Materiały z chemii

Podstawowe pojęcia chemiczne

  • Atom: najmniejsza część pierwiastka, mająca takie same właściwości jak pierwiastek, niepodzielna bez naruszenia zasadniczych właściwości pierwiastka.

  • Skład atomu:

    • Bezwzględna masa atomowa: masa pojedynczego atomu wyrażona w gramach (np. masa wodoru wynosi 1,67 · 10⁻²⁴ g).

    • Względna masa atomowa: masa pojedynczego atomu wyrażona w jednostkach masy atomowej (u).

Mol

  • Mol: pojęcie określające liczność materii, to masa substancji, która zawiera taką liczbę cząsteczek, atomów, jonów lub elektronów, jaką liczbę atomów zawiera 12 g izotopu węgla ¹²C, tj. 6,023imes10236,023 imes 10^{23} (liczba Avogadro).

Prawo okresowości Mendelejewa

  • Prawo okresowości: właściwości pierwiastków uporządkowanych zgodnie ze wzrastającą liczbą atomową zmieniają się w sposób ciągły i okresowy; właściwości chemiczne i fizyczne pierwiastków uporządkowanych według liczby atomowej powtarzają się okresowo.

Układ okresowy pierwiastków
  • Pierwiastki w tej samej grupie mają tę samą liczbę elektronów walencyjnych, co skutkuje podobnymi właściwościami chemicznymi i fizycznymi.

  • Nazwy grup tworzone są od pierwszego pierwiastka w grupie (np. berylowe, borowe, węglowe) z wyjątkiem grupy I (litowce).

  • Wszystkie pierwiastki w jednym okresie mają taką samą liczbę powłok elektronowych równą numerowi okresu (powłoki oznaczane są jako K, L, M, N, …).

Podstawowe prawa chemiczne
  1. Prawo zachowania masy (Lavoisiera): masa substratów w reakcji chemicznej jest równa masie produktów. extΣm<em>s=extΣm</em>pext{Σ}m<em>s = ext{Σ}m</em>p

  2. Prawo równoważności masy i energii (Einsteina): masa i energia są równoważne. E=mc2E = mc^2

  3. Prawo zachowania materii: suma masy i energii w układzie zamkniętym jest stała i nie zależy od zmian zachodzących w układzie.

  4. Prawo stałości składu (Prousta): stosunek wagowy pierwiastków w związku chemicznym jest stały i charakterystyczny dla danego związku.

  5. Prawo Avogadro: w jednakowych objętościach różnych gazów w tych samych warunkach ciśnienia i temperatury znajduje się ta sama liczba wolnych cząsteczek.

  • Przykład: w warunkach normalnych 22,4 dm³ tlenu, dwutlenku węgla, helu i wielu innych gazów będzie zawierało 6,02imes10236,02 imes 10^{23} (1 mol) cząsteczek lub atomów.

Elektroujemność

  • Elektroujemność: miara skłonności atomów do przyciągania elektronów, gdy tworzą związek chemiczny z atomami innego pierwiastka.

    • Bardziej elektroujemny pierwiastek