1/26
Looks like no tags are added yet.
Cel zarządzania przedsiębiorstwem vs. wartość
Maksymalizacja zysku (firmy zarządzają wynikami i oczekiwaniami co do nich), udziału w rynku i przychodów oraz bogactwa właścicieli
Kontynuowanie działalności (jeśli trzeba do niej dokładać - należy je restrukturyzować)
Nie warto być w każdej branży
Wartość - długoterminowa zdolność do osiągania zysków pieniężnych
Stakeholder vs. Shareholder value - wartość dla interesariuszy vs. akcjonariuszy
Co złego jest w zarządzaniu wynikami?
Wynik księgowy netto nie reprezentuje ani wartości przedsiębiorstwa, ani nie wskazuje na zmianę wartości w okresie sprawozdawczym.
Przedsiębiorstwo obniża wartość, dążąc do wykazywania zysków w krótkim okresie:
(przeinwestowanie) jeśli inwestuje w przedsięwzięcia o niskiej stopie zwrotu z kapitałów poniżej kosztu kapitału
(niedoinwestowanie) jeśli rezygnuje z okazji kreujących wartość
„Podkręcanie” raportowanych wyników poprzez stosowanie nieoptymalnych działań i kreatywną rachunkowość w dłuższym horyzoncie wychodzi na jaw i jest niekorzystne dla spółki.
Strategia czerwonego i błękitnego oceanu
Strategia czerwonego oceanu:
Konkurowanie w istniejącej przestrzeni rynkowej
Zwalczanie konkurencji
Wykorzystanie istniejącego popytu
Konieczność znajdowania kompromisu między wartością a kosztem
Uporządkowanie całego systemu działań firmy zgodnie z jej strategicznym wyborem między wyjątkowością a niskimi kosztami
Strategia błękitnego oceanu:
Tworzenie wolnej przestrzeni rynkowej
Konkurencja przestaje być istotna
Tworzenie i przechwytywanie nowego popytu
Przełamanie przymusu kompromisu między wartością a kosztem
Uporządkowanie całego systemu działań firmy zgodnie z jej dążeniem do wyjątkowości i niskich kosztów
Święty Gral Finansów
Maksymalizacja bogactwa właścicieli [maksymalizacja wartości przedsiębiorstwa]
Maksymalizując wartość dla akcjonariuszy (tj. sumę korzyści, jakie otrzymują właściciele z tytułu posiadanych udziałów w przedsiębiorstwie), maksymalizuje się korzyści wszystkich podmiotów związanych z przedsiębiorstwem.
Wskaźniki
1. Rentowność — czy spółka potrafi zarabiać?
Najważniejsze:
ROE = zysk netto / kapitał własny × 100%; pokazuje, ile zysku spółka generuje z kapitału akcjonariuszy; im wyższe i bardziej stabilne ROE, tym lepiej.
ROA = zysk netto / aktywa × 100%; pokazuje efektywność wykorzystania całego majątku.
ROS / marża netto = zysk netto / przychody × 100%; pokazuje, jaka część sprzedaży zostaje jako zysk.
2. Zadłużenie i bezpieczeństwo finansowe
Debt/Equity = zobowiązania / kapitał własny
wskaźnik ogólnego zadłużenia = zobowiązania / aktywa
current ratio = aktywa obrotowe / zobowiązania krótkoterminowe
quick ratio = (aktywa obrotowe − zapasy) / zobowiązania krótkoterminowe
To odpowiada na pytanie: czy spółka nie jest zbyt mocno zadłużona i czy ma czym regulować bieżące zobowiązania?
Czynniki Rappaporta
Okres wzrostu wartości (czas, w którym firma potrafi inwestować z stopą zwrotu przewyższającą koszt kapitału)
Stopa wzrostu sprzedaży (dynamika przychodów ze sprzedaży)
Marża zysku operacyjnego (procentowy udział zysku operacyjnego w przychodach)
Inwestycje w majątek trwały (nakłady kapitałowe / CAPEX niezbędne do utrzymania i rozwoju działalności)
Inwestycje w kapitał obrotowy (zaangażowanie środków w zapasy, należności i zobowiązania krótkoterminowe)
Stopa podatku dochodowego (efekt obciążeń podatkowych na przepływy pieniężne)
Koszt kapitału (stopa zwrotu oczekiwana przez inwestorów, uwzględniająca poziom ryzyka przedsiębiorstwa)
Maksymalizacja wartości dla akcjonariuszy
Wg Rappaporta, że los przedsiębiorstwa w długim okresie zależy od relacji finansowych ze wszystkimi podmiotami związanymi z przedsiębiorstwem.
Pracownicy chcą konkurencyjnych płac i świadczeń pozapłacowych
Odbiorcy domagają się produktów wysokiej jakości i usług świadczonych po konkurencyjnych cenach.
Dostawcy i wierzyciele finansowi oczekują spłaty swoich wierzytelności z nadejściem terminu zapadalności ich roszczeń.
W celu zaspokojenia tych roszczeń kierownictwo firmy musi generować gotówkę utrzymując odpowiedni poziom efektywności działalności przedsiębiorstwa.
Koncentrowanie się na przepływach gotówkowych w długim okresie stanowi treść modelu polityki zwiększania wartości dla akcjonariuszy.
4 zasady kreowania wartości przedsiębiorstwa
Istota wartości (core of value)
Przedsiębiorstwo powinno inwestować kapitały w przedsięwzięcia generujące stopę zwrotu wyższą od kosztu kapitału
Ochrona wartości (conservation of value)
Wartość jest kreowana, gdy przedsiębiorstwo generuje wyższe przepływy z działalności operacyjnej i inwestycyjnej, a nie poprzez zamianę kapitałów
Spirala oczekiwań (expectation treadmill)
Nie bieżące wyniki, lecz oczekiwania co do przyszłości determinują bieżące wyceny przedsiębiorstw.
Właściciel wpływa na wartość (The best owner)
Wartość biznesu zależy od tego, kto jest zarządzającym (właścicielem) i jaką strategię realizuje
Dlaczego firmy zwracają akcjonariuszom mniej niż mogą? (sticky dividends)
Menedżerowie wolą zatrzymać w firmie gotówkę:
Czasem głównym celem jest budowa imperium (powiększanie skali działalności),
Gromadzą gotówkę na „czarną godzinę”, aby w okresach niższego zysku nie stracić płynności finansowej, a oni – kontroli nad spółką,
Przyszłe potrzeby finansowe firmy mogą być trudne do przewidzenia,
Jeśli zysk jest bardzo zmienny, rezerwa gotówki wygładza dywidendy,
Wierzyciele finansowi mogą ograniczać transfery poprzez narzucenie ostrożnych kowenantów.
Wartość rezydualna
Przewidywana wartość środka trwałego (np. samochodu, maszyny, sprzętu czy nieruchomości) po zakończeniu okresu jego użytkowania lub po upływie określonego czasu (najczęściej od 3 do 5 lat)
Czy ujemny dług netto podwyższa wartość przedsiębiorstwa jeśli chodzi o gotówkę?
Tak, ujemny dług netto (czyli sytuacja, w której gotówka i ekwiwalenty przedsiębiorstwa przewyższają jego zadłużenie odsetkowe) zwiększa wartość rynkową (Enterprise Value – EV) oraz wycenę spółki z perspektywy posiadanej gotówki.
Gotówka nieoperacyjna vs. operacyjna: W wycenach uwzględnia się zazwyczaj tzw. gotówkę nadwyżkową (nieoperacyjną). Gotówka niezbędna do codziennego funkcjonowania biznesu (kapitał obrotowy) nie powinna być traktowana jako czysty "bonus" zwiększający wartość.
Analiza finansowa
Strategiczna analiza biznesu → analiza jakości rachunkowości → analiza sprawozdań finansowych → analiza prospektywna - prognozy i wycena biznesu
Czynniki wpływające na jakość sprawozdań
Sztywność stosowanych zasad rachunkowości
Cele zarządzających
Kowenanty oparte o wskaźniki finansowe
Premie dla zarządzających oparte o wskaźniki finansowe
Wskaźniki finansowe w walce o kontrolę nad przedsiębiorstwem
Uwarunkowania podatkowe
Uwarunkowania związane z rynkiem kapitałowym
Oczekiwania interesariuszy
Uwarunkowania związane z konkurencją
Uwarunkowania regulacyjne
Błędy w prognozowaniu przyszłości
Mity i nieporozumienia związane z wyceną (wg Damodarana)
Od czasu, gdy modele wyceny przedsiębiorstw stały się mierzalne, wycena jest obiektywna — modele wyceny mogą być mierzalne, ale pozostawiają dużo miejsca na subiektywne oceny. Dlatego ostateczna wartość uzyskana na podstawie modeli jest nadmiernie koloryzowana przez szereg założeń.
Dobrze sporządzona wycena, z dobrym źródłem informacji jest niezmienna w czasie. - Wartość przedsiębiorstwa uzyskana na podstawie każdego modelu wyceny jest wynikiem informacji specyficznych dla danej firmy oraz informacji pochodzących z rynku. W konsekwencji wartość firmy będzie zmieniać się wraz z pojawieniem się nowych informacji istotnych dla procesu wyceny.
Dobra wycena dostarcza precyzyjnej wartości przedsiębiorstwa. - Nawet najbardziej szczegółowa i ostrożna wycena wiąże się z niepewnością co do otrzymanej wartości finalnej. Wynika to z przyjmowanych w procesie wyceny założeń dotyczących przyszłości firmy i gospodarki. Nierealne jest oczekiwanie bądź żądanie absolutnie pewnej wyceny, ponieważ przepływy pieniężne i stopy dyskontowe szacuje się z pewnym błędem.
Im bardziej matematyczny model, tym lepsza wycena. - W miarę rozbudowywania modelu rośnie liczba potrzebnych danych, a to zwiększa prawdopodobieństwo wystąpienia błędu. Skomplikowane modele wymagają wprowadzenia więcej danych na wejściu (np. Problem zgodności danych wejściowych, czy wystąpienia efektu tzw. „czarnej skrzynki”)
Aby zarobić pieniądze na wycenie, trzeba przyjąć, że rynek jest nieefektywny.
Znaczenie ma wartość jako produkt wyceny, sam proces wyceny nie jest ważny. -Proces wyceny pełni ważną funkcję informacyjną, udzielając odpowiedzi na fundamentalne pytania dotyczące wartości oraz dostarczając informacji o jej determinantach. Proces wyceny pozwala na uzyskanie odpowiedzi na podstawowe pytania:
Jaka jest wartość wzrostu przedsiębiorstwa?
Jaka jest wartość marki przedsiębiorstwa?
Czy należy koniecznie zwiększyć zwrot z realizowanych projektów?
Jaki jest wpływ marż zysków na wartość? I inne…
Jak ustalić nadwyżki gotówki dla właścicieli?
Zysk netto
- (nakłady inwestycyjne – amortyzacja)
- zmiana zapotrzebowania na kapitał pracujący
+ (długi zaciągnięte – długi zwrócone)
=========================================
FREE CASH FLOW to EQUITY
Ile gotówki przeznaczyć na dywidendę - procedura
1. Ustalić wartość nadwyżek gotówki do dyspozycji dla właścicieli FCFE
2. Porównać FCFE z kwotą faktycznie wypłacaną i ustalić źródła wypłaty dywidendy (możliwe/historyczne)
3. Ocenić, jak dobre są inwestycje firmy (istniejące i nowe)
4. Skonfrontować wiedzę o wypłatach i inwestycjach (macierz Damodarana)
5. Przeanalizować wielkość dywidend wg kryterium zadłużenia

Macierz Damodarana 1
ROE < Ke; Transfery do właścicieli < FCFE
Firma ma złe projekty i zwraca akcjonariuszom mniej niż wynoszą przepływy dla akcjonariuszy
Firma akumuluje gotówkę,
Jednak akcjonariusze mogą mieć wątpliwości, czy ich pieniądze zostaną dobrze zainwestowane
Ryzyko przeinwestowania w projekty o niskiej rentowności
Macierz Damodarana 2
ROE < Ke; Transfery do właścicieli > FCFE
Firma ma złe projekty i zwraca akcjonariuszom więcej niż wynoszą przepływy dla akcjonariuszy
Firma powinna poprawić rentowność projektów, najlepiej poprzez dezinwestycje projektów o najniższych rentownościach
Jeśli niskie nakłady inwestycyjne pociągają za sobą wzrost FCFE, wówczas zbyt duża dywidenda nie jest aż tak bardzo odczuwalna dla akcjonariuszy
Jeśli nie można poprawić jakości projektów, wówczas należy jak najszybciej obniżyć dywidendę
Macierz Damodarana 3
ROE > Ke; Transfery do właścicieli < FCFE
Firma ma dobre projekty i zwraca akcjonariuszom mniej niż wynoszą przepływy dla akcjonariuszy
Firma akumuluje gotówkę, którą można będzie wykorzystać w przyszłości na dobre projekty
Pytanie → dlaczego te projekty nie są wciąż realizowane?
Macierz Damodarana 4
ROE > Ke; Transfery do właścicieli > FCFE
Firma ma dobre projekty i zwraca akcjonariuszom więcej niż wynoszą przepływy dla akcjonariuszy
Firma traci podwójnie:
Zwraca akcjonariuszom za dużo gotówki
Niedobór gotówki ogranicza możliwość inwestowania w dobre projekty (o wysokiej rentowności)
Teoria Agencji
Teoria agencji zakłada, że właściciele przekazują zarządowi zasoby (środki pieniężne/aktywa) i narzucają cele. Zarządy realizują swoje cele, przekazując informacje o sposobach realizacji celów zarządu i po fakcie – informacje o wykonaniu.
Powstaje asymetria informacji, która może! powodować negatywne konsekwencje:
negatywną selekcję
pokusę nadużycia
Asymetria informacji skutkuje powstawaniem 3 rodzajów kosztów:
monitorowania
oszukiwania / zaciemniania obrazu
utraconych korzyści / odwracania błędnych decyzji
Konflikt shareholders vs. bondholders - Teoria agencji na rynku długu
Na bazie teorii agencji rozpoznano, że w określonych warunkach istnieją konflikty interesu pomiędzy akcjonariuszami a obligatariuszami, a bodźce dla zarządzających sprzyjają, żeby zarządzających reprezentowali właściciele, gdy takie sytuacje wystąpią.
Autorzy sugerują, że konflikt interesów pomiędzy akcjonariuszami i obligatariuszami może być redukowany poprzez odpowiedni dobór kowenantów w warunkach emisji długu, które ograniczają przyszłe działania zarządzających.
Kowenanty - teoria agencji na rynku długu
Klauzule, które zobowiązują dłużnika do podejmowania lub niepodejmowania określonych działań do czasu zwrotu długu (tu: wykupu wyemitowanych obligacji) w celu ograniczenia ryzyka z punktu widzenia dotychczasowych obligatariuszy
Mogą one obejmować zarówno zakazy, jak i nakazy dotyczące:
sytuacji finansowej,
sytuacji majątkowej,
działań w obszarze inwestycji
sytuacji prawnej emitenta,
innych obszarów.
Płaszczyzny konfliktu między akcjonariuszami i obligatariuszami
• transfer wartości do właścicieli
• rozwodnienie zobowiązań
• substytucja aktywów
• niedoinwestowanie
• przeinwestowanie
Mechanizmy finansowania transferów wg Kalay’a
Dywidendy finansowane inwestycjami - właściciele redukują planowane inwestycje albo wyprzedają ze spółki aktywa, a uzyskane środki pieniężne przeznaczają na wypłatę dywidend.
Dywidendy finansowane długiem - transfery, gdzie środki pieniężne pochodzą z emisji dodatkowego zadłużenia.
Dywidendy finansowane kapitałem własnym - finansowanie wypłat dywidend poprzez emisję akcji opłacanymi gotówką
W szczególności pierwsze dwa są niepożądane z perspektywy obligatariuszy i prowadzą wprost do spadku wartości rynkowej wcześniej wyemitowanego długu.
W efekcie autor proponuje podział kowenantów dywidendowych na bezpośrednie i pośrednie
Kowenanty bezpośrednie dot. transferów wartości
Ograniczenia relacji z właścicielami:
• wypłaty zysku,
• skupu akcji własnych (gotówkowym obniżaniu kapitału własnego),
• transakcji na aktywach: rozporządzanie nieruchomościami, aktywa finansowe (pożyczki, przejmowanie ryzyka zadłużenia, instrumenty finansowe podmiotów powiązanych),
Pozostałe;
• transakcje dotyczące przychodów i kosztów operacyjnych:
• ceny transferowe,
• świadczenie usług, sprzedaż wyrobów gotowych.
Kowenanty pośrednie dot. transferów wartości
Dotyczące finansowania długiem:
blokujące pozyskiwanie nowego zadłużenia,
ograniczające zadłużanie się poprzez graniczne wskaźniki finansowe;
Dotyczące finansowania inwestycjami:
zakazujące/ ograniczające wprost rozporządzanie majątkiem, żeby upłynnić aktywa,
ograniczające działalność inwestycyjną pośrednio poprzez wskaźniki