Rome wordt machtig

Oorspronkelijk een kleine stadstaat, bevrijdde Rome zichzelf van de Etrusken en werd een republiek.
Vanaf de 4e eeuw v.Chr. werd Rome geleidelijk de hoofdstad van een groot en machtig rijk.

Tijdlijn: 343 v.Chr. - 146 v.Chr.
Rome breidde zijn macht uit door oorlogen tegen Latijnse en Etruskische steden.
Rond 390 v.Chr. veroverden de Kelten Rome kortstondig.
Tegen ongeveer 340 v.Chr. was Rome's heerschappij over Latium gevestigd.
Inwoners van sommige steden kregen Romeins burgerschap, waardoor ze gelijke rechten en plichten hadden.
Rond 290 v.Chr. onderwierpen de Romeinen de Etrusken, Samnieten en Umbriers.
Vervolgens veroverden ze de Griekse kolonies in Zuid-Italië.
Tegen ongeveer 270 v.Chr. regeerde Rome over heel Italië ten zuiden van de rivier de Po.

Carthago, een machtige handelsstad gesticht door de Feniciërs in 814 v.Chr., werd een belangrijke rivaal van Rome.
De Punische Oorlogen: Drie oorlogen tussen Rome en Carthago van 264 v.Chr. tot 146 v.Chr.
Rome kwam als overwinnaar uit de strijd en werd de grootste militaire en economische macht in de Middellandse Zee.

Eerste Punische Oorlog (264-241 v.Chr.)

Tweede Punische Oorlog (218-201 v.Chr.)

Hannibal, een Carthaagse generaal, bracht de Romeinen verschillende nederlagen toe.
Bij Cannae leed het Romeinse leger een verpletterende nederlaag met 50.000 soldaten gedood op één dag.
Rome won uiteindelijk, geholpen door zijn bondgenoten in Midden-Italië.
Scipio Africanus leidde een Romeins leger om de Carthaagse gebieden in Spanje te veroveren.
In 201 v.Chr. sloot Carthago voor de tweede keer vrede met Rome.

Derde Punische Oorlog (149-146 v.Chr.)

De Romeinen vernietigden Carthago volledig.
In 146 v.Chr. werd het gebied door Rome geannexeerd als de Romeinse provincie 'Afrika'.

Illustreert de campagnes van Hannibal en Scipio Africanus.
Belangrijke veldslagen: Ticino (218 v.Chr.), Trebia (218 v.Chr.), Trasimeense Meer (217 v.Chr.), Cannae (216 v.Chr.), Zama (202 v.Chr.).

Verwijst naar een overwinning die zo'n hoge prijs heeft dat het bijna een nederlaag is.

Marcus Porcius Cato Maior (234-149 v.Chr.) was op zijn hoede voor de heropleving van Carthago na de Tweede Punische Oorlog.
Carthaagse landbouw concurreerde met die van rijke Romeinse landeigenaren zoals Cato.
Cato eindigde elke toespraak in de Senaat beroemd met de zin: "Ceterum censeo Carthaginem esse delendam." (Vertaling: "Bovendien ben ik van mening dat Carthago moet worden vernietigd.")
Tijdens de Derde Punische Oorlog (149-146 v.Chr.) vernietigden de Romeinen Carthago en maakten er een Romeinse kolonie van.

Een veroverd gebied buiten Italië werd een 'provincia' genoemd.
Rome gebruikte een strategie van 'verdeel en heers' om zijn gebieden te controleren.
Verschillende stammen en steden binnen een veroverd gebied kregen een verschillende behandeling.
Loyaliteit aan Rome werd beloond, terwijl opstanden snel werden onderdrukt.

Romeins Recht

Politieke Rechten- Volledig: recht om te stemmen, recht om verkozen te worden in kolonies.
- Gedeeltelijk: bevoorrechte steden, steden met Latijnse rechten (geen politieke rechten).
- Geen: geallieerde steden (zelfbestuur), onderworpen steden (geen zelfbestuur).
Privaatrechten- Recht op eigendom.
- Recht op huwelijk.

Verdeel en Heers

Het beleid zorgde ervoor dat veroverde gebieden zich niet gemakkelijk tegen Rome zouden verenigen.

Rome onderhield een goed opgeleid leger in zijn hele rijk.
Een netwerk van wegen (heerbanen) vergemakkelijkte troepenverplaatsingen.
Deze wegen kwamen ook ten goede aan handelaren en gewone reizigers.
Het gezegde "Alle wegen leiden naar Rome" weerspiegelt de connectiviteit die door het Romeinse wegennet werd gefaciliteerd.

Een strip toont een spreker die een publiek verveelt, wat suggereert dat "Verveel en heers" net zo goed werkt als "Verdeel en heers".