Financiële en economische vorming Thema 1

Thema 1: Werken met een arbeidsovereenkomst

Wat is een arbeidsovereenkomst ?

Een arbeidsovereenkomst (arbeidscontract) legt de rechten en plichten van de werknemer en werkgever vast.

Hoe kan je een arbeidsovereenkomst afsluiten?

Mondeling —> moeilijk te bewijzen of schriftelijk —> afspraken staan duidelijk op papier en zijn makkelijker te bewijzen.

Plichten van de werkgever:

De werkgever moet zorgen voor een veilige en gezonde werkomgeving, een arbeidsongevallenverzekering afsluiten voor elke werknemer, een correct loon betalen, minstens het minimumloon van de sector betalen, bij elke loonbetaling een loonbrief/loonfiche geven.

Plichten van de werknemer:

De werknemer moet zijn werk zorgvuldig, eerlijk en nauwkeurig uitvoeren, werken onder het gezag van de werkgever, de afspraken over afwezigheden volgen, bedrijfsgeheimen geheim houden, ook na het einde van het contract als dat afgesproken is.

Voor wat staat CAO?

Collectieve arbeidsovereenkomst

Wat is een concurrentiebeding?

Dat is een afspraak waardoor een werknemer na het einde van het contract soms niet bij een concurrent mag gaan werken of geen gelijkaardige activiteit mag uitvoeren.

Wat is contractbreuk en wat zijn de gevolgen daar van?

Dat is als de werkgever of werknemer de afspraken van het contract niet nakomt. Mogelijke gevolgen: einde/ontbinding van de overeenkomst,schadevergoeding betalen.

Wat is zwartwerk en wat zijn de gevolgen/risico’s daar van?

Dat is werken zonder een officiële arbeidsovereenkomst/zonder de wettelijke aangifte. Hierbij worden er geen of niet de vereiste belastingen en sociale bijdragen betaald. Gevolgen/risico's: het is verboden bij wet, je kunt een boete krijgen, bij ziekte kun je zonder inkomen vallen, bij een arbeidsongeval kunnen er problemen met de verzekering ontstaan, het zorgt voor oneerlijke concurrentie.

Wat is werken in het grijs?

Werken met een arbeidsovereenkomst maar waarbij extra uren in het zwart worden gepresteerd en uitbetaald.

Wat wordt r van het Brutoloon afgetrokken?

Brutoloon − RSZ − bedrijfsvoorheffing = nettoloon → VB: €2000 - €261 - €300 = €1439 nettoloon

Het nettoloon wordt op je bankrekening gestort.

Voor wat staat RSZ?

Rijksdienst voor Sociale Zekerheid.

Wat betekent Rijksdienst voor Sociale Zekerheid (RSZ)?

De RSZ int sociale bijdragen. Dit geld wordt onder andere gebruikt voor pensioenen, werkloosheidsuitkeringen en het groeipakket.

Hoeveel bedraagt de RSZ voor gewone werknemers en voor arbeiders?

Voor gewone werknemers bedraagt de RSZ-bijdrage 13,07%. Voor arbeiders: de RSZ wordt berekend op 108% van het brutoloon.

Wat is de bedrijfsvoorheffing?

Dat is een voorschot op je belastingen. Iedere inwoner van België moet belastingen betalen op zijn inkomen.

Wat is het verschil tussen een gewone werknemer en een jobstudent?

Gewone werknemer —> RSZ: 13,07%, Bedrijfsvoorheffing wordt meestal afgehouden en Groter verschil tussen bruto en netto Jobstudent —> Solidariteitsbijdrage: 2,71%, Geen bedrijfsvoorheffing en Kleine verschil tussen bruto en netto

Wat zijn extralegale voordelen?

Sommige werknemers krijgen naast hun loon extra voordelen, VB: maaltijdcheques, bedrijfswagen, smartphone, laptop. Deze voordelen maken deel uit van het loonpakket. Ook hierop kunnen belastingen en sociale bijdragen verschuldigd zijn.

Wat is een Studentenjob?

Jongeren kunnen vanaf het jaar waarin ze 16 worden en het tweede jaar van het secundair onderwijs hebben afgerond, als jobstudent werken. Een jobstudent werkt met een studentenovereenkomst. Een student mag 650 uur per jaar werken met een verminderde sociale bijdrage.

Waarvan kan een arbeidsovereenkomst verschillen?

Een arbeidsovereenkomst kan verschillen volgens 3 dingen: 

• Aard van het werk → arbeider of bediende 

• Omvang van het werk → bijvoorbeeld voltijds of deeltijds 

• Duur van het contract → bepaalde of onbepaalde duur

Welke 2 meest voorkomende statuten zijn er?

Arbeider en bediende.

Wat is een flexi-job?

Extra werken onder bepaalde voorwaarden met minder sociale bijdragen en belastingen.

In welke sectoren komen flexi-jobs voor?

horeca, retail, sport-, cultuur- en zorgsector.

Wat is een arbeidsovereenkomst van bepaalde duur en wat gebeurt er bij een contract van bepaalde duur?

Dat is een contract met een vooraf bepaalde einddatum, het contract eindigt automatisch op de afgesproken einddatum.

Wat is een arbeidsovereenkomst van onbepaalde duur en wat gebeurt er bij een contract van onbepaalde duur?

Dat is een contract zonder vooraf bepaalde einddatum, het contract eindigt niet automatisch.

Wat als de duur niet in het contract staat?

Dan is het automatisch een contract van onbepaalde duur.

Mag een arbeidsovereenkomst voor het leven zijn?

Nee, een arbeidsovereenkomst mag nooit voor het leven worden gesloten.