Hiszpański dla bystrzaków - rozdział 1

Hiszpański alfabet oraz nazwy poszczególnych liter:

a (a)

b (be)

c (se)

d (de)

e (e)

f (e-fe)

g (he)

h (a-će)

i (i)

j (ho-ta)

k (ka)

l (e-le)

m (e-me)

n (e-ne)

ñ (e-ńe)

o (o)

p (pe)

q (ku)

r (e-rre)

s (e-se)

t (te)

u (u)

v (u-be)

w (u-be do-ble)

x (e-kis)

y (i grje-ga)

z (se-ta)

Oto kluczowe zasady wymowy, które przydadzą Ci się w codziennej komunikacji:

1. Litera H jest zawsze niema. Na przykład w słowach takich jak hueso (łe-so) (kość) czy huevo (łe-bo) (jajko).

2. Litera J brzmi jak polskie H. Przykłady to cajeta (ka-he-ta) (słodki gęsty sos) czy jarra (ha-rra) (dzbanek).

3. Litera C:

    ◦ Przed literami a, o, u oraz przed spółgłoskami wymawia się ją jak polskie K (np. casa (ka-sa), café (ka-fe)).

    ◦ Przed literami e lub i wymawia się ją jak polskie S (np. cine (si-ne), cero (se-ro)). W Hiszpanii wymowa jest inna (jak angielskie "th"), ale książka skupia się na wymowie latynoamerykańskiej.

4. Litery S i Z w odmianie latynoamerykańskiej zawsze brzmią jak polskie S. Np. sol (sol) (słońce) czy zarzuela (sar-słe-la) (rodzaj operetki).

5. Litery B i V wymawia się niemal identycznie, jako dźwięk pośredni między polskim B i W. Np. cabeza (ka-be-sa) (głowa) czy vida (bi-da) (życie).

6. Dwuznak QU jest używany dla dźwięku K przed E i I. Połączenie que brzmi (ke), a qui – (ki) (np. queso (ke-so) (ser)).

7. Litera G:

    ◦ Przed spółgłoską lub przed samogłoskami a, o, u wymawia się ją jak polskie G (np. gato (ga-to) (kot), gracias (gra-sjas) (dziękuję)).

    ◦ Przed samogłoskami e lub i brzmi jak polskie H (podobnie jak litera J) (np. agenda (a-hen-da) (notes), gerente (he-ren-te) (kierownik)).

    ◦ Aby uzyskać dźwięk G (jak w polskim słowie "gęś") przed e lub i, wstawia się U, tworząc zbitki gue (ge) i gui (gi) (np. guía (gi-ja) (przewodnik), guerra (ge-rra) (wojna)).

8. Dwuznaki CH i LL oraz podwójne R (RR) są uważane za pojedyncze dźwięki i nie rozdziela się ich przy podziale na sylaby.

    ◦ CH wymawia się jako coś pomiędzy polskimi "cz" i "ć", bliżej Ć (np. muchacho (mu-ća-ćo) (chłopak), Chile (ći-le)).

    ◦ LL w większości krajów hiszpańskojęzycznych wymawia się jak polskie J (np. calle (ka-je) (ulica), lluvia (ju-bja) (deszcz)).

    ◦ Podwójne R (RR) brzmi jak mocno wibrujące R (jak "silny warkot" lub odgłos motorówki).

9. Litera X zazwyczaj brzmi jak KS (np. exacto (e-ksak-to)), ale w słowach związanych z Meksykiem (np. México (me-hi-co), mexicano (me-hi-ka-no)) wymawia się ją jako H.

10. Litera Y (igriega) wymawiana jest bardzo podobnie do "ll", czyli jak polskie J (np. playa (pla-ja) (plaża)). Wyjątek stanowi spójnik y (i), który wymawia się jako I.

11. Litera Ñ wymawiana jest jak polskie Ń (np. mañana (ma-ńa-na) (jutro), niña (ni-ńa) (dziewczynka)).

12. Samogłoski (a, e, i, o, u) są wymawiane zawsze w ten sam sposób, podobnie jak ich polskie odpowiedniki.

13. Dyftongi (dwugłoski) to połączenie dwóch samogłosek (jednej mocnej: a, e, o i jednej słabej: i, u) w jednej sylabie. Mocna samogłoska zawsze dominuje, a dyftongów się nie rozdziela przy podziale na sylaby. Akcent naturalnie pada na mocną samogłoskę. Dwie mocne samogłoski obok siebie nie tworzą dyftongu i stanowią odrębne sylaby (np. aorta (a-or-ta)).

14. Akcentowanie: W hiszpańskim akcentuje się tylko jedną sylabę.

    ◦ W słowach zakończonych na samogłoskę, s lub n, akcent pada na przedostatnią sylabę.

    ◦ W słowach zakończonych na spółgłoskę inną niż s lub n, akcent pada na ostatnią sylabę.

    ◦ Akcent graficzny (kreska nad samogłoską) wskazuje, że akcent pada na inną sylabę, niż wynikałoby to z zasad, lub rozbija dyftong (np. María (ma-ri-ja), tío (ti-jo), baúl (ba-ul)).

15. Dodatkowe znaki interpunkcyjne: Hiszpański używa odwróconych znaków zapytania (¿) i wykrzykników (¡) na początku zdania pytającego lub wykrzyknikowego. Są one bardzo przydatne, ponieważ z góry informują o intonacji.