultywowanie i zachowanie lokalnych tradycji - lokalne kalendarze, pomimo próby wprowadzenia jednego (obowiązywał tylko w Puzrisz-Dagan)

  • akadyjskie tradycje też się jednak utrzymywały - obsadzanie dzieci królewskich na stanowiskach najwyższych kapłańskich, wznoszenie i odnawianie świątyń - kult władców, centralizacja religijna

  • niezależność lokalnych gospodarek i hierarchii - tradycja miast-państw starosumeryjska

  • określenia roczne III dynastii - datowanie (ak.)


16
New cards

Kodeks Ur-Nammu

  • system miar i wag: siła (obj.), mina i sykl (waga w srebrze)

  • ochrona wdów, sierot, biednych, zakaz wyrzucania żony z domu

  • humanitaryzm (brak kar śmierci/talionu) → wynagrodzenia w postaci pieniężnej służyły jako czynnik pragmatyczny; wynagrodzenie straconych przez państwo godzin roboczych, których nie mógł wypełnić poszkodowany robotnik (np. przez ubytek na zdrowiu), bo nie ma tu jasno zaznaczone, kto te wynagrodzenie otrzymuje (zakładamy zatem, że państwo)


17
New cards

dublamah

siedziba sądu w zigguracie Ur

18
New cards

enuqnmah

skarbiec i sanktuarium boga Nanny i żony Ningal

19
New cards

ehursag

pomieszczenie dla personelu i sanktuarium Szulgiego

20
New cards

egipar

zamieszkanie kapłanki królewskiej i jej świty

21
New cards

Urbaba

Ensi Lagasz; podjął się odbudowy Girsu, zniszczonej przez Lugalzagesiego i od tej pory nietykanego. Jego dzieło rekonstrukcyjne kontynuował Gudea

22
New cards

Zigguraty

  • wypalane cegły

  • cegły dedykacyjne. imieniem władcy; przywilej króla, nie ensich

  • nie z decyzji władcy, a na życzenie boga, zazwyczaj wyrażonego we śnie władcy
    → Gudea był ensi, ale rządził w czasach gutejskich, prawdopodobnie odeń zależny (wasal), więc po prostu mógł te kilkanaście świątyń wybudować, zwłaszcza Eninnu (Ningirsu)


23
New cards
24
New cards
25
New cards