self cognitive theory en self determination theory (college 1)

health psychology

SCT: self-threat

Ongezond gedrag kan een bedreiging vormen voor iemands gevoel dat hij/zij een adequaat, verstandig en adaptief persoon is.

• ongezond gedrag → self-threat → negatieve self-evaluatieve emoties → verwachtingen over emoties na gedragsverandering → motivatie om gedrag te veranderen

SCT: self-evaluative emotions

emoties die iemand nu ervaart over hun gedrag, zoals schaamte. Belangrijke voorspeller van gedragsverandering

SCT: expectations about self-evaluative emotions

emoties die iemand verwacht te ervaren na gedragsverandering (bijv. ik zal trots zijn als ik stop met roken).

• medieert de relatie tussen de huidige emoties en gedragsverandering

• mensen vertellen dat roken gevaarlijk is helpt niet, het helpt wel als ze denken dat ze zich beter gaan voelen als ze stoppen

Self determination theory

gaat over motivatie, waarom doen mensen wat ze doen

• mensen zijn van nature geneigd te leren, te ontwikkelen, nieuwe dingen te ontdekken, zichzelf te reguleren en zich psychologisch te ontwikkelen

• of mensen deze motivatie echt ontwikkelen hangt sterk af van sociale omgeving

SDT: 3 psychologische basisbehoeften

• autonomie: het gevoel dat je ergens zelf voor kiest, je gedrag is vrijwillig

• competentie: je bekwaam en effectief voelen

• verbondenheid (relatedness): je verbonden met anderen voelen

SDT: motivatie schema’s

• sociale omgeving → autonomie + competentie + verbondenheid → meer zelfbepaalde motivatie → meer betrokkenheid, ontwikkeling en welzijn

• behoeften worden niet vervuld → minder zelfbepaalde motivatie → passiviteit/vervreemding/minder welzijn

SDT: intrinsieke motivatie

je bent gemotiveerd om iets te doen als je het zelf interessant, leuk of bevredigend vindt

SDT: extrinsieke motivatie

je doet iets vanwege een uitkomst die buiten de activiteit zelf ligt (bijv. leren voor een goed cijfer of sporten om af te vallen)

SDT: motivatie continüum

externe regulatie

gedrag wordt uitgevoerd vanwege externe beloningen of straffen (onvoldoende krijgen, iemand wordt boos, etc.)

SDT: geïntrojecteerde regulatie

motivatie komt iets meer van binnenuit, maar nog steeds niet echt vrij keuze. motivatie is bijv. schuldgevoel, schaamte of trots. (ik moet sporten, anders voel ik me lui)

SDT: geïdentificeerde regulatie

iemand ziet zelf het belang van het gedrag. (ik studeer omdat ik weet dat mijn opleiding goed is voor mijn toekomst) (ik sport omdat ik gezondheid belangrijk vind)

SDT: geïntegreerde regulatie

gedrag past bij je waarden en identiteit (sporten hoort bij de manier waarop ik mijn leven wil leiden en bij wie ik ben)

SDT: internalisatie

externe regels en waarden worden steeds meer opgenomen in je eigen waardesysteem

1. externe druk: ik moet sporten want arts zegt dat

2. introjectie: ik moet sporten anders voel ik me schuldig

3. identificatie: ik moet sporten want gezondheid vind ik belangrijk

4. integratie: een gezonde leefstijl past bij wie ik ben

SDT: wat doet een autonomie-ondersteunende omgeving

• geeft keuzes

• geeft uitleg

• erkent gevoelens

• vermijdt onnodige controle

• ondersteunt eigen initiatief

SDT: wat doet een controlerende omgeving

• gebruikt druk

• dreigt met straf

• legt sterke verwachtingen op

• gebruikt beloningen om gedrag af te dwingen

SDT: hoe veranderen beloningen intrinsieke motivatie?

een beloning die controlerend voelt kan intrinsieke motivatie ondermijnen (je doet een activiteit nu voor de beloning en niet gewoon omdat je het leuk vindt)