Untitled

LAPARATOMİ VE SELİOTOMİ

1. Laparatominin Tanımı ve Önemi

  • Laparatominin amacı, abdominal boşluğa erişim sağlamaktır.

  • Çeşitli cerrahi işlemler için kritik bir yaklaşımdır.

2. Abdominal Laparatominin Endikasyonları

  • Diagnostik: Karın içi hastalıkların tanısını koymak için.

  • Biyopsi: Doku örneği almak için.

  • Hiatal herni: Mide ve özofagus arasındaki yapıların cerrahi onarımı.

  • Diaframatik herni: Diaframda bulunan herni onarımı.

  • Gastrotomi: Mideye giriş yaparak gerekli işlemleri gerçekleştirmek.

  • GDV (Gastrik Dilatasyon Volvulus): Midenin genişlemesi ve dönmesi durumu.

  • Koruyucu gastropeksi: Mideyi karın duvarına dikme işlemi.

  • Pilorus operasyonları: Pilor stenozu ve perforasyonu gibi durumların tedavisi.

  • Enterotomi veya enterokekomi: İleus, barsak perforasyonları ve volvulus gibi durumlar için.

  • Ciddi hemorajilerin onarımı: İç kanamalara müdahale.

  • Yabancı cisim çıkarımı: Abdominal boşlukta bulunan yabancı cisimlerin çıkarılması.

  • Sistotomi: Mesaneye giriş yapılması.

  • Ektopik üreter cerrahisi: Üreteri normal yerinin dışında olan durumlarda onarım.

  • Prostatektomi: Prostatın cerrahi olarak çıkarılması.

  • Paraprostatik kist: Kistlerin tedavisi.

  • Splenektomi: Dalak çıkarılması işlemi.

  • Karaciğer lobektomi: Karaciğerin bir lobunun çıkarılması.

  • Fistül odağının çıkarılması: Fistülerin onarımı.

  • Neoplazik kitle alınması: Tümörlerin çıkarılması.

3. Abdominal Cerrahide Terminoloji

  • Gastrotomi: Mideye cerrahi giriş.

  • Gastrektomi: Midenin bütün veya kısmi olarak çıkarılması.

  • Gastropeksi: Mideyi periton duvarına sabitleme işlemi.

  • Pyloroplasti: Pilorik stenozun düzeltilmesi.

  • Enterotomi: İnce bağırsakta kesi yapılması.

  • Enterektomi: İnce bağırsak rezeksyonu.

  • Enterostomi: Bağırsak açıklığı oluşturma (jejunostomi, kolonostomi).

  • Tiflektomi: Bağırsakların bir bölümünün çıkarılması.

  • Splenektomi: Dalak çıkarılması.

  • Nefrotomi: Böbrek bezinin açılması.

  • Pyelolithotomi: Böbrek pelvisi içindeki taşların çıkarılması.

  • Üretrotomi: Üretra üzerine yapılan cerrahiler.

  • Üreterostomi: Üreterin açılması.

  • Sistotomi: Mesanenin açılması.

  • Neoüreterostomi: Yeni üreter açma işlemi.

  • Üreteroneosistostomi: Üretranın mesaneye bağlanması.

  • Omentalizasyon: Omentum kullanılarak cerrahi teknik.

  • Marsupiyalizasyon: Kapalı yapıların açıklanması.

4. Anatomik Yapılar

  • Linea alba:
      - Ventral median olarak yer alan, beyaz, kalın, fibröz bir banttır.
      - M. Oblikus abdominus eksternus, M. Oblikus abdominus internus, M. Abdominus transversus kaslarının aponörozlarının lifleri tarafından oluşturulur.

  • Kas Yapıları:
      - M. Rectus abdominis
      - M. Oblikus abdominus internus ve eksternus
      - M. Transversus abdominus

  • Fasial Yapılar:
      - Fasia transversa ve peritonun parietal bölümü, abdominal duvarı oluşturur.

5. Celiotomi

  • Laparatomide abdominal kaviteye giriş için yapılan kesidir.

  • Giriş Yolları:
      - Medyan: Kranial ve kaudal kesiler.
      - Kaudal Paramedian: Erkek köpeklerde penis ve prepusyumu korumak için tercih edilir.
      - Flank: Küçük hayvanlarda böbrek, adrenal bezler ve ovariyum gibi dorsaldeki organlara yaklaşım sağlar.
      - Parakostal: Son kostaya 2 cm kaudal bir eğri kesim ile organların ekspojurunu sağlar.

6. Laparatomik Yaklaşımlar

  • Midline Incision: Kranial ve kaudal bölgeleri kapsayan kesiler.

  • Parakostal Seliotomi: Eksternal abdominal oblik kası kesilerek iç kısımlara ulaşılır.

  • Flank Laparatomisi: Yan kesiler ile organlara erişim.

7. Abdominal Kesinin Kapatılması

  • Aşağıdaki katmanlarda kapama yapılır:
      - Periton ve Fasia Transversa: Basit ayrık dikişle, absorbabl veya nonabsorbabl materyallerle.
      - Kaslar: Nonabsorbabl materyalle basit ayrık dikiş.
      - Subkutan Doku: Sürekli absorbabl materyalle kapatılır.
      - Deri: Nonabsorbabl materyalle, basit ayrık veya tansiyon dikişleri ile kapatılır.

8. Abdominal Boşluğun Anatomisi

  • Abdominal kavite diaframdan pelvise kadar uzanır.

  • Doğal hiatusları:
      - V. caval, özefagial, aortal hiatuslar.
      - Umbilikal, inguinal ve femoral açıklıklar.

  • Peritonun Yapısı:
      - Parietal yaprağı abdominal duvarı kaplar.
      - Visseral yaprağı karın içindeki organların dış yüzlerini kaplar.

9. Abdominal eksplorasyon

  • Celiotomi ile abdominal boşluğa giriş.

  • Tüm abdominal yapılar görünmelidir.

10. Postoperatif Bakım

  • Ensizyon hattının günlük kontrolü:
      - Şişkinlik, akıntı, kızarıklık vb.

  • Dikişler: Her gün kontrol edilmelidir.

  • Komplikasyonlar:
      - İnsizyonel herni
      - Evantrasyon
      - Septik peritonitis

11. Cerrahi Yöntemler

  • Abdominal sponj kullanımı

  • Sıcak Ringer laktat ile abdomenin ıslatılması.

12. Karaciğerin İncelenmesi

  • Karaciğer altı loblardan oluşur.

  • Yüksek basınçlı arteriyel sistem ve düşük basınçlı portal sistemle beslenir.

  • Portal Ven: Mide, barsak ve pankreasın drene edilmesi ile birlikte karaciğere giren kanın 4/5’ini sağlar.

13. Mide ve Diğer Organların İncelemesi

  • Midenin kardiak bölümü özefagusun açıldığı yerdir.

  • Fundusun ve pylorusun incelenmesi gereklidir.

  • İnce Bağırsaklar:
      - Jejunum, ileum ve kolon incelemesi sırasında dikkat edilmesi gereken noktalar.

14. Takip ve Gözlem

  • Postoperatif süreçte şişkinlik ve drenaj izlenmelidir.

  • Açılma genellikle 3-5 gün içinde gelişebilir.