# HOOFDSTUK 1. DE CEL (hoofdstuk 4 in boek)
## Celtheorie
- **Ontdekking van cellen**
- Ontdekt in 1665 door Robert Hooke.
- Eerste studies door Mathias Schleiden (1838) en Theodor Schwann (1839).
- **Basisprincipes van de celtheorie**
1. Alle organismen zijn samengesteld uit cellen.
2. Cellen zijn de kleinste levende eenheid.
3. Cellen ontstaan alleen uit reeds bestaande cellen.
- **Celgrootte**
- Beperkt door diffusietijd van materialen.
- Voorbeelden van celgrootte: menselijke rode bloedcel, kippenei, prokaryoten.
## Microscopen
- **Lichtmicroscopen**
- Onderscheiden structuren tot 200 nm.
- **Elektronenmicroscopen**
- Onderscheiden structuren tot 0.2 nm.
## Structuren van cellen
- **Algemene structuren**
- Genetisch materiaal (kern of nucleoid).
- Cytoplasma (cytosol en organellen).
- Plasmamembraan (dubbele fosfolipide laag).
## Prokaryote cellen
- **Kenmerken**
- Geen echte kern; genetisch materiaal in nucleoid.
- Eenvoudige structuur zonder membraan-omgeven organellen.
- **Typen prokaryoten**
- Archaea: geen peptidoglycaan in celwand.
- Bacteria: celwand bestaat uit peptidoglycaan.
## Eukaryote cellen
- **Kenmerken**
- Membraan-omgeven nucleus.
- Complexer dan prokaryote cellen met compartimentalisatie in organellen.
- **Studiegebied**
- Celbiologie.
## Celorganellen
- **Ribosomen**
- Eiwitsynthese, aanwezig in alle cellen.
- **Endomembranair systeem**
- Bestaat uit endoplasmatisch reticulum, Golgi-apparaat, lysosomen.
- **Mitochondriën**
- Energieproductie via oxidatief metabolisme.
- **Chloroplasten**
- Fotosynthese in plantencellen.
## Cytoskelet
- **Functie**
- Ondersteunt celstructuur en beweging van materialen.
- **Componenten**
- Actine filamenten, microtubuli, intermediaire filamenten.
## Extracellulaire structuren
- **Celwand**
- Aanwezig in planten, schimmels en sommige protista.
- **Extracellulaire matrix (ECM)**
- Complex van glycoproteïnen en vezelige eiwitten in dierlijke cellen.
# HOOFDSTUK 2. CELDELING (hoofdstuk 10-11 in boek)
## Celdeling bij bacteriën
- **Binaire splijting**
- Circulair DNA wordt gerepliceerd en de cel splitst in twee.
## Eukaryote chromosomen
- **Structuur**
- Bestaan uit chromatine, lineaire chromosomen.
- **Karyotype**
- Specifieke array van chromosomen in een organisme.
## Eukaryote celcyclus
- **Fasen**
1. G1 (gap fase 1)
2. S (synthese)
3. G2 (gap fase 2)
4. M (mitose)
5. C (cytokinese)
## Mitose
- **Fasen van mitose**
1. Profase
2. Prometafase
3. Metafase
4. Anafase
5. Telofase
## Meiose
- **Kenmerken**
- Vorm van celdeling voor gametenproductie.
- Bestaat uit meiose I en meiose II zonder DNA-replicatie tussen de twee.
- **Genetische variabiliteit**
- Crossing-over en onafhankelijke assortering van homologen.
## Vergelijking tussen mitose en meiose
- **Mitose**
- Produceert 2 identieke diploïde cellen.
- **Meiose**
- Produceert 4 haploïde cellen met genetische variabiliteit