Rozdział 3 Podtytuł nr. 1

1. Westerplatte

Data rozpoczęcia: 1 września 1939 roku, godzina 4:45 — moment, w którym rozpoczęła się II wojna światowa w Polsce, stanowiący kluczowy punkt zwrotny nie tylko w historii Polski, lecz także całej Europy.

Strony konfliktu:

Obrońcy: Załoga Wojskowej Składnicy Tranzytowej liczyła około 182 żołnierzy Wojska Polskiego, wyposażonych w ograniczone środki bojowe, w tym:

  • 1 działo polowe kal. 75 mm,

  • 2 działka przeciwpancerne kal. 37 mm,

  • 4 moździerze kal. 81 mm,

  • 41 karabinów maszynowych (ciężkich i ręcznych).

Niemcy: Wojska niemieckie dysponowały znaczną przewagą militarną oraz potężnym wsparciem artyleryjskim. W skład sił niemieckich wchodził pancernik Schleswig-Holstein, uzbrojony w:

  • działa kal. 280 mm zapewniające intensywny ostrzał,

  • wsparcie lekkich i średnich jednostek, gwarantujących przewagę ogniową.

Umocnienia: Polscy obrońcy mieli do dyspozycji żelbetowe wartownie i koszary, które zapewniały podstawową ochronę, lecz były niewystarczające wobec intensywnego ostrzału artyleryjskiego.

2. Przebieg walki

Pierwszy atak

Niemcy rozpoczęli szturm od ostrzału pancernika, który wywołał chaos wśród polskich żołnierzy. Taktyka bombardowania okazała się brutalnie skuteczna, ograniczając zdolność obrońców do efektywnej odpowiedzi.

Czas obrony

Plan zakładał wytrzymałość obrony przez 6-12 godzin pod intensywnym ostrzałem, jednak obrońcy przekroczyli te założenia.

Odpieranie niemieckich ataków

Pomimo trudnych warunków, polskie siły odparły cztery niemieckie szturmy, wykazując niezłomność i determinację. Skuteczne użycie moździerzy oraz karabinów maszynowych pozwoliło obrońcom na zadanie strat atakującym, wzmacniając morale polskich żołnierzy.

3. Zaskoczenie i morale

Moment ataku: Niemiecki ostrzał rozpoczęty o godzinie 4:45 miał na celu zaskoczenie obrońców. Spokojny wieczór 31 sierpnia przerodził się w chaos poranka, wpływając na morale i organizację polskiej załogi.

4. Sytuacja i wsparcie

Brak posiłków: Obrońcy Westerplatte nie mogli liczyć na wsparcie z innych jednostek wojskowych. Ich walka stała się symbolem narodowej determinacji przeciwko hitlerowskiej agresji.

Heroizm obrońców: Mimo licznych strat i zmęczenia, polscy żołnierze wykazywali się niezwykłą wolą walki, co wpłynęło na budowanie legendy ich oporu.

5. Ataki powietrzne i kapitulacja

Bombardowanie: Po pierwszym dniu walk Niemcy wzmogli działania, przeprowadzając intensywne naloty bombowe, które przyniosły poważne straty zarówno w sprzęcie, jak i w ludziach.

Decyzja o kapitulacji: Po siedmiu dniach walk, wobec braku amunicji i wycieńczenia załogi, komendant major Henryk Sucharski podjął decyzję o kapitulacji. Lekkie polskie uzbrojenie było bezsilne wobec potęgi niemieckiego ognia, a dalsza obrona była niemożliwa.

6. Pamięć o Westerplatte

Symbolika: Westerplatte stało się legendą polskiego oporu wobec niemieckiej agresji. Po wojnie pamięć o bohaterskich obrońcach była pielęgnowana, a ich niezłomność inspirowała kolejne pokolenia.

Dziedzictwo: Postawa żołnierzy Westerplatte wpisała się na trwałe w historię Wojska Polskiego, tworząc podwaliny patriotyzmu i etosu walki, który był przekazywany przez kolejne dekady.