ielts (18+19)

tapping

/ˈtæpɪŋ/ (n) việc rạch cây lấy nhựa | rubber tapping = khai thác mủ cao su | Example: Tapping allows workers to collect resin from certain trees.

resin

/ˈrezɪn/ (n) nhựa cây, chất nhựa đặc | natural resin = nhựa tự nhiên; resin extraction = chiết xuất nhựa | Example: Natural resin is used in varnishes and adhesives.

sap

/sæp/ (n) nhựa cây dạng lỏng | tree sap = nhựa cây; sap flow = dòng nhựa cây | Example: The tree produces sap that can be collected and processed.

extraction

/ɪkˈstrækʃən/ (n) sự chiết xuất, khai thác | oil extraction = khai thác dầu; resource extraction = khai thác tài nguyên | ⭐ WRITING: the extraction of natural resources = việc khai thác tài nguyên thiên nhiên | Example: Excessive resource extraction can damage local ecosystems. | extract (v) = chiết xuất/khai thác; extract (n) = chất chiết xuất

varnish

/ˈvɑːnɪʃ/ (n/v) véc ni; đánh véc ni | wood varnish = véc ni gỗ; apply varnish = phủ véc ni | Example: The furniture was coated with varnish to protect the wood.

adhesive

/ədˈhiːsɪv/ (n/adj) chất kết dính; có tính kết dính | adhesive substance = chất kết dính; adhesive properties = tính kết dính | Example: The substance can be used as a natural adhesive. | adhere (v) = bám dính/tuân thủ; adhesion (n) = sự kết dính

woodwork

/ˈwʊdwɜːk/ (n) đồ mộc; công việc chế tác gỗ | traditional woodwork = đồ mộc truyền thống; woodwork skills = kỹ năng mộc | Example: The resin was traditionally used to protect woodwork.

edible

/ˈedəbl/ (adj) ăn được | edible plants = cây ăn được; edible parts = các bộ phận ăn được | ⭐ WRITING: edible alternatives = các lựa chọn thay thế có thể ăn được | Example: Some parts of the plant are edible. | eat (v) = ăn; edible (adj) = ăn được; inedible (adj) = không ăn được

glaze

/ɡleɪz/ (v/n) phủ lớp bóng; lớp men/lớp phủ bóng | glaze pottery = tráng men đồ gốm; glazed surface = bề mặt được phủ bóng | Example: The craftsman glazed the wooden object to give it a smooth finish. | glazed (adj) = được phủ men/bóng

practitioner

/prækˈtɪʃənə(r)/ (n) người hành nghề; người thực hành chuyên môn | medical practitioner = người hành nghề y; experienced practitioner = người hành nghề có kinh nghiệm | Example: Experienced practitioners have developed effective methods of resin extraction. | practise (v) = thực hành; practice (n) = việc thực hành

slash pine

/slæʃ paɪn/ (n phr) thông slash, một loài thông ở miền đông nam Hoa Kỳ | slash pine forest = rừng thông slash | Example: Slash pine is commonly found in the southeastern United States.

longleaf pine

/ˈlɒŋliːf paɪn/ (n phr) thông lá dài, một loài thông Bắc Mỹ | longleaf pine forest = rừng thông lá dài | Example: Longleaf pine forests provide habitats for many species.

bark

/bɑːk/ (n) vỏ cây | tree bark = vỏ cây; bark extract = chiết xuất vỏ cây | Example: The bark protects the inner tissues of the tree.

hack

/hæk/ (v) chặt, chém; rạch bằng dụng cụ | hack at a tree = chặt/rạch cây; hack away at = chặt liên tục vào | Example: Workers carefully hack into the bark to collect the resin.

trough

/trɒf/ (n) máng, rãnh chứa | collection trough = máng hứng; feeding trough = máng ăn | Example: The liquid resin flows into a trough beneath the cut.

sapwood

/ˈsæpwʊd/ (n) dát gỗ, phần gỗ non nằm phía ngoài gỗ lõi | sapwood layer = lớp dát gỗ; sapwood tissue = mô dát gỗ | Example: Sapwood transports water and minerals from the roots to the leaves.

latex

/ˈleɪteks/ (n) mủ cao su; chất lỏng dạng nhũ tương từ một số loài thực vật | natural latex = mủ cao su tự nhiên; latex production = sản xuất mủ latex | Example: Natural latex is obtained from rubber trees.

rubber

/ˈrʌbə(r)/ (n) cao su | natural rubber = cao su tự nhiên; rubber production = sản xuất cao su | ⭐ WRITING: rubber products = các sản phẩm cao su | Example: Natural rubber is widely used in the manufacture of tyres.

mucilage

/ˈmjuːsɪlɪdʒ/ (n) chất nhầy thực vật | plant mucilage = chất nhầy thực vật; mucilage production = sự tạo ra chất nhầy | Example: Some plants produce mucilage that helps them retain moisture.

basis

/ˈbeɪsɪs/ (n) cơ sở, nền tảng; căn cứ | on the basis of = dựa trên cơ sở; basis for comparison = cơ sở để so sánh; on a daily basis = hằng ngày | ⭐ WRITING: form the basis of = tạo thành nền tảng của | Example: Natural resins form the basis of several traditional products. | basic (adj) = cơ bản; basically (adv) = về cơ bản

plastic

/ˈplæstɪk/ (adj/n) bằng nhựa; chất nhựa | plastic waste = rác thải nhựa; plastic packaging = bao bì nhựa; plastic pollution = ô nhiễm nhựa | ⭐ WRITING: single-use plastics = đồ nhựa dùng một lần | Example: Single-use plastics contribute significantly to environmental pollution.

waste

/weɪst/ (n/v) chất thải; lãng phí | household waste = rác sinh hoạt; waste management = quản lý chất thải; waste resources = lãng phí tài nguyên | ⭐ WRITING: reduce waste generation = giảm lượng chất thải phát sinh | Example: Governments should invest in better waste-management systems. | wasteful (adj) = lãng phí; wastage (n) = sự hao phí

landfill

/ˈlændfɪl/ (n) bãi chôn lấp rác | landfill site = địa điểm chôn lấp rác; landfill waste = rác được đưa đi chôn lấp | ⭐ WRITING: send waste to landfill = đưa rác đi chôn lấp | Example: Recycling can reduce the amount of waste sent to landfill.

decompose

/ˌdiːkəmˈpəʊz/ (v) phân huỷ | decompose naturally = phân huỷ tự nhiên; decompose into = phân huỷ thành | ⭐ WRITING: biodegradable materials decompose more readily = vật liệu phân huỷ sinh học dễ phân huỷ hơn | Example: Organic waste decomposes naturally under suitable conditions. | decomposition (n) = sự phân huỷ; decomposable (adj) = có thể phân huỷ

come up with

/kʌm ʌp wɪð/ (phrasal v) nghĩ ra, đề xuất | come up with a solution = nghĩ ra giải pháp; come up with an idea = nảy ra ý tưởng | ⭐ WRITING: develop/propose a viable solution = phát triển/đề xuất giải pháp khả thi | Example: Researchers have come up with a new method of recycling plastic.

viable

/ˈvaɪəbl/ (adj) khả thi, có thể thực hiện được | viable solution = giải pháp khả thi; economically viable = khả thi về mặt kinh tế; viable alternative = phương án thay thế khả thi | ⭐ WRITING: a financially viable alternative = một phương án thay thế khả thi về tài chính | Example: The technology could provide a viable alternative to landfill disposal. | viability (n) = tính khả thi; viable (adj) = khả thi

light crude oil

/laɪt kruːd ɔɪl/ (n phr) dầu thô nhẹ | light crude oil production = sản xuất dầu thô nhẹ; crude oil refining = lọc dầu thô | Example: Light crude oil can be processed into a range of petroleum products.

geochemist

/ˌdʒiːəʊˈkemɪst/ (n) nhà địa hoá học | environmental geochemist = nhà địa hoá học môi trường; geochemical analysis = phân tích địa hoá | Example: The geochemist examined the chemical composition of the soil. | geochemistry (n) = địa hoá học; geochemical (adj) = thuộc địa hoá học

commodity

/kəˈmɒdəti/ (n) hàng hoá, mặt hàng thương mại | agricultural commodity = hàng hoá nông nghiệp; global commodity market = thị trường hàng hoá toàn cầu; commodity prices = giá hàng hoá | ⭐ WRITING: a globally traded commodity = mặt hàng được giao dịch trên toàn cầu | Example: Crude oil is an important global commodity.

shredder

/ˈʃredə(r)/ (n) máy xé/cắt vụn | industrial shredder = máy nghiền/xé vụn công nghiệp; paper shredder = máy huỷ giấy | Example: An industrial shredder breaks plastic waste into small pieces.

shred

/ʃred/ (v/n) xé hoặc cắt vụn; mảnh vụn | shred plastic = xé vụn nhựa; shred documents = huỷ tài liệu bằng cách cắt vụn | Example: The plastic is shredded before being processed. | shredder (n) = máy xé vụn; shredded (adj) = đã được xé vụn

vapour

/ˈveɪpə(r)/ (n) hơi, thể khí của một chất | water vapour = hơi nước; vapour pressure = áp suất hơi | Example: Heating the material causes it to release vapour.

distil

/dɪˈstɪl/ (v) chưng cất | distil crude oil = chưng cất dầu thô; distil a liquid = chưng cất chất lỏng | ⭐ WRITING: be distilled into = được chưng cất thành | Example: The vapour is cooled and distilled into a liquid product. | distillation (n) = sự chưng cất; distilled (adj) = đã chưng cất

by-product

/ˈbaɪˌprɒdʌkt/ (n) sản phẩm phụ | industrial by-product = sản phẩm phụ công nghiệp; by-product of production = sản phẩm phụ của quá trình sản xuất | ⭐ WRITING: generate useful by-products = tạo ra các sản phẩm phụ hữu ích | Example: The process generates fuel as a by-product.

contamination

/kənˌtæmɪˈneɪʃən/ (n) sự nhiễm bẩn, ô nhiễm do chất không mong muốn | water contamination = ô nhiễm nguồn nước; chemical contamination = nhiễm hoá chất; prevent contamination = ngăn ngừa nhiễm bẩn | ⭐ WRITING: prevent the contamination of water supplies = ngăn ô nhiễm nguồn nước | Example: Strict controls are needed to prevent chemical contamination. | contaminate (v) = làm nhiễm bẩn; contaminated (adj) = bị nhiễm bẩn

substitute

/ˈsʌbstɪtjuːt/ (n/v) vật/người thay thế; thay thế | substitute A for B = dùng A thay B; substitute for sth = thay thế cho thứ gì; substitute teacher = giáo viên dạy thay | ⭐ WRITING: serve as a substitute for = đóng vai trò thay thế cho | Example: Recycled materials can serve as a substitute for some virgin plastics. | substitution (n) = sự thay thế; substitute (adj) = thay thế

collagen

/ˈkɒlədʒən/ (n) collagen, loại protein cấu trúc | collagen production = quá trình sản xuất collagen; collagen fibres = sợi collagen | Example: Collagen is an important structural protein in connective tissue.

fibrous

/ˈfaɪbrəs/ (adj) có sợi, có thớ | fibrous material = vật liệu có xơ; fibrous tissue = mô dạng sợi | Example: The material has a fibrous structure that makes it difficult to break apart. | fibre (n) = sợi; fibrous (adj) = có sợi

connective tissue

/kəˈnektɪv ˈtɪʃuː/ (n phr) mô liên kết | connective tissue fibres = các sợi mô liên kết; connective tissue cells = tế bào mô liên kết | Example: Connective tissue supports and connects different structures in the body.

adhere

/ədˈhɪə(r)/ (v) bám dính; tuân thủ | adhere to a surface = bám vào bề mặt; adhere to rules = tuân thủ quy định; adhere firmly = bám chặt | ⭐ WRITING: adhere to regulations = tuân thủ các quy định | Example: The substance adheres firmly to the surface. | adhesion (n) = sự bám dính; adhesive (adj/n) = có tính kết dính/chất kết dính

damp

/dæmp/ (adj/v) ẩm, hơi ướt; làm ẩm | damp conditions = điều kiện ẩm; damp soil = đất ẩm; damp cloth = khăn ẩm | Example: The larvae thrive in damp environments. | dampness (n) = độ ẩm; dampen (v) = làm ẩm/làm giảm

biodegradable

/ˌbaɪəʊdɪˈɡreɪdəbl/ (adj) có thể phân huỷ sinh học | biodegradable packaging = bao bì phân huỷ sinh học; biodegradable material = vật liệu phân huỷ sinh học | ⭐ WRITING: biodegradable alternatives to plastic = các lựa chọn phân huỷ sinh học thay cho nhựa | Example: Biodegradable packaging can help reduce persistent plastic waste. | biodegrade (v) = phân huỷ sinh học; biodegradation (n) = sự phân huỷ sinh học

larva

/ˈlɑːvə/ (n) ấu trùng; số nhiều larvae /ˈlɑːviː/ | insect larva = ấu trùng côn trùng; larval stage = giai đoạn ấu trùng | Example: The insect spends several weeks in the larval stage.

beetle

/ˈbiːtl/ (n) bọ cánh cứng | beetle larva = ấu trùng bọ cánh cứng; beetle species = loài bọ cánh cứng | Example: The beetle larvae feed on the fibrous material.

devour

/dɪˈvaʊə(r)/ (v) ăn ngấu nghiến; tiêu thụ rất nhanh | devour food = ăn ngấu nghiến; be devoured by = bị ăn hết/bị nuốt chửng bởi | Example: The larvae can devour large amounts of organic material. | devouring (adj) = mãnh liệt/tiêu thụ mạnh (tuỳ ngữ cảnh)

altruistic

/ˌæltruˈɪstɪk/ (adj) vị tha, quan tâm đến lợi ích của người khác | altruistic behaviour = hành vi vị tha; altruistic act = hành động vị tha | ⭐ WRITING: altruistic behaviour can benefit society = hành vi vị tha có thể mang lại lợi ích cho xã hội | Example: Altruistic behaviour may strengthen cooperation within a community. | altruism (n) = lòng vị tha; altruist (n) = người vị tha

tenet

/ˈtenɪt/ (n) nguyên lý, niềm tin nền tảng | fundamental tenet = nguyên lý nền tảng; central tenet = nguyên lý cốt lõi; tenet of a theory = nguyên lý của một học thuyết | ⭐ WRITING: a fundamental tenet of = một nguyên lý nền tảng của | Example: Mutual respect is a fundamental tenet of a harmonious society.

self-sacrifice

/ˌself ˈsækrɪfaɪs/ (n) sự hy sinh bản thân vì người khác hoặc mục tiêu nào đó | act of self-sacrifice = hành động hy sinh; extreme self-sacrifice = sự hy sinh lớn lao | Example: The story explores the role of self-sacrifice in group survival. | self-sacrificing (adj) = hay hy sinh bản thân

empathy

/ˈempəθi/ (n) sự đồng cảm, khả năng thấu hiểu cảm xúc người khác | show empathy = thể hiện sự đồng cảm; develop empathy = phát triển sự đồng cảm; empathy for others = sự đồng cảm với người khác | ⭐ WRITING: foster empathy among children = nuôi dưỡng sự đồng cảm ở trẻ em | Example: Literature can help readers develop empathy for people from different backgrounds. | empathise (v) = đồng cảm; empathetic (adj) = giàu sự đồng cảm

pellet

/ˈpelɪt/ (n) viên nhỏ, viên nén | food pellet = viên thức ăn; pellet of paper = viên giấy nhỏ; wood pellets = viên nén gỗ | Example: The animal was trained to collect small food pellets.

reciprocity

/ˌresɪˈprɒsəti/ (n) tính có đi có lại, sự tương hỗ | principle of reciprocity = nguyên tắc có đi có lại; mutual reciprocity = sự tương hỗ lẫn nhau | ⭐ WRITING: reciprocity is essential to cooperation = tính có đi có lại là yếu tố thiết yếu của sự hợp tác | Example: Reciprocity can encourage cooperation between members of a group. | reciprocal (adj) = có tính tương hỗ; reciprocate (v) = đáp lại

landmark

/ˈlændmɑːk/ (n/adj) cột mốc; địa danh nổi bật; sự kiện mang tính bước ngoặt | landmark discovery = phát hiện mang tính bước ngoặt; landmark study = nghiên cứu có ảnh hưởng lớn; landmark decision = quyết định mang tính bước ngoặt | ⭐ WRITING: a landmark study = một nghiên cứu mang tính bước ngoặt | Example: The study was a landmark in the development of behavioural science.

embark on

/ɪmˈbɑːk ɒn/ (phrase) bắt đầu một hành trình, dự án hoặc quá trình quan trọng | embark on a journey = bắt đầu hành trình; embark on a project = bắt tay vào dự án; embark on a career = bắt đầu sự nghiệp | ⭐ WRITING: embark on a long-term initiative = bắt đầu một sáng kiến dài hạn | Example: The researchers embarked on a long-term study of primate behaviour.

patrol

/pəˈtrəʊl/ (n/v) sự tuần tra; đi tuần tra | conduct patrols = tiến hành tuần tra; patrol an area = tuần tra một khu vực; border patrol = tuần tra biên giới | Example: The animals patrol their territory to protect the group.

sniff out

/snɪf aʊt/ (phrasal v) đánh hơi tìm ra; phát hiện điều khó nhận thấy | sniff out food = đánh hơi tìm thức ăn; sniff out a problem = phát hiện vấn đề | Example: The animal can sniff out food hidden beneath the ground.

primate

/ˈpraɪmeɪt/ (n) động vật thuộc bộ Linh trưởng | non-human primate = động vật linh trưởng không phải người; primate behaviour = hành vi của linh trưởng | Example: Researchers observed social behaviour in a group of primates.

quarter

/ˈkwɔːtə(r)/ (n/v) một phần tư; khu vực; chia thành bốn phần | a quarter of = một phần tư của; first quarter = quý đầu tiên; quarter of a century = một phần tư thế kỷ | ⭐ WRITING: approximately one quarter of = khoảng một phần tư của | Example: Approximately one quarter of the animals displayed this behaviour.

anthropologist

/ˌænθrəˈpɒlədʒɪst/ (n) nhà nhân học | cultural anthropologist = nhà nhân học văn hoá; social anthropologist = nhà nhân học xã hội | Example: The anthropologist studied social relationships within the community. | anthropology (n) = nhân học; anthropological (adj) = thuộc nhân học

subsequent

/ˈsʌbsɪkwənt/ (adj) tiếp theo, xảy ra sau đó | subsequent research = nghiên cứu tiếp theo; subsequent events = các sự kiện sau đó; subsequent changes = những thay đổi tiếp theo | ⭐ WRITING: subsequent studies have shown that = các nghiên cứu sau đó cho thấy rằng | Example: Subsequent research confirmed the initial findings. | subsequently (adv) = sau đó

sophisticated

/səˈfɪstɪkeɪtɪd/ (adj) tinh vi, phức tạp, tiên tiến; tinh tế | sophisticated technology = công nghệ tiên tiến; sophisticated system = hệ thống phức tạp; sophisticated analysis = phân tích chuyên sâu | ⭐ WRITING: a sophisticated approach to = cách tiếp cận tinh vi/chuyên sâu đối với | Example: Modern researchers use sophisticated methods to analyse animal behaviour. | sophistication (n) = sự tinh vi/tinh tế; sophisticate (v) = làm tinh vi hơn

panel

/ˈpænl/ (n) tấm/bảng; ban hội đồng; nhóm chuyên gia | glass panel = tấm kính; expert panel = hội đồng chuyên gia; panel discussion = buổi thảo luận nhóm | Example: A panel of experts reviewed the research findings.

pro-social

/ˌprəʊ ˈsəʊʃl/ (adj) có lợi cho người khác hoặc cộng đồng; hướng xã hội | pro-social behaviour = hành vi vị xã hội; pro-social actions = hành động có lợi cho người khác | ⭐ WRITING: encourage pro-social behaviour = khuyến khích hành vi vì cộng đồng | Example: Cooperative games can encourage pro-social behaviour among children.

pioneer

/ˌpaɪəˈnɪə(r)/ (v/n) tiên phong; người tiên phong | pioneer a technique = tiên phong phát triển một kỹ thuật; pioneering research = nghiên cứu tiên phong; a pioneer in science = người tiên phong trong khoa học | ⭐ WRITING: pioneer new approaches to = tiên phong trong các cách tiếp cận mới đối với | Example: The scientist pioneered a new approach to literary criticism. | pioneering (adj) = tiên phong; pioneer (n) = người tiên phong

encapsulate

/ɪnˈkæpsjuleɪt/ (v) gói gọn, tóm lược bản chất của điều gì | encapsulate an idea = gói gọn một ý tưởng; encapsulate the essence of = tóm lược bản chất của | ⭐ WRITING: encapsulate the main argument = tóm lược lập luận chính | Example: This statement encapsulates the central idea of the book. | encapsulation (n) = sự bao bọc/gói gọn

strife

/straɪf/ (n) xung đột, bất hoà kéo dài | internal strife = xung đột nội bộ; political strife = xung đột chính trị; civil strife = xung đột trong xã hội | ⭐ WRITING: social and political strife = xung đột xã hội và chính trị | Example: Economic hardship can intensify social strife.

well-connected

/ˌwel kəˈnektɪd/ (adj) có nhiều mối quan hệ, đặc biệt với người có ảnh hưởng | politically well-connected = có quan hệ chính trị rộng; a well-connected individual = người có nhiều mối quan hệ | Example: The well-connected writer had access to influential literary circles. | connection (n) = mối quan hệ; connect (v) = kết nối

acquaintance

/əˈkweɪntəns/ (n) người quen; sự quen biết | a casual acquaintance = người quen sơ; make someone's acquaintance = làm quen với ai; social acquaintance = mối quen biết xã hội | Example: She met the writer through a mutual acquaintance. | acquaint (v) = làm quen/cung cấp thông tin; acquainted (adj) = quen biết

breakdown

/ˈbreɪkdaʊn/ (n) sự hỏng hóc; sự suy sụp; sự phân tích chi tiết | mechanical breakdown = hỏng hóc máy móc; breakdown in communication = sự đổ vỡ trong giao tiếp; a breakdown of costs = bảng phân tích chi phí | ⭐ WRITING: a breakdown in communication = sự đổ vỡ trong giao tiếp | Example: A breakdown in communication led to serious disagreements. | break down (phr v) = hỏng/suy sụp/phân tích

renowned

/rɪˈnaʊnd/ (adj) nổi tiếng, lừng danh | renowned for = nổi tiếng về; internationally renowned = nổi tiếng quốc tế; a renowned author = tác giả nổi tiếng | ⭐ WRITING: be renowned for its contribution to = nổi tiếng vì đóng góp cho | Example: The institution is renowned for its contribution to scientific research. | renown (n) = danh tiếng

radicalism

/ˈrædɪkəlɪzəm/ (n) chủ nghĩa cấp tiến; tư tưởng muốn thay đổi căn bản | political radicalism = chủ nghĩa cấp tiến chính trị; rise of radicalism = sự gia tăng chủ nghĩa cấp tiến | Example: The period was marked by political radicalism and social change. | radical (adj/n) = cấp tiến; radically (adv) = một cách căn bản

literary

/ˈlɪtərəri/ (adj) thuộc văn học; có giá trị văn chương | literary criticism = phê bình văn học; literary works = tác phẩm văn học; literary tradition = truyền thống văn học | ⭐ WRITING: literary significance = ý nghĩa văn học | Example: The novel has considerable literary significance. | literature (n) = văn học; literarily (adv) = theo nghĩa văn chương (ít dùng)

foreshadow

/fɔːˈʃædəʊ/ (v) báo trước, gợi báo điều sắp xảy ra | foreshadow future events = báo trước các sự kiện tương lai; foreshadow a conflict = báo hiệu xung đột | Example: Early events in the novel foreshadow the conflict that follows. | foreshadowing (n) = nghệ thuật báo trước

endow

/ɪnˈdaʊ/ (v) ban cho, phú cho; cấp tài trợ | endow sb with a quality = ban cho ai một phẩm chất; endow a university = cấp quỹ cho trường đại học; be endowed with = được phú cho | ⭐ WRITING: be endowed with natural resources = được thiên nhiên ban tặng tài nguyên | Example: The region is endowed with abundant natural resources. | endowment (n) = sự ban tặng/quỹ tài trợ; endowed (adj) = được phú cho

reputation

/ˌrepjuˈteɪʃən/ (n) danh tiếng, uy tín | build a reputation = xây dựng danh tiếng; damage a reputation = làm tổn hại danh tiếng; reputation for excellence = danh tiếng về sự xuất sắc | ⭐ WRITING: establish a strong reputation for = tạo dựng danh tiếng vững chắc về | Example: The university has established a strong reputation for research. | reputable (adj) = có uy tín; reputational (adj) = thuộc về danh tiếng

soar

/sɔː(r)/ (v) tăng vọt; bay vút lên | prices soar = giá tăng vọt; soar dramatically = tăng mạnh; soar to a record high = tăng lên mức cao kỷ lục | ⭐ WRITING: demand has soared = nhu cầu đã tăng vọt | Example: Demand for renewable energy has soared in recent years. | soaring (adj) = tăng vọt

cherish

/ˈtʃerɪʃ/ (v) trân trọng, yêu quý | cherish memories = trân trọng kỷ niệm; cherish a belief = trân trọng một niềm tin; cherish the opportunity = trân trọng cơ hội | Example: Many people cherish traditions passed down through generations.

food miles

/ˈfuːd maɪlz/ (n phr) quãng đường thực phẩm được vận chuyển từ nơi sản xuất đến nơi tiêu thụ | high food miles = quãng đường vận chuyển thực phẩm dài; reduce food miles = giảm quãng đường vận chuyển thực phẩm | ⭐ WRITING: reduce the carbon footprint associated with food miles = giảm dấu chân carbon liên quan đến vận chuyển thực phẩm | Example: Buying locally produced food can reduce food miles.

tremendously

/trəˈmendəsli/ (adv) vô cùng, rất nhiều, đáng kể | increase tremendously = tăng mạnh; vary tremendously = khác biệt rất lớn; benefit tremendously from = hưởng lợi rất nhiều từ | ⭐ WRITING: increase tremendously over time = tăng đáng kể theo thời gian | Example: Technology has tremendously improved access to information. | tremendous (adj) = to lớn/đáng kể

coin

/kɔɪn/ (v) đặt ra từ/thuật ngữ mới; (n) đồng xu | coin a term = đặt ra một thuật ngữ; newly coined expression = cách diễn đạt mới được tạo ra | Example: The term was coined to describe the environmental impact of food transport. | coined (adj) = mới được tạo ra (trong cụm newly coined)

highlight

/ˈhaɪlaɪt/ (v/n) nhấn mạnh, làm nổi bật; điểm nổi bật | highlight the importance of = nhấn mạnh tầm quan trọng của; key highlight = điểm nổi bật chính | ⭐ WRITING: highlight the need for = nhấn mạnh nhu cầu cần có | Example: The report highlights the need for more sustainable farming practices. | highlighting (n) = sự làm nổi bật

pertain to

/pəˈteɪn tuː/ (phrase) liên quan đến, thuộc về | issues pertaining to = các vấn đề liên quan đến; information pertaining to = thông tin liên quan đến | ⭐ WRITING: issues pertaining to environmental protection = các vấn đề liên quan đến bảo vệ môi trường | Example: The report examines issues pertaining to food production.

environmentalist

/ɪnˌvaɪrənˈmentəlɪst/ (n) nhà hoạt động/người quan tâm bảo vệ môi trường | environmental activist = nhà hoạt động môi trường; leading environmentalist = nhà bảo vệ môi trường nổi bật | Example: Environmentalists have called for stricter controls on industrial emissions. | environment (n) = môi trường; environmental (adj) = thuộc môi trường

emit

/ɪˈmɪt/ (v) phát ra, thải ra | emit carbon dioxide = thải carbon dioxide; emit pollutants = phát thải chất ô nhiễm; emit light = phát ra ánh sáng | ⭐ WRITING: emit greenhouse gases = thải khí nhà kính | Example: Airplanes emit greenhouse gases during flight. | emission (n) = sự phát thải; emitter (n) = nguồn phát thải

emission factor

/ɪˈmɪʃən ˌfæktə(r)/ (n phr) hệ số phát thải | carbon emission factor = hệ số phát thải carbon; calculate an emission factor = tính hệ số phát thải | Example: Researchers used an emission factor to estimate the carbon footprint of transport.

cargo

/ˈkɑːɡəʊ/ (n) hàng hoá được vận chuyển | cargo ship = tàu chở hàng; air cargo = hàng hoá vận chuyển bằng đường hàng không; cargo transport = vận tải hàng hoá | Example: Cargo transported by air generally travels faster than cargo shipped by sea.

obscure

/əbˈskjʊə(r)/ (v/adj) che khuất, làm khó hiểu; ít được biết đến | obscure the facts = che khuất sự thật; obscure meaning = ý nghĩa khó hiểu; relatively obscure = tương đối ít được biết đến | ⭐ WRITING: obscure the environmental costs = che khuất các chi phí môi trường | Example: Focusing only on price can obscure the environmental costs of a product. | obscurity (n) = sự tối nghĩa/ít được biết đến; obscurely (adv) = một cách khó hiểu

represent

/ˌreprɪˈzent/ (v) đại diện; thể hiện; tương ứng với | represent a significant proportion = chiếm một tỷ lệ đáng kể; represent a group = đại diện cho một nhóm; be represented by = được thể hiện bởi | ⭐ WRITING: represent a substantial share of = chiếm một phần đáng kể của | Example: Transport represents a substantial share of the product's total carbon footprint. | representation (n) = sự đại diện/biểu diễn; representative (n/adj) = đại diện/tiêu biểu

carbon footprint

/ˈkɑːbən ˌfʊtprɪnt/ (n phr) dấu chân carbon, tổng lượng khí nhà kính gắn với một cá nhân, hoạt động hoặc sản phẩm | reduce one's carbon footprint = giảm dấu chân carbon; product carbon footprint = dấu chân carbon của sản phẩm; carbon footprint assessment = đánh giá dấu chân carbon | ⭐ WRITING: minimise the carbon footprint of = giảm thiểu dấu chân carbon của | Example: Using public transport can help individuals reduce their carbon footprint.

astonishing

/əˈstɒnɪʃɪŋ/ (adj) đáng kinh ngạc | astonishing result = kết quả đáng kinh ngạc; astonishing rate = tốc độ đáng kinh ngạc | Example: The study revealed an astonishing difference between the two methods. | astonish (v) = làm kinh ngạc; astonishment (n) = sự kinh ngạc; astonishingly (adv) = đáng kinh ngạc là

substitute

/ˈsʌbstɪtjuːt/ (v) thay thế | substitute A for B = dùng A thay B; substitute for conventional fuel = thay thế nhiên liệu truyền thống | ⭐ WRITING: substitute renewable energy for fossil fuels = dùng năng lượng tái tạo thay nhiên liệu hoá thạch | Example: Some manufacturers are substituting recycled materials for virgin plastic. | substitution (n) = sự thay thế; substitute (n) = vật/người thay thế

Neolithic

/ˌniːəˈlɪθɪk/ (adj/n) thuộc thời kỳ Đồ đá mới; thời kỳ Đồ đá mới | Neolithic period = thời kỳ Đồ đá mới; Neolithic settlement = khu định cư thời Đồ đá mới | Example: Neolithic communities increasingly relied on farming and animal domestication.

Palaeolithic

/ˌpæliəʊˈlɪθɪk/ (adj/n) thuộc thời kỳ Đồ đá cũ; thời kỳ Đồ đá cũ | Palaeolithic period = thời kỳ Đồ đá cũ; Palaeolithic hunter-gatherers = những người săn bắt hái lượm thời Đồ đá cũ | Example: Palaeolithic communities largely depended on hunting and gathering.

derive from

/dɪˈraɪv frɒm/ (phrase) bắt nguồn từ, có nguồn gốc từ | derive energy from = lấy năng lượng từ; derive benefits from = thu được lợi ích từ; be derived from = có nguồn gốc từ | ⭐ WRITING: derive substantial benefits from = thu được lợi ích đáng kể từ | Example: Many modern technologies derive from earlier scientific discoveries. | derive (v) = bắt nguồn/thu được; derivation (n) = sự bắt nguồn; derivative (adj/n) = phái sinh

archaeologist

/ˌɑːkiˈɒlədʒɪst/ (n) nhà khảo cổ học | field archaeologist = nhà khảo cổ thực địa; archaeological evidence = bằng chứng khảo cổ | Example: Archaeologists discovered evidence of an early farming settlement. | archaeology (n) = khảo cổ học; archaeological (adj) = thuộc khảo cổ học

overlap

/ˌəʊvəˈlæp/ (v/n) chồng lấn, trùng lặp một phần | overlap with = chồng lấn với; considerable overlap = sự trùng lặp đáng kể; overlapping interests = các mối quan tâm trùng nhau | ⭐ WRITING: there is considerable overlap between = có sự chồng lấn đáng kể giữa | Example: The two historical periods overlap in several important respects. | overlapping (adj) = chồng lấn; overlap (n) = sự chồng lấn

large-scale

/ˌlɑːdʒ ˈskeɪl/ (adj) quy mô lớn | large-scale farming = nông nghiệp quy mô lớn; large-scale production = sản xuất quy mô lớn; large-scale migration = di cư quy mô lớn | ⭐ WRITING: large-scale agricultural production = sản xuất nông nghiệp quy mô lớn | Example: Large-scale farming can increase food production but may also damage ecosystems.

hunter-gatherer

/ˌhʌntə ˈɡæðərə(r)/ (n) người săn bắt hái lượm | hunter-gatherer society = xã hội săn bắt hái lượm; hunter-gatherer communities = các cộng đồng săn bắt hái lượm | Example: Hunter-gatherers relied on wild plants and animals for food.

surplus

/ˈsɜːpləs/ (n/adj) phần dư, lượng thặng dư; dư thừa | food surplus = lượng thực phẩm dư thừa; trade surplus = thặng dư thương mại; surplus production = sản xuất vượt nhu cầu | ⭐ WRITING: generate a surplus of food = tạo ra lượng thực phẩm dư thừa | Example: Agricultural improvements enabled communities to produce a food surplus. | surplus (adj) = dư thừa; surplus production = sản xuất thặng dư

subsequently

/ˈsʌbsɪkwəntli/ (adv) sau đó, tiếp theo | subsequently develop = phát triển sau đó; subsequently become = sau đó trở thành | ⭐ WRITING: subsequently led to = sau đó dẫn đến | Example: Farming spread to neighbouring regions and subsequently transformed local societies. | subsequent (adj) = tiếp theo

Levant

/lɪˈvænt/ (n) vùng Levant, khu vực phía đông Địa Trung Hải | ancient Levant = vùng Levant cổ đại; Levantine region = khu vực Levant | Example: Early agricultural communities developed in parts of the ancient Levant.