geschiedenis toets
In de 19de eeuw ontstond het socialisme als reactie op de sociale ongelijkheid veroorzaakt door het kapitalisme. Het socialisme streeft naar een gelijke verdeling van rijkdom en bezit.
Er zijn twee belangrijke stromingen binnen het socialisme:
· Communisme: Karl Marx beschreef de geschiedenis als een klassenstrijd tussen rijk en arm. Hij pleitte voor een wereldwijde revolutie om een klasseloze maatschappij zonder privébezit te creëren.
· Sociaaldemocratie: Sociaaldemocraten streefden naar sociale hervormingen via het parlement en samenwerking met andere partijen. In België leidde dit o.a. tot sociale wetten en de invoering van de achturige werkdag in 1921.
Belangrijke begrippen:
· Klassensamenleving: Samenleving waarin bezit en geld je positie bepalen.
· Proletariaat: Arbeidersklasse die geen eigendom bezat.
· Sociale wetten: Wetten om de levensomstandigheden van arbeiders te verbeteren.
· Klasseloze maatschappij: Een samenleving waarin productiemiddelen gemeenschappelijk bezit zijn en rijkdom gelijk verdeeld wordt.
Samenvatting: Kunst als reactie
Kunst weerspiegelt de maatschappij en kan een reactie zijn op sociale en politieke ontwikkelingen. In de moderne tijd ontstonden verschillende vernieuwende kunststromingen, waaronder:
· Romantiek (eind 18de eeuw): Reactie op de Verlichting en de industrialisering. Kenmerken: emoties, individualiteit, natuur, nationale geschiedenis en spiritualiteit. Romantische kunstenaars keken vaak terug naar de middeleeuwen als inspiratiebron.
· Impressionisme (19de eeuw): Reactie op de academische kunst. Kenmerken: lichte kleuren, losse penseelstreken, focus op het alledaagse leven. Kunstenaars legden hun persoonlijke indruk van de werkelijkheid vast en schilderden vaak in de open lucht.
Hoewel romantiek en impressionisme verschillen, delen ze de afwijzing van klassieke tradities en hebben ze beide bijgedragen aan latere kunststromingen.
Belangrijke begrippen:
· Academische kunst: Traditionele kunststijl met mythologische, religieuze en historische thema’s.
· Romantiek: Kunststroming met nadruk op emotie, natuur en nationale identiteit.
· Impressionisme: Kunststroming met focus op licht, kleur en alledaagse taferelen.