PPP-WEEK2

Wika

  • Kahulugan, Katangian, Kahalagahan, Gampanin, Mga Teorya

Kahulugan ng Wika

  • Ang wika ay pinakamahalagang sangkap sa pakikipagkapwa-tao.

  • Malaki ang tungkulin ng wika sa pakikipag-unawaan at pakikisalamuha sa tahanan, paaralan, pamayanan, at lipunan.

  • Wika ang pinaka-epektibong sangkap sa paghahatid ng diwa at kaisipan.

  • Naipahahayag ng wika ang kultura ng isang panahon, pook, o bansa. (Lachica, 1998)

Kahalagahan ng Wika

  • Naipadarama ng wika ang:

    • Sidhi ng damdamin

    • Lawak ng galak at lungkot

    • Kahalagahan ng katwiran

    • Kabutihan ng layunin

    • Pasasalamat at paghanga

Gampanin ng Wika

  • Impormatib: Nagbibigay ng impormasyon.

  • Ekspresib: Nagpapahayag ng saloobin at emosyon.

  • Direktib: Nakakapag-udyok sa tao na gumawa.

  • Perpormatib: Kanya-kanyang kilos bilang suporta sa pahayag.

  • Persweysib: Nakakahikayat tungo sa isang paniniwala.

Mga Teorya ng Wika

  1. Teoryang Bow-wow: Ginagaya ang tunog ng hayop at kalikasan.

  2. Teoryang Ding-dong: Sariling tunog ng mga bagay sa paligid.

  3. Teoryang Pooh-pooh: Tunog na nilikha ng emosyon.

  4. Teoryang Biblikal: Isang wika sa buong mundo (Genesis 11:1-8).

  5. Teoryang Ta-ra-ra Boom De Ay: Tunog mula sa mga ritwal.

  6. Teoryang Sing-song: Mahahabang musikal na salita.

  7. Teoryang Ta-ta: Tunog ng paalam.

  8. Teoryang Yoo He Yo: Umiiral dahil sa puwersang pisikal ng tao.

  9. Teoryang Coo coo: Tunog ng mga sanggol na ginagaya ng matatanda.

  10. Teoryang Mama: Unang salita ng sanggol para sa ina.

  11. Teoryang Hey you!: Tunog na nagbabadya ng pagkakakilanlan at emosyon.

  12. Teoryang Hocus Pocus: Pinanggalingan ng wika sa mahika o relihiyon.

  13. Teoryang Babble Lucky: Wika mula sa walang kahulugang bulalas.

  14. Teoryang Eureka!: Arbitraryo at kumalat na tunog para sa mga bagay.

Mga Teorya at Depinisyon ng Wika

  • Gleason (1961): Ang wika ay masistemang balangkas ng sinasalitang tunog na pinili at isinaayos sa paraang arbitraryo upang magamit sa pakikipagtalastasan ng mga taong nasa iisang kultura.

  • Finnocchiaro (1964): Ang wika ay isang sistemang arbitraryo ng simbolong pasalita na nagbibigay pahintulot sa mga taong may kultura o ng mga taong natutunan ang ganoong kultura upang makipagtalastasan o di kaya’y makipag-ugnayan.

  • Sturtevant (1968): Ang wika ay isang Sistema ng mga simbolong arbitraryo ng mga tunog para sa komunikasyong pantao.

  • Hill (1976): Ang wika ay ang pangunahin at pinakaelaboreyt na anyo ng simbolikong pantao. Ang mga simbolong ito ay binubuo ng mga tunog na nalilikha ng aparato sa pagsasalita at isinasaayos sa mga klase at pardon na lumilikha at simetrikal na estraktura.

  • Brown (1980): Ang wika ay masasabing sistematiko. Set ng mga simbolikong arbitraryo, pasalita, nagaganap sa isang kultura, pantao, at natatamo ng lahat ng tao.

  • Bouman (1990): Ang wika ay isang paraan ng komunikasyon sa pagitan ng mga tao sa isang tiyak na lugar, para sa isang partikular na layunin na ginagamitan ng mga verbal at viswal na signal para makapagpahayag.

  • Webster (1990): Ang wika ay kalipunan ng mga salitang ginagamit at naiintindihan ng isang maituturing na komunidad.

Ponema

  • ang ponema na sinasalitang tunog ay pinili sa pamamaraang napagkasunduan ng mga taong gumagamit ng wika o batay sa kapasyahan sang-ayon sa preperensya ng grupo ng mga tao.

Ponosentrismo

  • una ang bigkas bago ang sulat