Untitled
Główne Problemy Geriatryczne
Upadki
Zaburzenia równowagi
Nietrzymanie zwieraczy \n- Upośledzenie wzroku i słuchu
Zaburzenia otępienne z majaczeniem
Depresja wieku podeszłego
Zespół słabości
Zespół jatrogenny
Geriatryczny Zespół Jatrogenny
Definicja:
Wystąpienie upośledzenia funkcji organizmu starszej osoby na skutek nowej choroby, która powstała w związku z niewłaściwym leczeniem.
Najczęstsze przyczyny:
Zbyt duża dawka leków (jatrogenny zespół lekowy).
Interakcje między lekami.
U osób starszych małe dawki leków mogą powodować reakcje toksyczne.
Niewłaściwe zażywanie leków (np. pomijanie dawek, mylenie dawek, zmiana pór przyjmowania).
Czynności Dnia Codziennego (ADL)
Definicja:
Czynności związane z codziennym funkcjonowaniem, które są kluczowe dla niezależności.
Całkowita Ocena Geriatryczna (COG)
A. Obszary oceny:
Ryzyko odleżyn.
Stan ekonomiczny.
Aktywność społeczna.
Wsparcie społeczne.
Stan somatyczny.
Ocena bólu.
Narządy zmysłów (wzrok, słuch).
Stan psychiczny (funkcje poznawcze, nastrój).
Stan funkcjonalny (samodzielność).
Sprawność chodu oraz ryzyko upadku.
Stan odżywiania oraz ryzyko niedożywienia.
Testy Oceny Funkcjonalnej
A. Sakla Tinetti:
Badanie chodu i równowagi:
Siedzenie.
Wstawanie z miejsca.
Obracanie się 360 stopni.
Siadanie.
B. Test zasięgu funkcjonalnego:
Badanie równowagi (stanie bokiem do ściany i wysunięcie nogi najdalej przed siebie bez oparcia).
C. Skala Lawtona:
Ocena złożonych czynności dnia codziennego (IADL).
D. Skala Barthel:
Ocena poziomu sprawności funkcjonalnej i zapotrzebowania na opiekę.
Czynności dnia codziennego, takie jak:
Spożywanie posiłków.
Poruszanie się.
Ubieranie się.
Przeciwskazania do 6-minutowego Testu Chodu (6 MWT)
A. Bezwzględne:
Niestabilna choroba wieńcowa.
Zawał serca w ostatnim miesiącu.
B. Względne:
Spoczynkowa akcja serca powyżej 120 ud./min.
Ciśnienie skurczowe powyżej 180 mmHg.
Ciśnienie rozkurczowe powyżej 100 mmHg.
Zakończenie Testu 6 MWT
Należy przerwać, jeśli wystąpią:
Ból w klatce piersiowej.
Duszność.
Skurcze łydek.
Obfite pocenie się.
Chwiejny chód.
Bladość.
Skala Borga i Skala Berga
A. Skala Borga:
Subiektywna ocena intensywności wysiłku fizycznego, zmęczenia, duszności.
B. Skala Berga:
Ocena równowagi i ryzyka upadków poprzez 14 zadań codziennych.
Etiologia i Objawy Choroby Parkinsona
A. Etiologia:
Zmniejszenie poziomu neuroprzekaźnika - dopaminy w mózgu.
B. Objawy:
Postępująca, przewlekła, zwyrodnieniowa.
Bradykineza.
Chód szurający, małymi krokami.
Brak fizjologicznych współruchów.
Akineza.
Sztywność.
Drżenie spoczynkowe.
Poszczególne Terminy w Parkinsonie
A. Bradykineza:
Spowolnienie, zubożenie ruchów, szczególnie precyzyjnych.
B. Akineza:
Trudność w rozpoczęciu ruchu.
Sposoby Komunikacji z Osobą z Parkinsonem
Metody:
Wzrokowa.
Słuchowa.
Dotykowa (np. metronom).
Fazy Choroby Parkinsona
A. Faza On:
Polepszenie stanu pacjenta, stosowanie lewodopy.
B. Faza Off:
Pogorszenie objawów choroby.
C. Freezing:
Zatrzymanie ruchu.
Czynniki Ryzyka Cukrzycy Typu 2
A. Główne czynniki:
Palenie tytoniu.
Brak aktywności fizycznej.
Nadwaga.
Zła dieta.
Wysokie ciśnienie krwi.
Konsekwencje Hiperglikemii
A. Długoterminowe skutki:
Nadciśnienie tętnicze.
Choroba wieńcowa.
Nefropatia.
Retinopatia.
Neuropatia obwodowa.
Trudności w gojeniu się ran.
Objawy Hiper i Hipoglikemii
A. Hiper:
Potliwość.
Bladość.
Rozdrażnienie.
Głód.
Zawroty głowy.
Senność.
B. Hipo:
Suche usta.
Słabość.
Bóle głowy.
Częsta toaleta.
Wzmożone pragnienie.
Fizykoterapia na Stopę Cukrzycową
A. Rodzaje zabiegów:
Komora hiperbaryczna tlenowa.
PM (prąd stymulacyjny).
Laseroterapia.
Światło spolaryzowane.
Kinezyterapia.
Korzyści Regularnej Aktywności Fizycznej
A. Efekty:
Zwiększenie wrażliwości tkanek na insulinę.
Lepsza dostępność insuliny dla mięśni.
Zwiększenie syntezy glikogenu po wysiłku.
Zmniejszenie glikemii.
Poprawa profilu lipidowego (wzrost HDL, spadek LDL).
Spadek masy ciała, zmniejszenie zawartości tłuszczu.
Zwiększenie zapotrzebowania na glukozę.
Stopień Cukrzycowej Stopy
A. Definicja:
Zakażenie, owrzodzenie, lub destrukcja tkanek głębokich stopy spowodowana uszkodzeniem nerwów obwodowych bądź naczyń.
Objawy Choroby Zwyrodnieniowej
A. Główne objawy:
Ból.
Narastająca deformacja.
Dysfunkcja stawu.
Czynniki Nerwowo-Mięśniowe w SARKOPENII
A. Przyczyny:
Zmniejszenie liczby jednostek motorycznych.
Postępująca demielinizacja neuronów.
Obniżenie aktywności fizycznej.
Niedożywienie białkowe.
Czynniki genetyczne.
Efekty Starzenia Się Stawów Obwodowych
A. Skutki:
Zmniejszenie grubości chrząstki stawowej.
Zmniejszenie ilości mazi stawowej.
Ubytek kolagenu i elastyny prowadzący do ograniczenia ruchów.
Odżywianie Chrząstki Stawowej
A. Mechanizm:
Naprzemienny ucisk i rozprężanie podczas ruchu.
Zasysanie i wyciskanie płynu stawowego, co umożliwia przenikanie substancji odżywczych.
Jak Zahamować Zwyrodnienia
A. Regularna aktywność fizyczna.
B. Redukcja masy ciała.
Główne Ruchy Uciekające w Zwyrodnieniu Stawu Ramiennego
A. Kolejność:
Rotacja zewnętrzna.
Odwiedzenie.
Rotacja wewnętrzna.
Samodzielne Ćwiczenia po Endoprotezach Stawu Ramiennego
A. Faza 1:
Ćwiczenia wahadłowe.
Czynne wspomagane.
Prostowanie barku.
Wzmocnienie chwytu.
B. Faza 2:
Zwiększenie ROM (zakres ruchu).
Wzmacnianie rotatorów oraz stabilność łopatki.
C. Faza 3:
Bezbolesny ROM.
Wzmocnienie rotacji wewnętrznej i prostowanie mięśnia.
Wzmocnienie mięśnia naramiennego.
Zmiany Zwyrodnieniowe Biodra
A. Ruchy uciekające:
Rotacja wewnętrzna.
Wyprost.
Odwodzenie.
Rotacja zewnętrzna.
Udar - Definicja
A. Nagłe wystąpienie ogniskowych oraz uogólnionych zaburzeń czynności mózgu.
B. Objawy utrzymujące się dłużej niż 24 godziny lub prowadzące do śmierci.
Przyczyny Udarów
A. Niedokrwienne:
Zamknięcie lub zwężenie światła naczyń mózgowych.
B. Krwotoczne:
Rozerwanie naczynia mózgowego.
Akcja FAST
A. Szybka ocena objawów:
Twarz (face).
Kończyny górne (arm).
Mowa (speech).
Czas (time).
Objawy Udarowe na Twarzy
A. Typowe objawy:
Opadająca powieka.
Wygładzenie zmarszczek na stronie dotkniętej udarem.
Czynniki Zwiększające Ryzyko Udarów
A. Wszelkie choroby:
Cukrzyca.
Choroby serca.
Wysoki stres.
Wiek.
Nadciśnienie.
Otyłość.
Palenie tytoniu.
Spożycie alkoholu.
Alarmujące Sygnały Udarowe
A. Objawy:
Asymetria twarzy.
Wiotkie kończyny.
Bełkot.
Zawroty i bóle głowy.
Zaburzenia widzenia.
Czas Reakcji na Udar
A. 90 minut:
Czas, w którym można udzielić pomocy bez konsekwencji dla pacjenta.
Deficyty Pozostałe po Udarze
A. Możliwe deficyty:
Porażenie połowicze.
Niedowład.
Hemiplegia.
Zmniejszenie stabilności posturalnej.
Deficyty poznawcze i emocjonalne.
Zaburzenia pamięci.
Zmiany osobowości.
Definicje - Agnozja, Afazja, Apraksja
A. Agnozja:
Nierozpoznanie znanych wcześniej rzeczy.
B. Afazja:
Zaburzenia mowy.
C. Apraksja:
Niezdolność do wykonania złożonych ruchów.
Cele Fizjoterapii Poudarowej w Geriatrii
A. Najważniejsze cele:
Wczesne rozpoczęcie rehabilitacji.
Praca w zespole interdyscyplinarnym.
Dążenie do osiągalnych celów.
Nacisk na działania funkcjonalne i mobilność.
Zaangażowanie pacjenta i rodziny.
Edukacja pacjenta oraz jego rodziny.
Krwotok Mózgu
A. Definicja:
Postać udaru krwotocznego, powodująca nagły wylew krwi z pękniętego naczynia mózgowego.
B. Efekty:
Zniszczenie tkanki nerwowej.
Przyczyny Udarów Krwotocznych
A. Główne czynniki:
Nadciśnienie tętnicze.
Nowotwory.
Choroby układu krwionośnego.
Narkotyki.
Skala Aschworth
A. Definicja:
Skala do oceny spastyczności (wzmożonego napięcia mięśniowego).
5-stopniowa skala oceny jakości ruchu podczas ruchu biernego.
Objawy Krwotoku Podpajęczynówkowego
A. Typowe objawy:
Ból głowy.
Senność.
Napady padaczkowe.
Spowolnienie psychoruchowe.
Wymioty.
Ustawienie Pacjenta Porażonego
A. Zalecenia:
Wszystko powinno być robione stroną porażoną pacjenta (np. patrzenie w okno).
Korzyści Treningu Geriatrycznego
A. Główne korzyści:
Poprawa wydolności tlenowej.
Wzmacnianie siły mięśni.
Poprawa gibkości.
Poprawa równowagi oraz koordynacji.
Utrudnienia w Treningu Geriatrycznym
A. Opcje:
Zmiana pozycji z niskich na wysokie.
Niestabilne podłoże.
Zmniejszenie płaszczyzny podparcia.
Wytrącanie z równowagi.
Tzw. „dual task”.
Utrzymanie równowagi przy zamkniętych oczach.
Co Oznacza '3 razy 30 na 130'
A. Definicja:
3 razy w tygodniu po 30 minut przy tętnie 130.
Rodzaje Ćwiczeń w Treningu Geriatrycznym
A. Rodzaje:
Ćwiczenia aerobowe (ciągłe lub interwałowe).
Trening oporowy (siłowy).
Ćwiczenia ogólnousprawniające.
Trening wytrzymałościowy.