Les pronoms compléments : me, te, se, nous, vous
ข้อมูลทั่วไปของบทเรียน
บทเรียนนี้เกี่ยวกับภาษาฝรั่งเศส สำหรับนักเรียนชั้น ม.5 เทอม 1 โดยจะเน้นเรื่อง สรรพนามกรรม (pronoms compléments) ได้แก่คำว่า
สรรพนามกรรมคืออะไร และใช้ทำอะไร
สรรพนามกรรมเหล่านี้เอาไว้ใช้ แทนคน ในประโยค เพื่อไม่ให้ต้องพูดชื่อคนซ้ำๆ เช่น แทนคำว่า “ฉัน”, “เธอ”, “พวกเรา”, “พวกคุณ” หรือ “ตัวเอง/กันและกัน”
คำเหล่านี้สามารถทำหน้าที่ได้สองแบบ:
- กรรมตรง (COD): คือสิ่งที่ถูกกระทำโดยตรงจากกริยา ไม่ต้องมีคำเชื่อม (บุพบท) เช่น “มอง ฉัน”
- ตัวอย่างกริยา: regarder (มอง), aider (ช่วย), entendre (ได้ยิน)
- กรรมรอง (COI): คือสิ่งที่ถูกกระทำโดยอ้อมจากกริยา มักจะมีคำเชื่อม (บุพบท หรืออื่นๆ) นำหน้า เช่น “ทำให้ ฉัน พอใจ” หรือ “โทรหา เธอ”
- ตัวอย่างกริยา: plaire à (ทำให้พอใจ), téléphoner à (โทรหา), manquer à (คิดถึง)
ตารางสรุปการใช้งาน
| บุรุษสรรพนาม | COD (กรรมตรง) | COI (กรรมรอง) | ความหมาย |
|---|---|---|---|
| บุรุษที่ 1 เอกพจน์ (ฉัน) | me/m’ | me/m’ | ใช้กับ “ฉัน” |
| บุรุษที่ 2 เอกพจน์ (เธอ) | te/t’ | te/t’ | ใช้กับ “เธอ/คุณ” (ไม่เป็นทางการ) |
| บุรุษที่ 1 พหูพจน์ (พวกเรา) | nous | nous | ใช้กับ “พวกเรา” |
| บุรุษที่ 2 พหูพจน์ (พวกคุณ) | vous | vous | ใช้กับ “พวกคุณ” หรือ “คุณ” (เป็นทางการ) |
| se (ประธานทำกริยาเอง/กันและกัน) | se/s’ | se/s’ | ใช้กับ “ตัวเอง” หรือ “ซึ่งกันและกัน” (เมื่อเป็นกริยาผันกับสรรพนาม) |
ข้อควรจำ:
- ถ้าคำสรรพนาม (me, te, se) มาอยู่หน้ากริยาที่ขึ้นต้นด้วยสระ (a, e, i, o, u) หรือ ที่ไม่ออกเสียง จะต้องเปลี่ยนเป็นรูปมีเครื่องหมาย apostrophe (m’, t’, s’) เช่น m’entendre (m’ + entendre).
- ในการผันกริยาในรูปที่ซับซ้อนขึ้น (เช่น passé composé) สรรพนามจะวางอยู่หน้ากริยาช่วย (avoir/être) เสมอ
ตัวอย่างประโยค
- กรรมตรง (COD):
- “Paul me regarde.” (ปอลมองฉัน) — me แทน “ฉัน” ซึ่งเป็นกรรมตรงของกริยา regarder.
- “Est-ce que vous m’entendez bien ?” (คุณได้ยินฉันชัดไหม?) — m’ แทน “ฉัน” ซึ่งเป็นกรรมตรงของกริยา entendre. ที่ใช้ m’ เพราะ entendre ขึ้นต้นด้วยสระ.
- กรรมรอง (COI):
- “Ce film me plaît.” (หนังเรื่องนี้ทำให้ฉันชอบ) — me แทน “ฉัน” ซึ่งเป็นกรรมรองของ plaire à (กริยานี้ต้องมีบุพบท à)
- “Est-ce que vous m’avez envoyé les documents ?” (คุณส่งเอกสารให้ฉันหรือยัง?) — m’ แทน “ฉัน” ซึ่งเป็นกรรมรองของ envoyer à (กริยานี้ต้องมีบุพบท à)
การใช้ “se” (กริยาผันกับสรรพนาม หรือ Verbe Pronominal)
เมื่อเห็นคำว่า “se” นำหน้ากริยา หมายความว่าประธานเป็นคนทำกริยานั้นๆ กับตัวเอง หรือประธานหลายคนทำกริยานั้นๆ ซึ่งกันและกัน
- ทำกับตัวเอง: “Claudine se regarde dans la glace.” (คลอดีนมองตัวเองในกระจก) – กริยา regarder ปกติแปลว่ามองคนอื่น แต่เมื่อมี se กลายเป็นมองตัวเอง
- ทำซึ่งกันและกัน: “Claudia et sa copine se téléphonent presque tous les jours.” (คลอเดียกับเพื่อนโทรศัพท์หากันแทบทุกวัน) – กริยา téléphoner à ปกติแปลว่าโทรหาใคร แต่เมื่อมี se (ในประโยคที่มีประธานเป็นพหูพจน์) จะมีความหมายว่าโทรหากัน
สิ่งที่ควรจำและนำไปใช้จริง
- คำสรรพนาม ใช้กับคนเท่านั้น ถ้าจะพูดถึงสิ่งของ ต้องใช้คำอื่น (เช่น )
- ต้องสังเกตว่ากริยาตัวนั้นเป็นกรรมตรงหรือกรรมรอง เพื่อให้เลือกใช้สรรพนามได้ถูกต้อง
- ประโยคปฏิเสธ: สรรพนามจะอยู่ ข้างใน วงของ เช่น “Je ne vous entends pas bien.” (ฉันไม่ได้ยินพวกคุณชัด)
- การนำไปใช้ในชีวิตประจำวัน: ใช้ในการสนทนา โทรศัพท์ นัดหมาย การขอความช่วยเหลือ และการแสดงมารยาท (เช่นใช้ vous กับคนที่เราไม่สนิท หรือต้องการแสดงความเคารพ)
- ในการทำข้อสอบ ต้องพิจารณาบริบทและกริยาอย่างแม่นยำเพื่อเลือกใช้สรรพนามให้ถูกต้อง