Kerajaan Alam Melayu

Apakah yang akan anda pelajari?

• Sinopsis:

  • Menjelaskan konsep Alam Melayu.

  • Menerangkan kewujudan kerajaan Alam Melayu.

  • Memerihalkan kerajaan-kerajaan Alam Melayu yang masyhur.

  • Menghubungkaitkan kerajaan Alam Melayu dengan kerajaan di luar Alam Melayu yang sezaman.

BAB 1 KERAJAAN ALAM MELAYU

• Alam Melayu merupakan kawasan yang merangkumi kepulauan dan tanah besar.

• Sejarah awal Alam Melayu memperlihatkan kemunculan beberapa kerajaan yang masyhur seperti Funan, Champa, Srivijaya, Angkor, Majapahit, Kedah Tua dan Gangga Nagara.

• Kerajaan-kerajaan ini mempunyai persamaan dalam aspek geografi, bahasa dan budaya.

• Kerajaan-kerajaan ini telah berkembang maju sebagai pusat perdagangan dan keagamaan yang tersohor.

• Kegemilangan kerajaan ini turut dikenali setanding dengan tamadun dunia yang lain.

• Garis masa kerajaan-kerajaan Alam Melayu yang masyhur:

  • Funan: Abad 1

  • Champa: Abad 2

  • Kedah Tua: Abad 5

  • Gangga Nagara: Abad 6

  • Srivijaya: Abad 7

  • Angkor: Abad 9

  • Majapahit: Abad 13

Kemahiran Pemikiran Sejarah

• Memahami kronologi perkembangan kerajaan Alam Melayu.

• Meneroka bukti kewujudan kerajaan Alam Melayu.

• Membuat interpretasi konsep Alam Melayu.

• Membuat imaginasi sifat keterbukaan kerajaan Alam Melayu dengan kerajaan luar yang sezaman.

• Membuat rasionalisasi hubungan kerajaan Alam Melayu dengan kerajaan luar yang sezaman.

Elemen Kewarganegaraan dan Nilai Sivik

• Menghuraikan kepentingan kedudukan strategik yang menyumbang kepada kemajuan sesebuah kerajaan.

• Menerangkan kepentingan kebijaksanaan pemimpin untuk memajukan negara.

• Menghubungkaitkan kepentingan menghargai kegemilangan kerajaan Alam Melayu dengan pembentukan jati diri.

• Merumuskan kebanggaan terhadap kelangsungan warisan kerajaan Alam Melayu.

1.1 Konsep Alam Melayu

• Alam Melayu merangkumi gugusan kepulauan dan tanah besar di bahagian tenggara benua Asia.

• Alam Melayu juga dikenali dengan pelbagai istilah seperti Kepulauan Melayu dan Dunia Melayu.

• Pada masa dahulu, gugusan tanah luas terbentang yang menghubungkan kawasan daratan dengan kepulauan ini dikenali sebagai Pentas Sunda.

• Kawasan di Pentas Sunda ini mempunyai ciri-ciri fizikal dan hidupan yang hampir sama.

• Manusia yang tinggal di kawasan ini berkongsi tamadun yang sama seperti kepercayaan, asal usul keturunan, bahasa, budaya dan masyarakat.

• Oleh itu, konsep Alam Melayu ini boleh dilihat dari sudut geografi, bahasa dan budaya.

Geografi

• Terdapat pelbagai pendapat tokoh-tokoh tempatan dan luar negara berkaitan aspek geografi Alam Melayu.

• Abdul Hadi Haji Hassan:

  • Alam Melayu merupakan suatu lingkungan geografi yang luas meliputi Kepulauan Melayu hingga selatan Thailand.

• Profesor Emeritus Dato’ Dr. Nik Hassan Shuhaimi Nik Abdul Rahman:

  • Alam Melayu meliputi kawasan dari Madagaskar ke Tanah Melayu, Papua New Guinea, Australia, New Zealand, Kepulauan Pasifik dan sampai ke Taiwan.

• Profesor Emeritus Tan Sri Dato’ Pendeta (Dr.) Ismail Hussein:

  • Dunia Melayu meliputi selatan Vietnam, Kemboja, selatan Myanmar, Segenting Kra, Malaysia, Indonesia, Brunei dan Filipina.

• Alfred Russel Wallace:

  • Kepulauan Melayu meliputi Tanah Melayu hingga Tenasserim dan Kepulauan Nicobar, Filipina dan Kepulauan Solomon hingga Papua New Guinea.

• Profesor Dr. Ding Choo Ming:

  • Dunia Melayu merupakan sebuah kawasan yang luas meliputi Malaysia, Indonesia, Brunei, Singapura, selatan Thailand dan Filipina.

• Tokoh-tokoh ini telah mengemukakan pandangan yang hampir sama dari aspek geografi Alam Melayu, iaitu kawasan yang merangkumi Malaysia, Indonesia, Singapura, Brunei, Filipina, selatan Thailand, selatan Myanmar dan selatan Indochina.

• Pada hari ini, Alam Melayu merupakan sebahagian daripada Asia Tenggara.

Bahasa

• Konsep Alam Melayu juga boleh dilihat dari aspek penggunaan bahasa serumpun yang dikaitkan dengan bahasa Melayu.

• Bahasa Melayu tergolong dalam bahasa Austronesia yang merupakan antara 200 bahasa yang dipertuturkan di Alam Melayu.

  • Contoh persamaan bunyi perkataan bagi beberapa etnik di Alam Melayu:

    • Empat:

      • Bahasa Melayu (Malaysia): Empat

      • Bahasa Jawa (Indonesia): Papat

      • Bahasa Melayu (Brunei): Ampat

      • Tagalog (Filipina): Apat

      • Melanau (Sibu, Sarawak): Pat

      • Kadazandusun (Sabah): Apat

    • Lima:

      • Bahasa Melayu (Malaysia): Lima

      • Bahasa Jawa (Indonesia): Limo

      • Bahasa Melayu (Brunei): Lima

      • Tagalog (Filipina): Lima

      • Melanau (Sibu, Sarawak): Limah

      • Kadazandusun (Sabah): Limo

• Profesor Emeritus Dato’ Dr. Asmah Haji Omar:

  • Pandangan tokoh-tokoh ini menunjukkan bahawa bahasa di Alam Melayu adalah serumpun dan mempunyai persamaan bunyi sebutannya.

• Sutan Takdir Alisjahbana:

  • Bahasa Melayu telah digunakan secara meluas di Alam Melayu sejak awal Masihi lagi.

  • Sifat orang Melayu yang gemar belayar telah mengembangkan lagi bahasa Melayu ke Alam Melayu.

  • Tambahan pula sifat bahasa Melayu yang sederhana dan mudah dipelajari membolehkan bahasa ini diterima di Alam Melayu.

• Bahasa serumpun di Alam Melayu mempunyai perkaitan dengan bahasa etnik peribumi.

• Apabila membuat perbandingan bahasa-bahasa serumpun ini, terdapat pertalian kekeluargaan bahasa-bahasa ini dengan bahasa Melayu.

• Pada tahun 1972, Pertubuhan Pendidikan, Sains dan Kebudayaan Bangsa-Bangsa Bersatu (UNESCO) telah memilih istilah Melayu bagi merujuk suku bangsa yang berbahasa Melayu yang mendiami Asia Tenggara.

Budaya

• Penduduk di Alam Melayu mempunyai budaya serumpun yang merangkumi bahasa dan tulisan, persuratan, struktur sosial, kesenian, kepercayaan dan adat.

• Sejak awal lagi, budaya di Alam Melayu ini telah berkembang maju dengan munculnya beberapa kepandaian tertentu dalam bidang kesenian.

  • Antaranya termasuklah pembuatan gangsa dan seni mempertahankan diri.

  • Kedua-dua kepandaian ini merupakan ciptaan asli di Alam Melayu.

• Selain itu, nilai-nilai serumpun wujud dalam masyarakat Alam Melayu terutamanya gotong-royong.

• Dalam aspek seni persembahan pula, muncul wayang kulit di Kelantan dan Pulau Jawa.

• Silat menjadi identiti budaya serumpun di Alam Melayu.

• Dato’ A. Aziz Deraman:

  • Persamaan budaya dalam kalangan penduduk Alam Melayu membuktikan bahawa Alam Melayu ini merupakan kawasan yang memiliki kebudayaan serumpun.

• Alam Melayu merupakan suatu lingkungan geografi yang luas dan mempunyai persamaan bahasa dan budaya.

• Walaupun penduduk Alam Melayu kini dibahagikan kepada beberapa buah negara tetapi ikatan keserumpunan bahasa dan budaya masih kuat dalam kalangan penduduk di Alam Melayu.

• Hal ini memupuk kesedaran bahawa kita serumpun di Alam Melayu.

1.2 Kewujudan Kerajaan di Alam Melayu

• Kerajaan Alam Melayu telah bermula daripada petempatan kecil yang berkembang menjadi pelabuhan.

• Pelabuhan ini seterusnya berkembang menjadi kerajaan.

• Kerajaan ini muncul seawal abad pertama.

• Antara kerajaan tersebut termasuklah Funan, Champa, Srivijaya, Angkor, Majapahit, Kedah Tua dan Gangga Nagara.

• Kewujudan kerajaan Alam Melayu sejak awal abad pertama membuktikan bahawa Alam Melayu juga mempunyai kerajaan yang sezaman dengan tamadun lain.

• Kerajaan ini telah berjaya membina kegemilangan yang agung.

• Kewujudan kerajaan ini menyedarkan kita bahawa kawasan yang kita diami ini juga mempunyai warisan kerajaan yang agung seperti tamadun lain di dunia.

• Kerajaan-kerajaan awal Alam Melayu:

  1. Kerajaan Funan

     • Lokasi: Lembah Sungai Mekong

     • Masa: Abad Pertama

     • Pusat Kerajaan: Vyadhapura

  2. Kerajaan Champa

     • Lokasi: Selatan dan tengah Vietnam.

     • Masa: Abad Kedua

     • Pusat Kerajaan: Indrapura

  3. Kerajaan Srivijaya

     • Lokasi: Lembah Sungai Musi, Sumatera

     • Masa: Abad Ketujuh

     • Pusat Kerajaan: Palembang

  4. Kerajaan Angkor

     • Lokasi: Lembah Sungai Mekong

     • Masa: Abad Kesembilan

     • Pusat Kerajaan: Hariharalaya

  5. Kerajaan Majapahit

     • Lokasi: Lembah Sungai Brantas, Jawa Timur.

     • Masa: Abad Ke-13

     • Pusat Kerajaan: Kota Trowulan

  6. Kerajaan Kedah Tua

     • Lokasi: Sungai Mas dan Sungai Bujang.

     • Masa: Abad Kelima

     • Pusat Kerajaan: Sungai Mas dan Pangkalan Bujang.

  7. Kerajaan Gangga Nagara

     • Lokasi: Pantai barat bahagian tengah Tanah Melayu.

     • Masa: Abad Keenam

     • Pusat Kerajaan: Pangkalan

1.3 Kerajaan Alam Melayu yang Masyhur

• Antara kerajaan Alam Melayu yang masyhur termasuklah Funan, Champa, Srivijaya, Angkor, Majapahit, Kedah Tua dan Gangga Nagara.

• Kemasyhuran kerajaan ini dapat dilihat dalam aspek pemerintahan, ekonomi, agama dan kemunculan pelabuhan.

Kerajaan Funan

• Kerajaan Funan yang berpusat di Vyadhapura diasaskan oleh seorang Brahmin bernama Kaundinya.

  • Beliau berkahwin dengan Soma, pemerintah wanita di Sungai Mekong dan membentuk kerajaan Funan.

• Kerajaan Funan masyhur semasa diperintah oleh Fan Shih-man.

  • Beliau telah meluaskan empayar Funan ke Sungai Mekong hingga Teluk Camranh di sebelah timur.

  • Kemudian, beliau menguasai selatan Myanmar dan Segenting Kra.

• Kejayaan beliau menguasai wilayah ini membolehkan Funan menguasai jalan perdagangan utama antara timur dengan barat.

  • Kesannya, pada abad ketiga Funan menjadi pusat perdagangan utama di Alam Melayu.

• Raja Funan terakhir ialah Rudravarman.

• Serangan kerajaan Chenla yang terletak di utara Funan telah menyebabkan kemerosotan kerajaan Funan.

Kerajaan Champa

• Kerajaan Champa diasaskan oleh Chu-Lien pada tahun 192 M.

• Pusat kerajaan ini adalah di Indrapura.

• Champa sering berhadapan dengan serangan dari Dai Viet.

  • Chu-Lien berjaya membebaskan Champa daripada pengaruh China.

• Zaman kemasyhuran Champa bermula di bawah pemerintahan Che Bong Nga.

  • Beliau berjaya mengatasi ancaman Dai Viet dan meluaskan empayar Champa ke wilayah Dai Viet hingga Lembah Sungai Merah.

  • Serangan Champa ke wilayah Dai Viet berjaya membunuh Raja Tran Due Tong, pemerintah Dai Viet.

  • Pemerintahan beliau mendapat pengiktirafan daripada Dinasti Ming pada tahun 1369.

• Kemerosotan kerajaan Champa bermula apabila pemerintahnya, Indravarman meninggal dunia pada tahun 1441.

  • Dai Viet menggunakan peluang ini dengan melancarkan beberapa serangan ke atas Champa.

• Pada tahun 1471, Champa ditawan oleh Dai Viet.

Kerajaan Srivijaya

• Kerajaan Srivijaya diasaskan oleh Dapunta Hyang Sri Jayanasa pada tahun 683 M di Palembang.

  • Beliau telah memperkukuh kerajaan Srivijaya dengan menakluk kawasan sekitarnya seperti Bangka dan Taruma.

• Semasa era pemerintahan Sangramadhananjaya pada abad kelapan, Srivijaya telah berjaya menakluk Sumatera, selatan Myanmar, Tanah Melayu dan Segenting Kra.

  • Penaklukan ini juga membolehkan Srivijaya menguasai jalan laut antarabangsa, iaitu Selat Melaka dan Selat Sunda, seterusnya menjadi kuasa perdagangan utama di Alam Melayu.

• Selain terkenal sebagai pusat perdagangan, Srivijaya menjadi pusat pengajian agama Buddha.

• Serangan tentera Chola dari selatan India pada tahun 1025 telah menyebabkan kerajaan Srivijaya menjadi lemah.

Kerajaan Angkor

• Kerajaan Angkor yang berpusat di Hariharalaya diasaskan oleh Jayavarman II dari Chenla.

  • Beliau telah menyatukan wilayah di Lembah Sungai Mekong.

• Suryavarman II meluaskan empayar Angkor ke sekitar Lembah Sungai Mekong hingga selatan Myanmar.

  • Beliau berjaya menghalang ancaman daripada Champa dan Dai Viet, di samping mewujudkan jalinan perdagangan antara pedagang tempatan dengan pedagang luar.

• Usaha beliau ini diteruskan pula oleh Jayavarman VII yang telah meluaskan empayar Angkor hingga sempadan Annam.

  • Beliau membina Angkor Thom dan mendirikan 102 buah hospital.

• Selepas kematian Jayavarman VII, Angkor mula lemah.

• Serangan Siam pada tahun 1594 telah melemahkan kerajaan Angkor.

Kerajaan Majapahit

• Kerajaan Majapahit diasaskan oleh Raden Vijaya dengan bantuan tentera Mongol dalam perebutan kuasa di Jawa pada tahun 1294.

• Kerajaan ini berpusat di Kota Trowulan.

• Kemasyhuran Majapahit bermula dengan pelantikan Patih Gajah Mada sebagai Perdana Menteri (Majapahit) oleh pemerintah Tribuana Tunggadewi.

  • Patih Gajah Mada berjaya mengembalikan keamanan dan keselamatan kerajaan Majapahit.

  • Beliau juga mula meluaskan tanah jajahannya ke timur Pulau Jawa; pesisir pantai timur Sumatera; pesisir selatan dan barat Pulau Borneo; bahagian selatan dan timur Sulawesi; dan Kepulauan Maluku.

  • Hal ini menjadikan Majapahit sebagai pusat perdagangan pada abad ke-14.

• Kematian Patih Gajah Mada dan serangan kerajaan Demak pada tahun 1478 telah menyebabkan kerajaan Majapahit menjadi lemah.

Kerajaan Kedah Tua

• Kemunculan kerajaan Kedah Tua bermula dengan penglibatan masyarakat di Guar Kepah yang menjalankan kegiatan perdagangan dengan pedagang dari luar di Sungai Mas.

  • Pada peringkat awal, pusat kerajaan ini adalah di Sungai Mas dan Pangkalan Bujang.

• Kewujudan kerajaan Kedah Tua ini diperkukuhkan dengan catatan golongan agama dan pedagang dari China, India dan Arab-Parsi.

  • Sumber China menamakan kerajaan Kedah Tua sebagai Chieh Ch’a.

  • Manakala sumber dari India dan Arab, masing-masing merujuk kerajaan Kedah Tua sebagai Kataha dan Kalah-bar.

• Kemasyhuran kerajaan Kedah Tua dikaitkan dengan kepesatan kegiatan perdagangan di Lembah Bujang.

  • Pedagang dari timur dan barat datang untuk menjalankan kegiatan perdagangan dengan penduduk tempatan dan pedagang luar yang lain.

• Seiring dengan kemajuan perdagangan ini, kerajaan Kedah Tua juga menjadi pusat keagamaan agama Buddha.

• Kemasyhuran kerajaan Kedah Tua ini menyebabkan kerajaan Srivijaya menguasai Kedah Tua.

  • Namun begitu, serangan tentera Chola dari India pada tahun 1025 telah melemahkan kegiatan perdagangan di Kedah Tua.

• Kerajaan Kedah Tua mula mengalami perubahan pemerintahan pada abad ketujuh apabila munculnya pengasasan Kesultanan Kedah yang memulakan kerajaan baharu di Kedah.

Kerajaan Gangga Nagara

• Berdasarkan kajian arkeologi, kerajaan Gangga Nagara muncul pada abad keenam.

  • Walau bagaimanapun, kerajaan Gangga Nagara telah berfungsi sebagai pusat pelabuhan sejak abad kelima.

• Menurut sumber tradisi, pengasas kerajaan Gangga Nagara ialah Raja Ganji Sarjuna.

  • Terdapat pendapat lain yang menyatakan kerajaan Gangga Nagara ini dibuka oleh Raja Khmer dari Kemboja.

  • Pada peringkat awal pusat kerajaan ini adalah di Pangkalan.

• Kemasyhuran kerajaan Gangga Nagara bermula pada abad kesembilan.

• Sejak abad kelima, kerajaan Gangga Nagara sering dikunjungi oleh pedagang luar kerana kekayaan hasil bumi seperti emas dan bijih timah.

• Kerajaan Gangga Nagara juga berjaya mempertahankan kedaulatannya daripada serangan kerajaan Srivijaya pada tahun 850 M.

• Kerajaan Gangga Nagara mulai lemah apabila diserang oleh tentera Chola dari India pada tahun 1025.

  • Serangan ini telah memusnahkan pelabuhan Gangga Nagara.

• Kerajaan Funan, Champa, Srivijaya, Angkor, Majapahit, Kedah Tua dan Gangga Nagara merupakan kerajaan yang masyhur.

• Kerajaan ini merupakan contoh kebijaksanaan kepimpinan masyarakat Alam Melayu.

• Oleh sebab itu, kebijaksanaan dan kemasyhuran ini wajar menjadi contoh kepada kita untuk membina tamadun bangsa yang setanding dengan bangsa-bangsa lain di dunia.

1.4 Kerajaan Alam Melayu dan Kerajaan Luar yang Sezaman

• Kerajaan Alam Melayu muncul sezaman dengan kerajaan-kerajaan luar yang lain.

• Hal ini menunjukkan bahawa kerajaan Alam Melayu membangun dan maju setanding dengan kerajaan tersebut.

• Kerajaan Alam Melayu juga mempunyai hubungan perdagangan, keagamaan dan diplomatik dengan kerajaan ini.

• Pada abad pertama, kemunculan kerajaan Funan sezaman dengan empayar Rom, empayar Parsi, empayar Kushan dan Dinasti Han.

• Pada abad kesembilan, kerajaan Champa, Srivijaya dan Angkor sezaman dengan kerajaan Abbasiyah, empayar Byzantine, Dinasti Tang dan kerajaan Chola.

• Pada abad ke-14, kerajaan Champa, Angkor dan Majapahit sezaman dengan empayar Mongol, kerajaan Turki Uthmaniyah dan Kesultanan Delhi.

• Kerajaan Alam Melayu merupakan kerajaan yang penting dan mempunyai tamadun tinggi yang setanding dengan kerajaan luar yang lain.

Hubungan Perdagangan

• Kerajaan Alam Melayu menjalinkan hubungan perdagangan dengan kerajaan luar.

• Kedudukan strategik di laluan perdagangan timur dan barat serta kekayaan hasil bumi mendorong pemerintah kerajaan Alam Melayu menjalinkan hubungan perdagangan dengan kerajaan lain.

• Perkembangan hubungan perdagangan ini menunjukkan amalan sikap keterbukaan para pemerintah kerajaan Alam Melayu telah membawa kemakmuran ekonomi.

• Jalan perdagangan Alam Melayu dengan kerajaan luar bermula dari abad pertama hingga abad ke-15.

Hubungan Keagamaan

• Hubungan kerajaan Alam Melayu dengan kerajaan luar mendorong penyebaran agama Hindu, Buddha dan Islam.

• Penyebaran agama-agama ini telah mempengaruhi pelbagai aspek kehidupan seperti pentadbiran, perundangan, ekonomi dan sosiobudaya.

• Penyebaran agama-agama ini ke Alam Melayu menggambarkan sikap keterbukaan penduduk Alam Melayu.

  • Agama Hindu:

    • Terdapat beberapa cara penyebaran agama Hindu di Alam Melayu, iaitu melalui peranan pedagang, tentera dan golongan Brahmin.

  • Agama Buddha:

    • Peranan Asoka, pemerintah empayar Maurya, menghantar sami-sami Buddha ke Alam Melayu untuk menyebarkan agama Buddha.

  • Agama Islam:

    • Terdapat beberapa cara penyebaran agama Islam di Alam Melayu, iaitu melalui peranan pedagang, pemerintah dan pendakwah.

Hubungan Diplomatik

• Hubungan diplomatik merupakan hubungan politik antara dua kerajaan.

• Dalam hal ini, kerajaan Alam Melayu telah menjalinkan hubungan diplomatik dengan kerajaan di China dan India bagi mengukuhkan kedudukannya dan membuka jalan kepada perkembangan perdagangan.

• Hubungan diplomatik antara kerajaan Alam Melayu dengan kerajaan luar menunjukkan usaha persahabatan yang cuba dijalinkan antara kerajaan.

• Kerajaan-kerajaan Alam Melayu bersifat terbuka dan saling menghormati dalam menjalinkan hubungan dengan kerajaan luar.

• Hubungan ini penting untuk membantu kemajuan kerajaan Alam Melayu.

• Pemerintah kerajaan Alam Melayu bijak mengurus hubungan kerajaannya dengan kerajaan luar.

• Hubungan Kerajaan Alam Melayu dengan China

  • Funan:

    • Utusan dihantar pada abad ketiga.

    • Tujuan: Memulihkan hubungan setelah berperang dengan sekutu China, iaitu Dai Viet.

  • Champa:

    • Utusan dihantar pada abad ketiga.

    • Tujuan: Memohon bantuan ketenteraan untuk melawan Dai Viet.

  • Srivijaya:

    • Utusan dihantar pada abad ketujuh.

    • Tujuan: Memperkukuh hubungan perdagangan.

  • Angkor:

    • Utusan dihantar pada abad ke-12.

    • Tujuan: Memperkukuh persahabatan dan perdagangan.

  • Majapahit:

    • Utusan dihantar pada abad ke-14.

    • Tujuan: Menjalinkan hubungan persahabatan.

  • Kedah Tua:

    • Utusan dihantar pada abad ketujuh.

    • Tujuan: Mendapatkan pengiktirafan dan memperkukuh hubungan persahabatan dan perdagangan.

• Hubungan Kerajaan Alam Melayu dengan India

  • Funan:

    • Utusan dihantar pada abad ketiga.

    • Tujuan: Mengeratkan hubungan persahabatan.

  • Srivijaya:

    • Utusan dihantar pada abad ketiga.

    • Tujuan: Memperkukuh hubungan perdagangan dan keagamaan dengan India.

  • Angkor:

    • Utusan dihantar pada abad ke-9.

    • Tujuan: Mengeratkan hubungan persahabatan dan hubungan keagamaan.

  • Majapahit:

    • Utusan dihantar pada abad ke-14.

    • Tujuan: Mengeratkan hubungan persahabatan.

Imbas Kembali Kerajaan Alam Melayu

• Konsep Alam Melayu

  • Aspek Geografi

  • Aspek Bahasa

  • Aspek Budaya

• Kewujudan Kerajaan Alam Melayu

  • Kerajaan Funan

  • Kerajaan Champa

  • Kerajaan Srivijaya

  • Kerajaan Angkor

  • Kerajaan Majapahit

  • Kerajaan Kedah Tua

  • Kerajaan Gangga Nagara

• Kerajaan Alam Melayu yang Masyhur

  • Kemasyhuran Kerajaan Alam Melayu dan Kerajaan Luar yang Sezaman

  • Hubungan Perdagangan

  • Hubungan Keagamaan

  • Hubungan Diplomatik