PTB-wykłady-1

Wielowymiarowość Bezpieczeństwa

  • Wielowymiarowość: trzy zasadnicze wymiary bezpieczeństwa:

    • Jednostkowy/Osobisty

    • Grupowy/Narodowy

    • Międzynarodowy

  • Wielopoziomowość w strukturach instytucjonalnych

  • Wieloplaszczyznowość w dziedzinach i formach bezpieczeństwa

    • Formy pokojowe i zbrojne

Środowisko Bezpieczeństwa

  • Czynniki: uwarunkowania, dobra, zasoby

  • Rozwój i Wiedza: znaczenie wiedzy w kształtowaniu stosunków bezpieczeństwa

  • Relacje: interakcje między różnymi podmiotami

  • Wyzwania i Zagrożenia: analiza ryzyk i potencjalnych zagrożeń

Złożoność w Badaniach Bezpieczeństwa

  • Interdyscyplinarność: łączenie różnych nauk w badaniach bezpieczeństwa

  • Multidyscyplinarność: zrozumienie problemów z perspektywy wielu dyscyplin

  • Transdyscyplinarność: rozwiązanie problemu badawczego poprzez integrację różnych nauk i udziału nieakademickich uczestników

Rodzaje podejść naukowo-badawczych

Monodyscyplinarność

  • Badania w jednej dyscyplinie przy użyciu jej metodologii i teorii.

Multidyscyplinarność

  • Projekty realizowane przez różne dyscypliny z własnymi celami badawczymi.

Cross-dyscyplinarność

  • Krzyżowanie dyscyplin w celu wspólnego rozwiązania problemu.

Interdyscyplinarność

  • Wspólne cele badawcze przez niezwiązane dyscypliny.

Transdyscyplinarność

  • Integracja naukowców z różnych dziedzin oraz nieakademickich uczestników.

Integracyjność

  • Użycie podejść interdyscyplinarnych i transdyscyplinarnych w badaniach.

Ewolucja Badań nad Bezpieczeństwem

Etap 1

  • Badania prawnicze po I wojnie światowej: aspekty normatywne

Etap 2

  • Zapoczątkowanie analiz kontroli zbrojeń w latach 60-tych XX w.

Etap 3

  • Problemy związane z m.in. surowcami i zagrożeniami ekologicznymi.

Etap 4

  • Równoważenie interesów jednostek i państw dla zapewnienia bezpieczeństwa.

Akcent na Aspekty Bezpieczeństwa po "Zimnej Wojnie"

  • Nowe wyzwania: terroryzm, asymetryczność, niepaństwowe uczestnictwo.

  • Zmiany w koncepcjach bezpieczeństwa uwzględniające ochronę praw człowieka.

Wizja Realistyczna

  • Po II wojnie światowej: egoizm i państwowocentryczność.

  • Podkreślenie zasady suwerenności państw.

  • Anarchia w stosunkach międzynarodowych: brak centralnej władzy.

  • Argumenty na rzecz potęgi i materialności w polityce.

Krytyka Realizmu

  1. Ignorowanie niepaństwowych uczestników.

  2. Nieracjonalność działań państw.

  3. Złudzenie o złej naturze człowieka.

  4. Anarchia nie wyklucza współpracy.

Wizja Liberalna

  • Polega na akcentowaniu współpracy między narodami.

  • Idea, że państwa są z natury dobre i moralne.

  • Rozwój demokracji i instytucji międzynarodowych jako klucze do pokoju.

Typologie Bezpieczeństwa

Kryterium podmiotowe

  • Bezpieczeństwo narodowe i międzynarodowe.

Kryterium przedmiotowe

  • Polityczne, militarne, gospodarcze, społeczne, ekologiczne.

Kryterium przestrzenne

  • Lokalnie, regionalnie, globalnie.

Kryterium czasowe

  • Stan bezpieczeństwa, proces bezpieczeństwa.