Material

I. Αρχαϊκή εποχή (750-480 π.Χ.)

  • Ονομάζεται η περίοδος από τον 8ο αιώνα π.Χ. μέχρι την αρχή του 5ου αιώνα π.Χ.

  • Σημαντική για την οικονομική, πολιτική και πολιτιστική ανάπτυξη του ελληνικού κόσμου.

  • Αντιμετώπιση της οικονομικοκοινωνικής κρίσης με την ίδρυση οργανωμένων πόλεων-κρατών και αποικιών.

  • Ο 7ος και 6ος αιώνας π.Χ. χαρακτηρίζονται από πνευματικές αναζητήσεις και τον αρχαίο ελληνικό πολιτισμό.

  • Τελείωσε με τους αγώνες εναντίον των «βαρβάρων», ενισχύοντας την εθνική συνείδηση.

II. Γένεση της Πόλης-Κράτους

  • Ορισμός πόλης-κράτους: οργανωμένη κοινότητα ανθρώπων υπό μια εξουσία.

  • Συστατικά στοιχεία:

    • Γεωγραφικά: Κέντρο εξουσίας (πόλις ή άστυ) και καλλιεργήσιμη περιοχή (κώμες).

    • Οργανωτικά: Συμμετοχή των πολιτών στη διαχείριση κοινών.

  • Αριστοτέλης: Η πολιτική κοινωνία στόχευε στο καλό των πολιτών και όχι μόνο στη συμβίωση.

III. Σημασία του θεσμού της Πόλης-Κράτους

  • Οι πολίτες επιδίωκαν ελευθερία, αυτονομία και αυτάρκεια.

  • Οι επιδιώξεις αυτές ενίσχυαν την εθνική ταυτότητα και προκαλούσαν τοπικισμό.

  • Ιστορική σημασία της πόλης-κράτους για την πολιτιστική πορεία των Ελλήνων.

IV. Οικονομική και κοινωνική οργάνωση

  • Μετακίνηση ελληνικών φυλών και σχηματισμός πόλεων-κρατών.

  • Δουλεία: σημαντικός παράγοντας στην ανάπτυξη της ελληνικής κοινωνίας.

  • Πληθυσμιακή αύξηση δημιούργησε οικονομική κρίση.

V. Θέσπιση Πολιτικών Σχημάτων

  • Μετάβαση από βασιλεία σε αριστοκρατία, ολιγαρχία, τυραννίδα και δημοκρατία.

  • Οικονομικές εξελίξεις όξυναν τις κοινωνικές σχέσεις.

  • Αρχαίες πόλεις είχαν πρώτες πολιτικές σταδιοδρομίες.

VI. Κλασική εποχή (480-323 π.Χ.)

  • Καθοριστική για την ελληνική πολιτική και πολιτιστική εξέλιξη.

  • Αντίκτυποι των Περσικών Πολέμων: αυτοπεποίθηση και δημιουργικότητα στην τέχνη και τις ιδέες.

  • Ανταγωνισμός Αθήνας και Σπάρτης οδήγησε στον Πελοποννησιακό πόλεμο.

VII. Πολιτιστική άνθηση

  • Δημοκρατία, ποιητική και φιλοσοφική πρόοδος, αναδείξαμε μεγαλοφυείς προσωπικότητες.

  • Σημαντικά έργα τέχνης και δημόσια κτίρια.

  • Σχέση ελλήνων με τις υπόλοιπες πολιτιστικές παραδόσεις.

VIII. Συμβολή Μ. Αλεξάνδρου

  • Δημιουργία του οικουμενικού κράτους και οι επιπτώσεις στις πόλεις-κράτη.

  • Μελετήθηκε η διάδοση του ελληνικού πολιτισμού στην Ανατολή.

  • Πολιτική και στρατηγική σε αντίκτυπο της πολιτικής του στα πολιτιστικά στοιχεία.