Untitled Flashcard Set

1. Czasy saskie – panowanie Augusta II i Augusta III

👑 August II Mocny (1697–1733)

Polityka zagraniczna

  • wciągnął Polskę do Wielka wojna północna

  • walczył ze Szwecją o Inflanty

  • wojna bardzo zniszczyła gospodarkę Polski

Reformy i działania

  • próbował wzmocnić władzę królewską

  • wprowadził wojska saskie do Polski

  • konflikty ze szlachtą

📜 Sejm Niemy

Dlaczego „niemy”?
posłowie nie mogli zabierać głosu, aby nikt nie zerwał sejmu.

Najważniejsze postanowienia

  • ograniczono władzę króla

  • zmniejszono armię do 24 tys. żołnierzy

  • zakazano wojsk saskich w Polsce

  • Rosja została gwarantem ustroju Polski

👑 August III Sas (1733–1763)

Charakter rządów

  • rzadko przebywał w Polsce

  • dużą władzę mieli magnaci

  • wiele sejmów było zrywanych

Skutki

  • osłabienie państwa

  • chaos polityczny

2. Początki panowania Stanisława Augusta Poniatowskiego

👑 Stanisław August Poniatowski (od 1764)

Reformy

  • reforma monetarna

  • założenie Szkoły Rycerskiej (1765)

  • rozwój oświaty i kultury

  • próby ograniczenia liberum veto

⚔ Konfederacja barska

Przyczyny

  • sprzeciw szlachty wobec reform króla

  • sprzeciw wobec wpływów Rosji

  • obrona dawnych przywilejów szlacheckich

Skutki

  • wojna domowa w Polsce

  • osłabienie państwa

  • doprowadziło do I rozbioru Polski

Rozbiory Polski

1⃣ I rozbiór Polski – Rosja, Prusy, Austria

2⃣ II rozbiór Polski – Rosja i Prusy

3⃣ III rozbiór Polski – Rosja, Prusy, Austria (Polska znika z mapy)

3. Oświecenie w Rzeczypospolitej

Mecenas

osoba, która wspiera finansowo artystów, pisarzy i naukowców.

Przykład:

  • Stanisław August Poniatowski wspierał kulturę i naukę.

Najważniejsi twórcy polskiego oświecenia

Literatura

  • Ignacy Krasicki – Bajki, Monachomachia

  • Ignacy Krasicki – Mikołaja Doświadczyńskiego przypadki

Teatr

  • Wojciech Bogusławski – rozwój teatru narodowego

Reformy oświaty

  • Hugo Kołłątaj – reformy edukacji

4. Sejm Wielki

Sejm Wielki

Stronnictwa polityczne

1⃣ stronnictwo patriotyczne – chciało reform państwa
2⃣ stronnictwo dworskie – popierało króla
3⃣ stronnictwo hetmańskie – przeciwne reformom

Najważniejsze decyzje

  • powiększenie armii do 100 tys. żołnierzy

  • przygotowanie konstytucji

  • reformy ustroju państwa

5. Konstytucja 3 maja

📜 Konstytucja 3 maja

📅 3 maja 1791

Postanowienia

  • zniesienie liberum veto

  • wprowadzenie monarchii dziedzicznej

  • większe prawa dla mieszczan

  • opieka państwa nad chłopami

Trójpodział władzy

(oparty na poglądach Monteskiusz)

1⃣ władza ustawodawcza – sejm
2⃣ władza wykonawcza – król i rząd
3⃣ władza sądownicza – sądy

⚔ Konfederacja targowicka

Przyczyny

  • sprzeciw magnatów wobec konstytucji

  • obrona dawnych przywilejów szlachty

  • wsparcie Rosji

Skutki

  • wojna z Rosją

  • doprowadziła do II rozbioru Polski

6. Upadek Rzeczypospolitej

Przyczyny

  • liberum veto

  • słaba władza króla

  • ingerencja państw sąsiednich

  • konflikty wewnętrzne

Skutki

  • rozbiory Polski

  • utrata niepodległości

⚔ Powstanie kościuszkowskie

📅 24 marca 1794

przywódca:

  • Tadeusz Kościuszko

skutek

  • klęska powstania

  • III rozbiór Polski (1795)

7. Polacy w wojnach napoleońskich

🇵🇱 Legiony Polskie we Włoszech

📅 1797

dowódca:

  • Jan Henryk Dąbrowski

Ważne bitwy

  • Bitwa pod Racławicami

  • Bitwa pod Somosierrą

  • Bitwa pod Lipskiem

8. Księstwo Warszawskie

🇵🇱 Księstwo Warszawskie

📅 powstanie: 1807

utworzone przez:

  • Napoleon Bonaparte

Ustrój

  • monarchia konstytucyjna

  • konstytucja nadana przez Napoleona

  • zniesienie poddaństwa chłopów

  • równość wobec prawa

📅 upadek: 1815
(po decyzjach Kongres wiedeński)

Rozbiory Polski

1⃣ I rozbiór Polski
📅 1772

2⃣ II rozbiór Polski
📅 1793

3⃣ III rozbiór Polski
📅 1795