1/52
Looks like no tags are added yet.
Attributie
Toeschrijven van oorzaak aan eigen handelen of dat van een ander
Attitude
Een aangeleerde, relatief stabiele evaluatie van een persoon, object, gebeurtenis of idee
Fundamentele attributiefout
Cognitie bias waarbij je geneigd bent iets of iemand te veel/snel te oordelen op interne factoren en te weinig/sloom op externe factoren. Vergeet sociale situatie.
Determinant
Bepalende factor voor een toestand of ontwikkeling
Communale relatie
Relatie gefocust op het welzijn van de ander en minder op kosten-baten plaatje
Uitwisselingsrelatie
Relatie waar de focus ligt op geven en nemen, vaak beginnende nieuwe relaties.
Priming
Het aanwakkeren van een mentaal schema door het zien, horen, ruiken, lezen van iets dat hieraan gerelateerd is. Zorgt voor sneller herkennen, en openstaan voor, informatie in dat schema.
Schema
Mentale soort blauwdruk die helpt informatie organiseren, interpreteren en verwerken. Opgedaan door participatie invloed van de omgeving.
Gerapporteerde zelfsabotage
Het uitspreken van smoesjes, om toekomstig gebrek aan succes van te voren al goed te praten.
Selffulfilling prophecy
Zorgt ervoor dat je verwachting van iets daadwerkelijk uitkomt, hoe negatief en niet onderbouwd het ook is. Kan een vorm van zelfsabotage zijn.
Primacy effect
Eerste informatie/indruk weegt zwaarder dan de opvolgende informatie/indruk.
Halo-effect
Toeschrijven van positieve eigenschappen aan iets of iemand, omdat het al andere positieve eigenschappen bezit. Denken dat of iemand/iets veel beter is dan het is.
Counter-factual thinking
‘Wat als’ denken. Terug naar het verleden om van te leren of naar de toekomst om te voorspellen.
Sociale psychologie
Gefocust op de individu in de sociale omgeving en de invloed hiervan op het denken, gedrag en de emoties van dit individu.
Persoonlijkheidspsychologie
Gefocust op verschillen tussen individuen gebaseerd op persoonlijkheidseigenschappen zoals het Big-Five model.
Gestaltpsychologie
Gefocust op het hele plaatje en waarom je hersenen denken in afgemaakte complete dingen/categorie. Dus niet op alle onderlingen stukjes op zichzelf.
Fenomenologie
Gefocust op hoe een persoon echt iets ervaart, zonder oordel, in z’n puurheid van emotie.
Sociologie
Macro-niveau van sociale psychologie. Niet gefocust op het individu maar op verschillende samenlevingen, instanties, organisaties, culturen en de verschillen hiertussen. Werken met wetten en regels voor gehele samenlevingen.
Bystander effect
Hoe meer omstanders, hoe kleiner de kans/snelheid op geboden hulp, door spreiding van verantwoordelijkheid. Treedt ook online op: Markey (2000).
Warmtekop(koffie)-effect (Williams en Bargh, 2008)
Bij het vasthouden van een warme kop koffie/thee tijdens een gesprek zien we mensen vanuit een beter daglicht en zijn we eerder positief over diegene. Verwerking van vertrouwen en temperatuur wordt beide geregeld in Insula.
Hypocrisie-paradigma
Laten uitspreken van juiste daden/goed beloften tegen (grote) groep mensen, waarna je moet gaan nadenken over een situatie waarin jij je hier niet aan gehouden hebt → dissonantie → verandering van gedrag door confrontatie zelfbeeld als je belofte zou verbreken.
Investeringsmodel (Rusbult)
Wat je allemaal gestoken hebt in relatie, zou wegvallen bij ontbinding. Bestaat uit: Kwaliteit alternatieven, tevredenheid huidige relatie & omvang investering in huidige relatie.
Gelijkheidstheorie
Gefocust op de verschillen tussen wie meer doet dan de ander in een relatie. Dit moet ongeveer overeen komen op lange termijn voor een gezonde, te behouden, relatie.
Sociale-uitwisselingstheorie
Gebaseerd op het kosten-baten plaatje in een relatie, alsof je een vergelijkingsschema maakt tussen wat je krijgt en wat je geeft. Moet ongeveer overeen komen.
Observationele onderzoeksmethode
Bestaande uit waarneming en het vastleggen hiervan
Correlationele methode
Bestaande uit het onderzoeken van als x, dan y?
Experimentele methode
Bestaande uit het onderzoeken; is x de oorzaak van y met ~100% zekerheid.
Behaviorisme
Stroming in de psychologie die bekend staat om de vormen van conditioneren; operant en klassiek. Staat voor het feit dat je alles kan verklaren door te kijken naar de omgeving (nurture). Richt zich vooral op observationele methodes en waarneembaar gedrag.
Heuristieken
Snelle automatische gedragsregels om efficient te denken.
Bestraffingseffect
Te ver negatief bijstellen van positieve attitude door bewijs van het tegendeel.
Overrechtvaardigingseffect
Vermindering van intrinsieke motivatie door het toekennen van een beloning, ofwel externe factor, nadien. Koppelt gedrag in loop van tijd aan de beloning - klassiek conditioneren
Klassieke conditionering
Positieve stimulus tegelijk laten voorkomen met een neutrale simulus, waardoor deze gekoppeld worden aan elkaar.
Operante conditionering
Gefocust op straffen en belonen - bekrachtigen/reinforcement. Voor aanleren of afleren gedrag.
Empathie-altruisme-hypothese
Hypothese die stelt dat als je empathie hebt voor iets of iemand in nood dat je deze persoon dan op puur altruistische gronden zult helpen zonder er iets voor terug te willen.
Frustratie-agressie theorie
Hoe meer frustratie een individu ervaart, hoe groter te kans dat agressie tot uiting komt.
Discriminatie
Vorm van het gedragscomponent van een vooroordeel
Stereotypering
Vorm van het gedachtecomponent van een vooroordeel
Vooroordeel
Attitude die bestaat uit drie componenten; gedrag, gevoel, gedachten.
Stereotypedreiging
Gevoel van angst die optreedt bij mensen die zich bevinden in een situatie, waar een bepaald stereotype van kracht is. Verlaagd prestaties.
Sociale facilitatie
Beter presteren door aanwezigheid van anderen bij makkelijke taken, en slechter presteren bij moeilijke taken.
Social loafing
Het leveren van minder inspanning door je te bevinden in een grote groep - diffusie van verantwoordelijkheid. De rest lost het wel op, niemand heeft het door.
Impliciet
Onbewust, onbeheerst, automatisch en onwillekeurig.
Expliciet
Bewust te sturen en over na te denken.
Barriere overdreven zelfvertrouwen
Confirmation bias op je eigen bevindingen, door te veel zelfvertrouwen denken dat je zelf altijd aan het juiste eind zit.
Subliminale boodschap
Onbewust, niet zelf actief waargenomen boodschappen.
Supraliminale boodschap
Sterk genoege boodschap die wel doordringt tot ons bewustzijn en dus actief waargenomen wordt.
Elaboration likelihood model
Model met twee routes; centraal en perifeer. Bepaald vorm van handelen n.a.v. informatie binnen krijgen.
Centrale route
Motivatie en energie voor nodig, zoekend naar echte informatie in de boodschap. Langdurige verandering.
Perifere route
Weinig motivatie of energie voor nodig, gebaseerd op perifere cues (randzaken) in een boodschap. Gebeurt vaak sneller als we moe, hongerig en dus vatbaar zijn. Tijdelijke verandering
Conformisme
Aanpassen gedrag door de sociale invloed, dan wel echt als ingebeeld, van een ander.
Normatieve sociale invloed
Beslissing maken vanuit het standpunt; behoefte voor acceptatie en erbij willen horen, ook al is het niet de beste/juiste keuze.
Informationele sociale invloed
Beslissing maken vanuit het standpunt; zoeken naar wat echt juist is. Zorgt voor innerlijke acceptatie door hetgeen te zien als een echte goede bron van informatie.
Acteur-observatie-bias
Eigen mislukken toeschrijven aan externe factoren (smoesjes), en mislukken van ander toeschrijven aan interne factoren.