Mikroekonomia - Podstawowe Pojęcia
Wyższa Szkoła Zarządzania Ochroną Pracy w Katowicach
Rok akademicki 2025/2026
- Mikroekonomia
- Dr Arkadiusz Przybyłka
- Zasady racjonalnego gospodarowania.
- Potrzeby
Definicja Potrzeby
- Potrzeba oznacza stan organizmu wywołany brakiem lub rzadziej nadmiarem pewnych czynników, rzeczy, które odpowiadają za właściwe funkcjonowanie organizmu od strony fizjologicznej lub istnieniem w środowisku społeczno-psychologicznym.
- Potrzeba jest oznaką braku homeostazy, czyli równowagi.
Typy potrzeb
- Podział potrzeb:
- Zróżnicowanie według różnych kryteriów:
- Potrzeby podstawowe i dalsze.
- Potrzeby fizyczne i psychiczne.
- Potrzeby materialne i kulturalne.
- Potrzeby obiektywne i subiektywne.
- Potrzeby jednorazowe i powtarzalne.
- Potrzeby komplementarne i substytucyjne.
- Potrzeby indywidualne i zbiorowe.
- Potrzeby naturalne i wyższego rzędu.
- Potrzeby potencjalne i efektywne.
- Potrzeby teraźniejsze i przyszłe.
Piramida Potrzeb Maslowa
- Potrzeby fizjologiczne
- Głód, pragnienie, seks, sen.
- Bezpieczeństwo
- Pewność, porządek, stabilizacja.
- Społeczna akceptacja
- Miłość, poczucie przynależności, życzliwość.
- Uznanie
- Status, prestiż, poszanowanie, sukces.
- Samo- realizacja
- Rozwój osobisty.
Dobra
- Dobra to wszystkie środki, które mogą być wykorzystane, bezpośrednio lub pośrednio, do zaspokojenia potrzeb ludzkich.
Klasyfikacja dóbr
Ze względu na przeznaczenie:
- Dobra wolne
- Dobra gospodarcze (ekonomiczne)
- Konsumpcyjne
- Produkcyjne
- trwałego użytku
- nietrwałego użytku
- Środki pracy
- Przedmioty pracy
Ze względu na użyteczność:
- Pierwszego rzędu
- Dalszych rzędów
Ze względu na własność:
- Prywatne
- Publiczne
Usługi
- Podział usług:
- rzeczowe
- osobiste
- ogólnospołeczne
Zapotrzebowanie i zdolności
- Zapotrzebowanie: ilość dóbr, które ludzie chcieliby posiadać w ciągu roku.
- Zdolności: ilość dóbr, które ludzie są zdolni wytworzyć w ciągu roku.
Racjonalność
- Racjonalność rzeczywista
- Racjonalność metodologiczna
Zasada racjonalnego gospodarowania
- Zasada największego efektu przy danym nakładzie środków.
- Zasada najmniejszego nakładu środków na osiągnięcie danego efektu.
Czynniki wytwórcze
- Zasoby ludzkie
- Zasoby naturalne
- Zasoby kapitałowe.