1023-5

Kalite Yönetimi ve Kalite Araçları

  • Kalite araçları, herhangi bir kuruluşta ürün veya süreç kalitesi ile ilgili sorunları tanımlamak ve düzeltmek için kullanılan grafiksel tekniklerdir.

  • Temel olarak, kalite ile ilgili sorunların büyük çoğunluğunu çözmek için yeterlidir.

  • Yedi temel kalite aracı olarak adlandırılır.

  • Japonya'nın İkinci Dünya Savaşı sonrası döneminde endüstriyel eğitim programlarında kalite araçlarına yer verilmiştir.

Akış Diyagramları

  • Akış diyagramları, bir ürün veya sürecin oluşumunda takip edilen adımları görselleştirmek için kullanılır.

  • Sistemin anlaşılırlığını arttırır ve problemlerin çözümüne ilişkin çalışmalar için ilk başvurulan araçlardandır.

  • Uluslararası geçerliliğe sahip semboller kullanılarak akış diyagramları oluşturulur:

    • Başla

    • Proses adımları

    • Karar noktaları (Evet/Hayır)

    • Ölçüm noktaları

    • Bağlantı elemanları

  • Akış diyagramı oluşturma adımları:

    1. Sürecin tamamını inceleyin (büyük resim).

    2. Mevcut süreç adımlarını gözlemleyin ve kaydedin.

    3. Adımların sırasını düzenleyin.

    4. Akış diyagramını çizin.

  • Akış diyagramları, girdiden çıktıya tüm süreci temsil eder ve her adımın ne olduğunu gösterir.

Süreç İyileştirme ve Analiz

  • Makro, mini ve mikro düzey proses analizi yapılabilir.

    • Makro: Genel planın oluşturulması

    • Mini: Genel planın detaylandırılması

    • Mikro: Spesifik faaliyetlerin ayrıntılı analizi

  • Kritik noktalar: Darboğazlar, zayıf halkalar, maliyetli adımlar gibi kavramlar belirlenerek süreç içerisinde iyileştirme sağlanabilir. Bunlar:

    • Darboğazlar: Prosesin akışını yavaşlatan adımlar.

    • Zayıf halkalar: Yetersiz eğitim veya donanıma bağlı problemler.

    • Maliyetli adımlar: Değer katmayan ve ortadan kaldırılabilecek adımlar.

  • İyileştirme yolları arayın ve verimliliği arttırın.

Pareto Diyagramı

  • İtalyan ekonomisti Vilfredo Pareto'nun prensiplerinden yola çıkarak, "%80'i, %20'den gelir" kuralıdır.

  • Problemlerin çoğunun, bu %20'lik dilimle bağdaştığı ortaya konmuştur.

  • Pareto diyagramı oluşturma adımları:

    1. Hata türleri belirlenir.

    2. Hatalar büyükten küçüğe sıralanır.

    3. Yüzdeleri hesaplanır.

    4. Kümülatif yüzdeler hesaplanır ve grafik çizilir.

  • Hayatın her alanında, Pareto prensibi uygulanabilir; kalite yönetiminde de kullanılması önerilir.

Çetele Diyagramı

  • Minimum çaba ile veri toplamak ve analiz etmek için kullanılan yapılandırılmış bir formdur.

  • Nitel ve nicel verilerin kaydı için tasarlanmıştır ve süreci görmek açısından önemli rol oynar.

  • Veri toplama: Hangi verilerin toplanacağı ve kimin toplayacağı belirtilmelidir.

  • Çetele çeşitleri:

    • Dağılım çeteli: Değişkenlerin dağılımını gösteren yöntem.

    • Sınıflandırma çeteli: Ana kategorilerin sıklığını takip etmeye yarar.

Uygulama ve Kullanım

  • Kalite süreçlerini geliştirmede farklı araçların birlikte kullanılabilirliği önemlidir.

  • Sürekli iyileştirme; akış diyagramları, Pareto ve çetele diyagramı gibi kaynaklar kullanılarak sağlanmalıdır.

  • Problemleri çözmek için doğru aracın seçilmesi, süreç yönetimi ve kalite kontrolü açısından kritik bir faktördür.