Drama KW 1
Neigings in Suid-Afrika
Wêreldgebeure en tendense het "n impak op Suid-Afrika gehad.
Aanvanklik was teaterneigings nie vinnig in Suid-Afrika nie; gevolg van beïnvloeding deur inheemse kunstenaars en skrywers.
Die praktyk om buitelandse produksies na Suid-Afrika te bring het 'n gesonde kruisbestuiwing en uitruil van idees verseker.
In 1963, het die Britse kunstenaarsvakbond Equity 'n boykot teen apartheid aangekondig, wat interaksie tussen Suid-Afrikaanse kunstenaars en die buiteland gestop het.
Suid-Afrikaners moes hul eie idees en talente aanwend.
Bepaalde bewegings, soos Surrealisme, het 'n direkte impak gehad.
Die eerste opvoering van Pablo Picasso se surrealistiese toneelstuk "Desire Caught by the Tail" het in 1976 plaasgevind deur TRUK (die voormalige Transvaalse Raad vir die Uitvoerende Kunste).
Die toneelstuk ondersoek die absurde en donker komiese besonderhede van die daaglikse lewe in Frankryk tydens oorlogstyd.
Karakters, wat 'n groep Paryse kunstenaars is wat oorlograntsoene kry, word verteer deur basiese menslike behoeftes en is behep met emosies en begeertes.
Die toonbankstuk het as 'n voorlesing in 'n privaat salon in Frankryk deur Albert Camus begin, maar is beskou as vreemd en is nooit ten volle opgevoer nie.
Fase 3: Belangrike bewegings van die twintigste eeu
Sekere bewegings is oorheers deur die gevolge van die twee wêreldoorloë en internasionale konflikte.
Opkoms van Kommunisme en die Koue Oorlog het die wêreld in twee kampe verdeel, wat voortdurende spanning veroorsaak het.
Realiteit se hele wese is bevraagteken.
Teoretici, skrywers en dramaturge het vrese van 'n gefragmenteerde samelewing weerspieël.
Postmoderne teater het vanuit hierdie tydperk ontstaan.
Eksistensialisme
Eksistensialisme is 'n filosofiese beweging wat oor die probleme van die menslike bestaan handel.
Dit het in die 1800's ontstaan, maar gewild geword in die 1950's.
Eksistensialiste bevraagteken die ware menslike bestaan, glo dat vryheid 'n aksie van individuele wil is wat nie deur universele reëls gelei word nie.
Elke individu is verantwoordelik vir sy/haar eie lot.
Eienskappe van die begeertes en emosies bevraagteken hoe mense se strewe, prestasies en oortuigings nie betekeningsvol kan wees nie en dat ons bestaan in "n metafisiese leegte is.
Die vryheid van keuse veroorsaak ook vervreemding van die samelewing.
Om te bestaan, is 'n toestand van vrees en angs, en mense voel vervreem van God, die natuur, en hulself.
Eksistensialistiese teater
Eksistensialistiese skrywers fokus op die absurditeit en die ironie van die lewe.
Hulle werk sluit temas soos keuse, vryheid en bewussyn in.
Daar is min vreugde of blydskap in hierdie literatuur, maar dit het 'n groot invloed op Westerse teater gehad.
Feminisme
Vroue is deur patriargale invloede in die samelewing onderdruk, wat gelei het tot stereotipering en die ontneem van volwaardige deelname aan die samelewing, insluitend stemreg en publieke amps.
Sosiale en politieke faktore, soos wêreldoorloë, het begin verander, met vroue wat noodgedwonge gaan werk het.
Geslagsrolle is afgebreek; mans moes huishoudelike take in die weermag doen, terwyl vroue die hoof van huishoudings moes wees.
Ná die Tweede Wêreldoorlog het druk op vroue ontstaan om weer na hul plek in die huis terug te keer, maar dit is deur baie vroue teëgestaan.
Namate mense se welvaart toegeneem het, het nuwe afbeeldings van seks en seksualiteit in die media verskyn, asook debatte oor egskeiding en seksuele vryheid.
In die laat 1960's het die vrouevryheidsbeweging ontstaan, tesame met klasaktivisme, arbeidsoptrede, studenteonrus en die Swartbewussynbeweging.
Verskeie feministiese ideologieë het ontstaan, soos Bourgeois Feminisme, Radikale Feminisme en Sosialistiese Feminisme.
Woordelys
Die volgende terme en definisies is betrokke:
Ateïsme: glo nie in die bestaan van 'n God of gode nie.
Bourgeois Feminisme: 'n vorm van feminisme wat na gelykheid met mans in 'n Kapitalistiese wêreld streef.
Eksistensialisme: die filosofie wat die mens se bestaan as sinloos beskou.
Fascisme: 'n nasionalistiese ideologie wat totalitêre oorheersing deur die staat omvou.
Feminisme: 'n sosiale beweging vir gelykheid tussen geslagte.
Kapitalisme: 'n stelsel van loonarbeid en produksie vir wins.
Kommunisme: 'n politieke leerstelling van gemeenskaplike eienaarskap van hulpbronne.
Nasionalisme: die sentiment van die nasiestaat bo alles.
Nihilisme: totale ontkenning van alle gevestigde outoriteit.
Patriargale: 'n sosiale struktuur waar die man die leier is.
Radikale Feminisme: streef na fundamentele veranderinge in sosiale toestande.
Sosialistiese Feminisme: fokus op gemeenskaplike voordeel en die uitwissing van klasse- en geslagsongelykhede.
Absurde Teater
In die 1950's het mense 'n desperate behoefte gehad om sin te maak van die chaos na die Tweede Wêreldoorlog.
Elemente soos die gruwels van die Nazi-konsentrasiekampe en die atoombom het die geloof in rasionaliteit bevraagteken.
Absurde Teater, 'n beweging wat deur critici soos Martin Esslin genoem is, het gekenmerk deur die irrasionele, die betekenislose, en die onsamehangende.
Die terme "absurd" beteken "in disharmonie".
Absurde teater weerspieël 'n ervaringsgevoel van absurditeit.
Soms glo praktisyns dat as die sinloosheid van die lewe verstaan kan word, dit 'n pad na meer betekenisvolle bestaan kan bied.
Fase 1: Die sosio-politieke konteks van Absurdisme
Absurde Teater was 'n reaksie op sosiale kwessies wat voorheen nie uitgedaag is nie.
Dominerende aanbiedings was gefokus op loketwins; mense het verligting van die lewe se probleme geëis.
Na die wêreldoorloë was mense ontnugter en moeg. Hulle het kennis wat voorheen geloof in God was, met 'n geloof in tegnologie vervang.
Wetenskaplike vooruitgang het tot die skepping van die atoombom gelei, wat tot 'n onverkwiklike bestaan gelei het.
Oorsprong en invloede van Absurdisme
Absurdisme het in Frankryk ontstaan, maar sy invloed het oor Europa en Amerika versprei.
Alfred Jarry se "Ubu Roi" (1896) beskou as die eerste toneelstuk wat die styl van Absurde Teater getoon het.
Dadaïsme en Surrealisme het 'n groot invloed op die beweging gehad.
Dadaïsme het 'n klein, maar belangrike teenbeweging ontwikkel teen die sinlose geweld van die Eerste Wêreldoorlog.
Surrealisme het 'n teenbeweging teen die rasionaliteit van die kommunikasie ontstaan, wat die binnewêreld van die onderbewussyn verken het.
Algemene doelwitte van Absurde dramaturge
Absurde dramaturge het die absurditeit van menslike bestaan deur dramatiek en inhoud van toneelstukke uitgedruk.
Hulle het nie 'n gevoel van betekenisloosheid bevorder nie, maar eerder die gebrek aan betekenis beklemtoon.
Situasies in die alledaagse lewe is dikwels ontbloot.
Fase 2: Eienskappe van Absurde drama
Absurde drama volg nie konvensies nie, maar eerder eksistensialistiese filosofie.
Dramaturge het nie deur heersende elemente beïnvloed geword nie, maar eksterne realiteite.
Absurde karakters
Karakters is verteenwoordigend van die mensdom, nie werklike mense nie.
Hulle eienskappe word oordryf; hulle het selde 'n verlede of toekoms.
Komiese duette
Karakters in Absurde Teater word dikwels in pare voorgestel, gebaseer op die vaudeville struktuur.
Voorbeelde sluit in: Vladimir en Estragon van Beckett, en Pozzo en Lucky.
Die fokus van Absurde Teater
Fase drie van die teks bespiegel oor hoe die verhoogplasing en beweging die absurditeit van die menslike toestand uitdruk.
Karakters in Absurde Teater bevind hulself dikwels in herhalende bewegings en situasies
Woordelys
Anti-Establishment: teen die gevestigde stelsel.
Solipsisme: die oortuiging dat die self die enigste bekende entiteit is.