Panitikan Midterms

Panitikan - Literatura, 

Abril - Buwan ng panitikang Filipino
Proklamasyon 968 - buwan ng panitikang filipino ay bisa ng ?


Kahalagahan ng panitikan
-
Salamin - sariling pagkatao

- Tulay - para sa makabagong henerasyon

- Puno - bunga upang busugin ating kaisipan
-
Buhay - maaring pagkakakitaan ang panitikan

- Pasaporte - dadalhin ka sa ibang mundo gawa sa imahinasyon


Kapangyarihan ng panitikan 

  1. Pagbabago

  2. Nakakaapekto ng emosyon ng tao

  3. Gabay sa buhay


Bibliya - pananampalataya ng kristyano

Quaran o Koran - Pananampalataya ng muslim

Lliad at odyssey

 - Gawa ni Homer mula sa gresya

- pakikipagsapalaran ng mga griyego

- Odysseus bumalik mula sa digmaang trojan

Mahabharata 

  • Mula sa india

  • Pinakamahabang tula 

  • 220,000 taludtod 

Divine Comedy

  • Mula sa italy (italya)

  • Gawa ni dante alehgiere

El Cid Campeador 

  • Paniniwala ng espanyo kasama ang kanilang panitikan

Mga Kanta ni Ronaldo

  • Nagmula sa France (Pransya)

  • Kuwento ng Roncevalles at ang Doce Pares

Limang Klasiko at apat na aklat 

  • Galing china, tungkol sa turo ng Confucius

Aklat ng Patay

  • Mula sa ehipto (egypt)

  • Kulto ni Orisis

A thousand and One Night

  • Kaugalian ng pamamahala ng mga taga silangan 

Canterbury Tales 

  • Akda ni caucer

  • Tungkol sa relihiyon ng mga taga english

Uncle Tom’s Cabin

  • Akda ni Harriet Beecher

  • Kalagayan at diskriminasyon ng mga negro


Uri ng Panitikan

Kathang Isip - ang kwento ay hindi totoo

Hindi Kathang Isip - Tunay na nangyare


Anyo ng Panitikan 

  1. Tuluyan o prosa - maluwag na pagsama sama ng salita 

  2. Alamat - hubad sa katotohanan

  3. Anekdota - Mahabang salaysaying nahahati sa mga kabanata

  4. Nobela - kwentong piksyon

  5. Pabula - bagay na gumaganap na buhay

  6. Parabula - maikling kwentong may aral

  7. Maikling kwento - isa o ilang tauhan 

  8. Dula - play

  9. Sanaysay - personal na kuro kuro

  10. Talambuhay - Tunay na tula galing sa isang tao

  11. Talumpati - Speech

  12. Balita - pagbibigay alam sa mga mamayan

  13. Kwentong bayan - matandang hari

  14. Salawikain - pagbibigay patnubay

B. Patula o Panulaan - Binibilang na pantig sa taludtod at pinagtugma tugma

  1. Awit at Korido - tula nakuha sa espanyol

  2. Epiko - Tao laban sa mga kaaway

  3. Balada - maikling tulang pasalaysay

  4. Sawikain 

  • Idyoma - pagpapahayag na ang kahulugan na hindi kompusisyonal 

  • Moto - paniniwala

  • Salawikain - kasabihan

  1. Bugtong - pahula o paturuan

  2. Kantahin - musika na magandang pakinggan

  3. Tanaga - naglalaman ng pangaral at payak

  4. Tula - paggamit ng tayutay


Panunuring pampanitikan - analisasayon sa isang akda


Batayang kaalaman 

  • Masinop na paguugay

  • May uri at katangian ang katalinuhan

  • Mahusay ang organisasayon o balangkas ng teksto

  • Maganda ang paksa, malinis at organisado

  • Napapanahon na may matibay na kaisahan

Ano ang Panunuring pampanitikan 

  • Pagsusuri - malaman tunay na tema ng akda

  • Kritiko - salitang griyego Na KRINO nangangahulugang MAnghusga


Soledad Reyes - librong Krtitsismo


Matthew Arnold - banyagang Kritiko 


Neo- Aristotlean - Tradisyong pormalista

  • Sinaunang panunuri


Philitas - unang gumawa ng pagkritiko noong 305BCE


KingPtolemy II - tinuruan ng panunuring pampanitikan ni Philitas


Virgilio Alamario - Pambansang alagad ng sining


Propesor Epifanio San Juan JR. - Sa wakas ng halakhak ni amado V. Hernandez


Dr. Rosario Torres Yu - naghuhubog ng ideya 




Panahon ng Amerikano - ang kritisismo ay bahagi ng edukasyon


Propesor Nicanor Tiongson - may limang katanongan dapat mabatid at masagot 


Ano tema

Paano iparating

Sino nagpaparating

Saan at kailan ginawa

Para kanino?











Kahirapan - walang halaga o pagaaring materyal o salapi


Uri ng kahirapan 

  1. Absolutong Kahirapan - Hindi nassattisfy ang needs like shelter foods etc

  2. Relatibong Kahirapan - Meron kaso hindi sapat ang nabibigay

Sanhi (cause) ng KAhirapan 

  • Indibdwalistiko - personal na dahilan Ex Tamad mag hanap ng trabaho

  • Istruktal - Sistema ng bansa Ex di nakakapagtrabaho dahil diskrminasyon

  • Kulang sa edukasyon

  • Korupsyon

  • Paglobo ng papolasyon

  • Kapitalismo

  • Kawalan ng disiplina

  • Pagiging irresponsible at walang paninindigan

  • Pyudalismo

Epekto ng kahirapan 

  • Pangingiba bansa ex OFW

  • Matinding Gutom 

  • Malnutrition

  • Maagang nabubuntis

  • Gulo

  • Pagtaas ng Krimen

Solosyon

  1. Disiplina sa Sarili

  2. Tamang pagpili ng Leader










Paggawa - magbigay ng gawaing serbisyo

Mangagawa - nagbibigay serbisyo


Kahalagahan 

  • Gumagawa ng products na kailangan ng bansa

  • Prinoproseso ang raw materials

  • Nagpapaandar at gugamit ng ibat ibang makina o teknolohiya

  • Lumilinang sa likas na yaman (mining: gold, Tourist Destination: mataining the place)

  • Nagbabayad ng buwis sa pamahalaan

  • Konsyumer ng mga producto

2 uri ng mangagawa

  1. Mangagawang mental

  • Ginagamit ang isip sa pag gawa ex Doctor, Nurse, Teachers

  1. Mangagawang Pisikal 

  • Ginagamitan ng lakas ng katawan


Katawagan sa pag gawa

  • Kita - Kapalit sa kanilang serbisyo at pagawa ex kargagor (may bayad agad)

  • Sahod - Base sa kontrata at may oras ng pagttrabaho

  • Sweldo - Binabayad bawat buwad



Batas na nangangaalga sa karapatan ng mangagawa

  1.  Commonwealth Act No. 444

  • First law, 8 hours of work

  1. RA - 1933 

  • Applied the 8 hrs of work

  1. RA 6727

  • Wage Regulation act 

  1. Article no 94

  • Holiday pay

  1. Article 91-92

  • Dagdag sahod pag nag work kahit sa pahinga at special days

  1. Article 87

  • Overtime Pay

  1. Article 86

  • Nightshift may dahdah sahod 10%

  1. Article 96 

  • Service Charge (tips)


Mahalagang Karapatan ng mga mangagawa

  1. Sumali sa mga union

  2. Makipagsundo sa ibang tao

  3. Bawal sapilitang trabaho

  4. Bawal magpatrabaho ng minor

  5. Bawal diskrimanasyon

  6. Dapat safe lugar

  7. Sweldo dapat sapat at makatarungan

Iba pang karapatan

  1. Tamang bayad

  2. Lingguhang pahinga

  3. Patas na oportunidad

  4. Seguridad ng panunungkulan

  5. Karapatan ng mga babaihan (maternity leave etc.)

  6. Ligtas na lugar sa work

  7. Tamang edad 

  8. Birthday leave

  9. Karapatan bumuo ng union


Isyong Kinakaharap ng mga mangagawa

  1. Mababa sahod

  2. Pagiging kontrakwal

  3. Kulang sa suporta ng pamahalaan

  4. Hindi nagbibigay sapat na sahod

  5. Di maayos ang ahensya ng gobyerno

  6. Hindi maayos pakikitungo ng mga kapitalista

  7. Naisasakripsyo ang kalusugan

  8. Malaking kaltas sa buwis

  9. Hindi sinusulusyonan ang kotraktuwalisissyon

  10. Job mismatch (iba course at iba work)


Isyo ng magsasaka 

  1. Lumiliit ang lupaing pwedeng taniman

  2. Pag gamitin ng teknolohiya outdated na

  3. Kakulangan ng imprastraktura

  4. Kakulangan ng suporta galing sa pamahalaan

  5. Pagbibigay payoridad sa sektir ng industriya

  6. Pagdagsa ng dayuhang kalakal

  7. Climate change