Comprehensive Vocabulary Guide: Geletterdheid en Kracht van verhalen (KERN Nederlands 1 HAVO/VWO)
- Educational Source and Level: KERN Nederlands voor havo en vwo, 2e editie | Onderbouw, leerjaar 1.
- Focus Areas: Foundational Dutch language proficiency, vocabulary acquisition, reading strategies, text comprehension, and narrative structural analysis.
Geletterdheid: Van letters tot kennis
- de alfabeet: Iemand die kan lezen en schrijven.
- de algemene ontwikkeling: Bepaalde hoeveelheid kennis op verschillende gebieden.
- de analfabeet: Iemand die niet kan lezen en schrijven.
- buitengesloten worden: Er niet bij mogen horen.
- de digibeet: Iemand die niet digitaal vaardig is.
- de digitale geletterdheid: Digitaal vaardig zijn.
- gecijferd: Wie met getallen en wiskundige begrippen om kan gaan.
- geletterd: Wie kan lezen en schrijven, wie veel algemene kennis heeft.
- toelichten: Uitleggen wat iets betekent of hoe iets werkt.
- de woordenschat: Alle woorden en uitdrukkingen die iemand kent.
Geletterdheid: Woorden en hun betekenissen
- aangeven: Iets laten weten.
- afleiden: Iets begrijpen door wat je ziet of hoort.
- confronteren: Iemand op zijn gedrag aanspreken.
- de context: Tekst rondom een woord of woordgroep.
- de drang: Sterke behoefte.
- effectief: Waardoor het beoogde doel bereikt wordt, succesvol.
- in aanraking komen met: Te maken hebben met, contact maken.
- de strategie: Manier waarop je iets doet.
- het synoniem: Ander woord met dezelfde of een soortgelijke betekenis.
- het voorwerp: Iets wat je kunt aanraken, een ding.
Geletterdheid: Leesdoelen en leesmanieren
- bijdragen aan: Geven, helpen.
- de drempel: Iets wat je tegenhoudt of hindert.
- de dyslexie: Leerstoornis waardoor je moeite hebt met het lezen en spellen van woorden.
- globaal: In grote lijnen.
- de laaggeletterdheid: Moeite hebben met lezen en schrijven.
- onder de knie hebben: Beheersen, iets goed kunnen.
- de oorzaak: Waardoor iets komt of gebeurt.
- het proces: Hoe iets verloopt.
- sjoemelen: Valsspelen, oneerlijke trucjes toepassen.
- het taboe: Wat je niet mag doen of waar je niet over mag praten.
Geletterdheid: Anansi en Sebastiaan
- bijblijven: Herinneren, onthouden.
- de climax: Hoogtepunt.
- de cultuur: Gewoontes en gebruiken van een groep.
- de eigenschap: Wat kenmerkend is voor iets of iemand.
- eigenzinnig: Zoals je zelf wilt, anders dan normaal.
- het karakter: Hoe jij bent en je gedraagt.
- populair: Bij veel mensen geliefd.
- een rol spelen: Meetellen, van belang zijn.
- triomfantelijk: Zelfverzekerd na een overwinning.
- de uiting: Wat je zegt of laat merken.
Geletterdheid: Kiezen en lezen van boeken
- het argument: Dat waarmee je een bewering ondersteunt.
- de behoefte: Wat je nodig hebt of waarnaar je verlangt.
- de catalogus: Lijst waarin iets geordend staat.
- het filter: Instelling om informatie te selecteren.
- het genre: Soort verhaal.
- het lidmaatschap: Lid zijn van iets.
- mijden: Uit de weg gaan.
- de motivatie: Zin om iets te doen.
- stimuleren: Aanmoedigen.
- de verklaring: Hoe iets komt of wat de reden is.
Kracht van verhalen: Mensen kunnen niet zonder verhalen
- benadrukken: Iets extra belangrijk maken.
- fiks: Flink, krachtig.
- de functie: Waarvoor iets bedoeld is.
- de heldendaad: Dappere actie.
- inspelen op: Ergens rekening mee houden.
- kennelijk: Blijkbaar.
- magisch: Iets wat met toverkracht te maken heeft.
- het medium / de media: Iets wat informatie overbrengt.
- sensationeel: Bijzonder, met veel spektakel.
- vermeend: Vermoedelijk.
Kracht van verhalen: Tekstsoorten
- divers: Verschillend, anders.
- doneren: Schenken, geven.
- de emotie: Gevoel.
- grofweg: Ongeveer.
- het oordeel: Mening of opvatting waarmee je iets goed- of afkeurt.
- op de hoogte stellen: Vertellen wat er is gebeurd.
- de roman: Lang verhaal in een boek.
- de strubbeling: Kleine ruzie, worsteling.
- tussen de bedrijven door: Iets tussen andere bezigheden in doen.
- de verschijningsvorm: Hoe iets eruitziet.
Kracht van verhalen: Tekstdoelen
- activeren: Ervoor zorgen dat iemand iets gaat doen.
- actueel: Op dit moment, in het nieuws.
- evalueren: Achteraf bespreken.
- het gezichtspunt: Hoe je ergens naar kijkt.
- historisch: Iets uit de geschiedenis.
- instrueren: Instructies geven.
- motiveren: Enthousiast maken om iets te doen.
- primitief: Basis, met weinig kennis en kunde.
- de service: Diensten van een organisatie.
- verklaren: Uitleggen, duidelijk maken.
Kracht van verhalen: Het onderwerp van een tekst
- aandikken: Overdrijven.
- aankondigen: Bekendmaken.
- de achterklap: Roddels.
- afbakenen: Kleiner maken, bepalen wat ergens bijhoort.
- bejubelen: Ergens heel enthousiast over zijn.
- egocentrisch: Vooral aan jezelf denken.
- in een kwaad daglicht stellen: Slechte dingen over iemand vertellen.
- de mythe: Oud, verzonnen verhaal.
- de reputatie: Wat mensen van je vinden.
- vrijgevig: Veel weggevend, gul.
Kracht van verhalen: Blauwe plekken
- achterbaks: Stiekem.
- bespreekbaar: Er kan openlijk over worden gesproken.
- de bijfiguur: Kleine rol in een verhaal.
- het fragment: Gedeelte.
- de mishandeling: Een ander bewust verwonden of pijn doen.
- realistisch: Geloofwaardig, kan echt gebeurd zijn.
- sluik: Glad, niet-krullend (haar).
- het slachtoffer: Persoon die iets onaangenaams is aangedaan.
- snauwen: Kortaf zijn, onvriendelijke woorden zeggen.
- verwijten: Iemand iets kwalijk nemen.