Konwencje i ustawy dotyczące transportu kolejowego

1. Konwencja berneńska

• Dotyczy przewozów towarów kolejami żelaznymi.
• Jest to pierwsza konwencja dotycząca przewozu towarów i pasażerów koleją.
• Podpisana przez 27 państw 23.10.1924 r. w Bernie.
• Przekształcona 9.05.1980 r. na Convention Concerning International Carriage by Rail (COTIF) – Konwencja o międzynarodowym przewozie kolejami.

2. COTIF

• Kompleksowo reguluje międzynarodowy przewóz towarów koleją.
• Definiuje cele dotyczące:
  • rozwoju kolei,
  • promocji,
  • zasad użytkowania wagonów i infrastruktury kolejowej,
• Zagadnienia wyłączone od regulacji:
  • obowiązki przewoźników kolejowych (np. rozkłady jazdy, ceny biletów).

Główne zagadnienia COTIF:

• Międzynarodowe uwarunkowania prawne dotyczące przewozu towarów i pasażerów.
• Przewóz towarów niebezpiecznych.
• Zasady tworzenia i egzekwowania umów dotyczących użytkowania taboru oraz infrastruktury.
• Normy techniczne i specyfikacje wyposażenia kolejowego.
• Uszczegółowienia zasad przewozu towarów przez granicę.

3. Protokół z 1999 r.

• Zawiera szereg załączników do Konwencji COTIF.
  • CIV – Ujednolicone przepisy o umowie międzynarodowego przewozu osób kolejami.
  • CIM – Ujednolicone przepisy o umowie międzynarodowego przewozu towarów kolejami.
  • RID – Ujednolicone przepisy o międzynarodowym przewozie kolejami towarów niebezpiecznych.
  • CUV – Ujednolicone przepisy o umowach użytkowania wagonów w międzynarodowej komunikacji kolejowej.
  • CUI – Ujednolicone przepisy o umowie użytkowania infrastruktury w międzynarodowej komunikacji kolejowej.
  • APTU – Ujednolicone przepisy o zatwierdzaniu norm technicznych oraz przyjęciu przepisów technicznych stosowanych do urządzeń kolejowych przeznaczonych do międzynarodowego przewozu.
  • ATMF – Ujednolicone przepisy o dopuszczeniu urządzeń kolejowych przeznaczonych do międzynarodowego przewozu.

4. RID

• Regulamin międzynarodowego przewozu kolejami towarów niebezpiecznych.
• Aktualizowany co 2 lata.
• Przewoźnicy zobligowani do:
  • zapewnienia bezpiecznych parametrów ładunku podczas pakowania i rozpakowywania,
  • przeprowadzania inspekcji przed wysłaniem wagonu,
  • przekazywania informacji dotyczących zawartości ładunku oraz poziomu niebezpieczeństwa,
  • zastosowania odpowiedniego oznakowania.
• Jaka jest barwa tablic na wagonach? POMARAŃCZOWA.

5. Pojemność i wymiary cystern do produktów naftowych

• Pojemność: 83 m³
• Masa własna: 22,5 t
• Masa całkowita: 80 t
• Długość ze zderzakami: 15.980 mm
• Rozstaw osi zewnętrznych: 12.740 mm
• Kod zbiornika: L1,5BN
• Ogrzewanie/izolacja: nie
• Typ: GATX 1083 (cysterny do produktów naftowych).

6. SMGS

• Umowa o międzynarodowej kolejowej komunikacji towarowej.
• Podpisana w 1951 r. przez OSŻD (Organizacja Współpracy Kolei) z siedzibą w Warszawie.
• Dotyczy zasad i uwarunkowań prawnych bezpośredniej międzynarodowej komunikacji kolejowej dla przewozu przesyłek towarowych pomiędzy:
  • Azerbejdżanem,
  • Albanią,
  • Białorusią,
  • Bułgarią,
  • Węgrami,
  • Socjalistyczną Republiką Wietnamu,
  • Gruzją,
  • Iranem,
  • Kazachstanem,
  • Chińską Republiką Ludową,
  • Koreańską Republiką Ludowo-Demokratyczną,
  • Republiką Kirgiską,
  • Łotwą,
  • Litwą,
  • Mołdawią,
  • Mongolią,
  • Rzeczpospolitą Polską,
  • Federacją Rosyjską,
  • Tadżykistanem,
  • Turkmenistanem,
  • Uzbekistanem,
  • Ukrainą,
  • Estonią.

7. Umowa AGC

• Podpisana 31.05.1985 r. w Genewie.
• Zawiera wykaz głównych międzynarodowych linii kolejowych.
• Celem nadrzędnym jest ułatwienie komunikacji kolejowej pomiędzy państwami europejskimi.
• Obszar Polski objęty umową od 27.04.1989 r.
• Długość linii w Polsce objętej umową (stan na listopad 2020): 4 278 km.
• Linia powinna być dostosowana do prędkości:
  • 160 km/h w ruchu pasażerskim,
  • 120 km/h w ruchu towarowym.

8. Linie kolejowe w Polsce objęte umową AGC

• E 59: Świnoujście – Szczecin – Kostrzyn – Zielona Góra – Wrocław – Opole – Chałupki.
• E 65: Gdynia – Gdańsk – Warszawa – Katowice – Zebrzydowice.
• E 75: Warszawa – Trakiszki (Kolej Bałtycka łączy Helsinki z Tallinem, Rygą Kownem).
• E 20: Frankfurt – Kunowice – Poznań – Warszawa – Terespol.
• E 30: Zgorzelec – Wrocław – Katowice – Kraków – Przemyśl – Medyka.

9. Linia AGC i AGTC

• Linia AGC zarządzana na zasadach umowy Europejskiej o głównych międzynarodowych liniach kolejowych.
• Umowa AGTC:
  • Umowa o głównych międzynarodowych liniach kolejowych transportu kombinowanego i obiektach towarzyszących.
  • Podpisana 1.02.1991 r. w Genewie.
  • Polska podpisała ją 14.01.2002 r.
• Dzięki umowie wyznaczono sieć linii kolejowych dla międzynarodowych przewozów kontenerowych i terminale kontenerowe na sieci kolejowej.

10. Linie kolejowe w ramach umowy AGTC

• Linia kolejowa E 20
• Linia kolejowa E 30
• Linia kolejowa E 59:
  • Świnoujście – Szczecin – Poznań – Wrocław – Opole – Chałupki – Bohumin.
• Linia kolejowa C-E 59:
  • Ostrava - Wrocław – Poznań – Szczecin – Ystad - Malmö.
• Linia kolejowa E 65
• Linia kolejowa C-E 65:
  • Gdynia – Gdańsk – Tczew – Bydgoszcz – Katowice – Petrovice u Karvine.
• Linia kolejowa E 75.