Maintien de l'équilibre : L'équation comptable \text{Actif} = \text{Passif} + \text{Capitaux propres}doitresterparfaitementeˊquilibreˊeapreˋsl′enregistrementdechaqueopeˊration.</p></li></ol></li><li><p><strong>Exemplespratiquesd′analysed′opeˊrations(CasPJC)</strong>:</p><ul><li><p><strong>Opeˊrationa)</strong>PJCeˊmetaucomptant50\text{ millions de dollars}d′actionsaˋdenouveauxinvestisseurs.</p></li><li><p>Impact:AugmentationdelaTreˊsorerie(Actif)de50\text{ millions de dollars}etaugmentationduCapitalsocial(Capitauxpropres)de50\text{ millions de dollars}.</p></li><li><p><strong>Opeˊrationb)</strong>PJCemprunte100\text{ millions de dollars}aupreˋsd′unebanqueensignantuneffetaˋpayervenantaˋeˊcheˊancedans3\text{ ans}.</p></li><li><p>Impact:AugmentationdelaTreˊsorerie(Actif)de100\text{ millions de dollars}etaugmentationdesEffetsaˋpayer(Passif)de100\text{ millions de dollars}.</p></li><li><p><strong>Opeˊrationc)</strong>PJCacheˋtedesterrains,nouveauximmeubles,ordinateursetmateˊriel(immobilisations)pour120\text{ millions de dollars},enpayant70\text{ millions de dollars}enespeˋcesetensignantuneffetaˋpayerde50\text{ millions de dollars}aufabricant.</p></li><li><p>Impact:AugmentationdesImmobilisations(Actif)de120\text{ millions de dollars},diminutiondelaTreˊsorerie(Actif)de70\text{ millions de dollars}etaugmentationdesEffetsaˋpayer(Passif)de50\text{ millions de dollars}.</p></li></ul></li></ul><h3>ReˋglesdesDeˊbitsetCreˊdits</h3><ul><li><p><strong>Deˊfinitions</strong>:«Deˊbit»(Dt)deˊsigneleco^teˊgauched′uncomptecomptable;«Creˊdit»(Ct)deˊsigneleco^teˊdroitd′uncomptecomptable.</p></li><li><p><strong>Reˋglesdevariationetsoldesnormaux</strong>:</p><ol><li><p><strong>Comptesd′Actif</strong>:Augmententduco^teˊgauche(Deˊbit)etdiminuentduco^teˊdroit(Creˊdit).Ilsposseˋdentnormalementun<strong>soldedeˊbiteur</strong>.Ilesttreˋsinhabituelqu′uncompted′actifpreˊsenteunsoldecreˊditeur.</p></li><li><p><strong>ComptesduPassifetdesCapitauxpropres</strong>:Augmententduco^teˊdroit(Creˊdit)etdiminuentduco^teˊgauche(Deˊbit).Ilsposseˋdentnormalementun<strong>soldecreˊditeur</strong>.</p></li></ol></li><li><p><strong>Soldesnormauxdescomptesprincipaux</strong>:</p><ul><li><p>Clients:SoldeDeˊbit(Dt)</p></li><li><p>Fournisseurs:SoldeCreˊdit(Ct)</p></li><li><p>Treˊsorerie:SoldeDeˊbit(Dt)</p></li><li><p>Capitalsocial:SoldeCreˊdit(Ct)</p></li><li><p>Usineetmateˊriel:SoldeDeˊbit(Dt)</p></li><li><p>Stocks:SoldeDeˊbit(Dt)</p></li><li><p>Terrain:SoldeDeˊbit(Dt)</p></li><li><p>Effetsaˋpayer:SoldeCreˊdit(Ct)</p></li><li><p>Reˊsultatsnondistribueˊs:SoldeCreˊdit(Ct)</p></li></ul></li><li><p><strong>LecompteenT</strong>:Outilscheˊmatiquepermettantdereˊsumerleseffetsdestransactionssuruncompteparticulieretd′endeˊgagerrapidementlesolde.</p></li></ul><h3>LeJournalGeˊneˊraletlaSaisiedesEˊcritures</h3><ul><li><p><strong>DeˊfinitionduJournalgeˊneˊral</strong>:Registrecomptableobligatoiredanslequelsontinscrites,dansunordrestrictementchronologique,touteslesopeˊrationsdel′entreprise.</p></li><li><p><strong>Utiliteˊ</strong>:Ilcentralisel′ensembledesdeˊtailsd′unetransactionaume^meendroitchronologique,offrantunevued′ensembleetreˊduisantlerisqued′erreursoud′omissions.</p></li><li><p><strong>Reˋglesdepreˊsentationd′uneeˊcrituredejournal</strong>:</p><ol><li><p>Inscrireladatedel′opeˊrationdanslapremieˋrecolonne.</p></li><li><p>Indiquerle(s)nom(s)duoudescompte(s)aˋdeˊbiteretporterlemontantdanslacolonneDeˊbit.</p></li><li><p>Indiquersurlalignesuivante,avecunretrait(renfoncement),le(s)nom(s)duoudescompte(s)aˋcreˊditeretporterlemontantdanslacolonneCreˊdit.</p></li><li><p>Ajoutersousl′eˊcritureunebreˋvenoteexplicativedeˊcrivantlatransaction.</p></li><li><p>Laisserunelignelibreentrechaqueeˊcrituredejournalpourenfaciliterlalecture.</p></li></ol></li><li><p><strong>Exemplesd′eˊcrituresdansleJournalgeˊneˊral(Page1)</strong>:</p><ul><li><p><strong>5sept.</strong>:DeˊbitFournituresdebureau(400\,\)∣CreˊditFournisseurs(400\,\)—<em>Achataˋcreˊditdefournituresdebureau</em>.</p></li><li><p><strong>5sept.</strong>:DeˊbitCaisse(50\,\)etDeˊbitEffetsaˋrecevoir(50\,\)∣CreˊditFournituresdebureau(100\,\)—<em>Cessionpartiellementaˋcreˊditdefournituresdebureau</em>.</p></li><li><p><strong>6sept.</strong>:DeˊbitFournisseurs(200\,\)∣CreˊditCaisse(200\,\)—<em>Reˋglementpartieldeladettecontracteˊele5septembre</em>.</p></li><li><p><strong>6sept.</strong>:DeˊbitCaisse(20\,\)∣CreˊditEffetsaˋrecevoir(20\,\)—<em>Recouvrementpartieldelacreˊancerelativeaˋlacessiondu5septembre</em>.</p></li></ul></li></ul><h3>LeGrandLivreGeˊneˊraletleReportdesComptes</h3><ul><li><p><strong>DeˊfinitionduGrandlivregeˊneˊral</strong>:Registrecentralisantl′inteˊgraliteˊdescomptesindividuelsdel′entreprise.Ilreˊsumelesmouvements(deˊbitsetcreˊdits)etindiquelesoldeactualiseˊdechaquecomptesurunepeˊriodedonneˊe.</p></li><li><p><strong>Utiliteˊ</strong>:Regrouperl′historiquecompletdesvariationsd′uncomptespeˊcifiqueafindepouvoirensuivrelesoldeexactetd′enveˊrifierlaprovenance.</p></li><li><p><strong>ProceˊduredereportduJournalauGrandLivre(Exemplepratique)</strong>:</p><ul><li><p><strong>Journalgeˊneˊral(page1)</strong>:</p></li><li><p>4\text{ janv.}:Treˊsorerie(101)Dt2\,000\,\∣Capitalsocial(301)Ct2\,000\,\(<em>Eˊmissiond′actions</em>)</p></li><li><p>6\text{ janv.}:Treˊsorerie(101)Dt6\,000\,\∣Effetsaˋpayer(201)Ct6\,000\,\(<em>Empruntaˋlabanque</em>)</p></li><li><p>10\text{ janv.}:Eˊquipement(140)Dt10\,000\,\∣Treˊsorerie(101)Ct2\,000\,\etEffetsaˋpayer(201)Ct8\,000\,\(<em>Achatd′outils</em>)</p></li><li><p><strong>FichesduGrandlivregeˊneˊralreˊsultantes</strong>:</p></li><li><p><strong>Compte:Treˊsorerie(N°101)</strong>(Soldeinitial:13\,000\,\)</p><ul><li><p>4\text{ janv.}:Eˊmissiond′actions(Reˊf.G1)∣Deˊbit2\,000\,\∣Solde:15\,000\,\</p></li><li><p>6\text{ janv.}:Empruntaˋlabanque(Reˊf.G1)∣Deˊbit6\,000\,\∣Solde:21\,000\,\</p></li><li><p>10\text{ janv.}:Achatd′outils(Reˊf.G1)∣Creˊdit2\,000\,\∣Solde:19\,000\,\</p></li></ul></li><li><p><strong>Compte:Eˊquipement(N°140)</strong>(Soldeinitial:198\,000\,\)</p><ul><li><p>10\text{ janv.}:Achatd′outils(Reˊf.G1)∣Deˊbit10\,000\,\∣Solde:208\,000\,\</p></li></ul></li><li><p><strong>Compte:Effetsaˋpayer(N°201)</strong>(Soldeinitial:96\,000\,\)</p><ul><li><p>6\text{ janv.}:Empruntaˋlabanque(Reˊf.G1)∣Creˊdit6\,000\,\∣Solde:102\,000\,\</p></li><li><p>10\text{ janv.}:Achatd′outils(Reˊf.G1)∣Creˊdit8\,000\,\∣Solde:110\,000\,\</p></li></ul></li></ul></li></ul><h3>LaBalancedeVeˊrification</h3><ul><li><p><strong>Deˊfinition</strong>:Documentcomptablereˊcapitulatifquilistetouslescomptesdugrandlivregeˊneˊralavecleursolderespectif(deˊbiteursoucreˊditeurs)aˋunedatedonneˊe.</p></li><li><p><strong>Objectifetutiliteˊ</strong>:S′assurerdurespectduprincipefondamentaldelacomptabiliteˊenpartiedoubleenveˊrifiantl′eˊgaliteˊarithmeˊtiquesuivante: \sum \text{Soldes Débiteurs} = \sum \text{Soldes Créditeurs}$$