Panitikan at Kultura

Kabanata 11 – Daigdig ng Panitikan

  • Kahulugan: talaan ng kaisipan, damdamin at karanasang ipinahahayag sa wika; salamin ng kultura at lipunan.

  • Saklaw: bawat pangkat etniko at lingguwistiko sa Pilipinas ay may sariling ambag na panitikan.

  • Layunin / Gampanin
    • Tagapag-ingat ng kasaysayan at alaala ng bayan.
    • Nagpapatibay ng identidad, pagpapahalaga, at diwang makabansa.
    • Daluyan ng aral, aliw, at pagbabagong panlipunan.

  • Pangunahing Anyo
    • Tuluyan: kuwentong-bayan, alamat, pabula, nobela, dula.
    • Patula: epiko, korido, awit, tula, dalít.
    • Katutubong anyo: bugtong, salawikain, sawikain, awiting-bayan, oyayi, ritwal.

  • Katangian
    • Umaangkop sa pagbabago ng panahon ngunit nananatiling ugat sa tradisyon.
    • Tinutuhog ang wika, kultura, at kasaysayan sa iisang larangan.

Kabanata 22 – Sinyales ng Kultura

  • Kultura: kabuuan ng paniniwala, pagpapahalaga, gawi, sining, at artefakto ng lipunan.

  • Pangunahing Sinyales
    • Wika – pangunahing tagapagdala ng kahulugan at tradisyon.
    • Simbolo at ritwal – nagtatakda ng kolektibong pagkakakilanlan.
    • Artefakto – pisikal na bakas ng teknolohiya, sining, at kabuhayan.

  • Ugnayan sa Panitikan
    • Panitikan ang tekstuwal na artefakto; naglalahad at humuhubog ng kultural na kamalayan.
    • Nagpapakita ng dinamika ng lipunan sa paglipas ng panahon.