Türkiye Cumhuriyeti'nin İç ve Dış Politika Sorunları
- Türkiye Cumhuriyeti'nin iç ve dış politika sorunları dört ana bölümden oluşmaktadır.
- Cumhuriyet devrinin iç politika sorunları: Şeyh Sait Ayaklanması, Mustafa Kemal Paşa'ya suikast teşebbüsü, Menemen Olayı.
- Türkiye Cumhuriyeti'nin dış politika esasları değerlendirilmektedir.
- Osmanlı toplumunun siyasal değerleri: Saltanat, hilafet, dinsel siyaset geleneği ve parçalı toplum yapısı.
- Yeni değerler sistemi: Hakimiyeti milliye, milli iradenin üstünlüğü, anayasa ve yasanın üstünlüğü fikri, demokrasi, cumhuriyet.
- Siyasette netice önemlidir ve dini hissiyat politikada güçlü bir unsur olarak kullanılmaya başlanmıştır.
- Sevr Antlaşması'nın yarattığı siyasi ümitler Lozan ile son bulmamıştır.
- Yeni Türk Devleti, imparatorluktan milli devlete ve saltanattan cumhuriyete geçişi başarmıştır.
- Türkiye Cumhuriyeti'ni bağımsız ve eşit şartlarda bir devlet olarak içlerine sindiremeyen devletler olmuştur.
- Şeyh Sait Ayaklanması, on beş Şubat bin dokuz yüz yirmi beş tarihinde gerçekleşmiştir. Saltanatın kaldırılması, Tevhid-i Tedrisat Kanunu, Evkaf ve Şer'iye Vekaleti'nin lağvedilmesi, Şapka yasası gibi gelişmeler yaşanmıştır.
- Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'nın kurulmasıyla rejim muhalifleri bu parti içinde yer almıştır.
- Muhalefetin din adına yapıldığı görüntüsü verilmiş ve Nakşibendi tarikatının etkin olduğu Doğu bölgesinde hükümetin dinsizleştiği propagandası yapılmıştır.
- Ayaklanma, Mondros Mütarekesi sonrası Sevr Anlaşması'yla belirginleşen Kürdistan ve Kürtçülük hareketlerinin bir uzantısıdır.
- Musul meselesi, Lozan Konferansı'nda çözümlenmemiş ve İngiltere ile Türkiye arasında çözümlenmek üzere ertelenmiştir.
- Anadolu, ticaret, din, dil, gelenek ve sanat etkileşimlerine sahne olmuştur.
- İslam dini ve Arapça bölgenin belirleyici özelliğidir.
- Türklük, Sakalar ve Hunlar döneminden itibaren bölgeyi tanımlayan kimliklerden biridir.
- Şeyh Sait, on üç Şubat bin dokuz yüz yirmi beş'te şeriat ve halifeliği diriltmek için ayaklanmıştır.
- Azadi Cemiyeti, Kürt İstiklal Komitesi'dir ve Kürt Talih Cemiyeti'nin yeniden kurulmuş halidir.
- Azadi'nin Diyarbakır şubesi kurulmuş ve İngilizlerle işbirliği halinde bir ayaklanma planlanmıştır.
- İngilizler, Kürt emirliğinin kurulmasını destekleyecekler ve Akdeniz'de bir çıkış noktası vereceklerdir.
- Hilafet Komitesi, Seyyid Abdülkadir ve Şeyh Sait ile temas halindedir.
- Vahdettin, hilafet ve saltanat iddiasından vazgeçmemiştir.