Hier is het eerlijk. Je haalde 4 van de 20 punten. Voor een 5,5 heb je er ~11 nodig. Dat zijn 7 extra punten — haalbaar als je vandaag de juiste zinnen op de juiste plek zet.

WAAR JE DE MEESTE PUNTEN VERLOOR

Je verliest punten op drie dingen: (1) je schrijft geen ontbinding/schadevergoeding uit, (2) je bouwt geen complete routes, (3) je classificeert verkeerd. Alles hieronder is erop gericht dat vandaag te fixen.

DE 8 KANT-EN-KLARE BLOKKEN

Dit zijn letterlijke zinnen die je op het tentamen kunt opschrijven. Knip en plak mentaal — vul alleen de feiten uit de casus in.

BLOK 1 — ONTBINDING (dit miste je volledig, 6 punten verloren)

Schrijf dit op zodra de schuldeiser “van de overeenkomst af wil” of “geen vertrouwen meer heeft”:

Op grond van art. 6:265 lid 1 BW kan iedere tekortkoming in de nakoming van een wederkerige overeenkomst (art. 6:261 BW) de wederpartij de bevoegdheid geven de overeenkomst te ontbinden, tenzij de tekortkoming gezien haar bijzondere aard of geringe betekenis de ontbinding niet rechtvaardigt.

In casu is sprake van een tekortkoming: [vul in: bv. het dak is afwijkend, het toilet ontbreekt, de keukenruimte is niet gemaakt]. Deze tekortkomingen zijn gezamenlijk van voldoende gewicht om ontbinding te rechtvaardigen (HR Woningstichting Eigen Haard). De schuldenaar draagt de bewijslast dat de tekortkoming de ontbinding niet rechtvaardigt.

Op grond van art. 6:265 lid 2 BW is verzuim vereist nu nakoming nog mogelijk is. [Kies een route:]

• [schuldenaar weigert:] Uit de mededeling van [naam] blijkt dat hij niet zal nakomen. Verzuim treedt in van rechtswege op grond van art. 6:83 sub c BW. Alternatief: een schriftelijke mededeling volstaat op grond van art. 6:82 lid 2 BW gelet op de weigerachtige houding.

• [fatale termijn verstreken:] De overeengekomen termijn is verstreken. Verzuim is ingetreden van rechtswege op grond van art. 6:83 sub a BW.

• [geen van beide:] [Naam] dient [naam] in gebreke te stellen door middel van een schriftelijke aanmaning met een redelijke termijn (art. 6:82 lid 1 BW).

De rechtsgevolgen van ontbinding zijn: de overeenkomst heeft geen terugwerkende kracht (art. 6:269 BW), er ontstaan ongedaanmakingsverbintenissen (art. 6:271 BW) en voor zover ongedaanmaking niet mogelijk is, een waardevergoeding (art. 6:272 BW).

Naast ontbinding kan [naam] aanvullende schadevergoeding vorderen op grond van art. 6:277 BW. Hiervoor is toerekenbaarheid vereist. [Vul in: De tekortkoming is toerekenbaar aan [naam] op grond van schuld (verwijtbaar handelen)]. De schadevergoeding strekt tot vergoeding van het positief contractsbelang.

BLOK 2 — SCHADEVERGOEDING BIJ WANPRESTATIE (complementair aan Blok 1)

Schrijf dit op zodra iemand kosten heeft gemaakt of schade heeft geleden door de tekortkoming:

Op grond van art. 6:74 lid 1 BW verplicht iedere tekortkoming in de nakoming van een verbintenis de schuldenaar de schade die de schuldeiser daardoor lijdt te vergoeden, tenzij de tekortkoming de schuldenaar niet kan worden toegerekend.

Er is sprake van een tekortkoming [verwijs naar je eerdere analyse]. De tekortkoming is toerekenbaar: [kies:]

• op grond van schuld (verwijtbaar handelen/vermijdbaar)

• krachtens verkeersopvatting (bij gebrekkig product: Oerlemans/Driessen)

• krachtens art. 6:77 BW (gebruik van een ongeschikte hulpzaak)

[Bij gevolgschade (bv. verfdruppels, waterschade):] Nakoming van de verplichting om geen schade te veroorzaken aan [het goed] is blijvend onmogelijk. Verzuim is daarom niet vereist (art. 6:74 lid 2 BW).

[Bij vertragingsschade/overige:] Verzuim is vereist nu nakoming niet blijvend onmogelijk is (art. 6:74 lid 2 BW). [Doorloop verzuim zoals in Blok 1.]

De schade bedraagt [bedrag/omschrijving] en kwalificeert als vermogensschade in de zin van art. 6:95 jo. 6:96 BW.

BLOK 3 — EXONERATIEBEDING (twee routes, 4 punten verloren)

Schrijf dit op zodra je een “niet aansprakelijk voor…”-beding ziet. ALTIJD twee routes bouwen:

Route 1 — Vernietiging op grond van art. 6:233 sub a BW (inhoudelijke toets): Het beding kwalificeert als een algemene voorwaarde in de zin van art. 6:231 sub a BW, nu het is opgesteld om in meerdere overeenkomsten te worden opgenomen en niet de kern van de prestatie aangeeft. Het betreft een exoneratieclausule.

[Als wederpartij consument is:] Op grond van art. 6:237 sub f BW wordt een beding dat de gebruiker geheel of ten dele bevrijdt van een wettelijke verplichting tot schadevergoeding, vermoed onredelijk bezwarend te zijn (grijze lijst). De gebruiker draagt de zware bewijslast dat het beding niet onredelijk bezwarend is.

Daarnaast kan op grond van de open norm van art. 6:233 sub a BW het beding worden vernietigd, gelet op de aard en overige inhoud van de overeenkomst, de wijze van totstandkoming, en de wederzijds kenbare belangen. [Vul in: bv. het belang van de wederpartij om schade vergoed te krijgen die direct voortvloeit uit de werkzaamheden is evident.]

Route 2 — Beperkende werking van redelijkheid en billijkheid (art. 6:248 lid 2 BW): Het beroep op het exoneratiebeding is naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar. Relevante factoren (HR Saladin/HBU):

• het beding is eenzijdig opgesteld, zonder dat daarover is onderhandeld;

• [naam wederpartij] was zich niet bewust van de strekking van het beding;

• de schade vloeit rechtstreeks voort uit de werkzaamheden van [naam gebruiker];

• [naam gebruiker] treft verwijt (schuld);

• [eventueel: verzekeringsaspect — wie had zich moeten verzekeren?]

Het beroep op het beding dient daarom buiten toepassing te worden gelaten.

BLOK 4 — WERKGEVERSAANSPRAKELIJKHEID (6:170)

Schrijf dit op zodra een werknemer schade veroorzaakt aan een derde:

Op grond van art. 6:170 lid 1 BW is degene in wiens dienst een ondergeschikte zijn taak vervult, aansprakelijk voor de schade die de ondergeschikte aan een derde toebrengt door een fout.

Vereiste 1 — Fout van de ondergeschikte: [Naam werknemer] heeft onrechtmatig gehandeld jegens [naam benadeelde] in de zin van art. 6:162 BW. Het betreft een gedraging in strijd met hetgeen volgens ongeschreven recht in het maatschappelijk verkeer betaamt (lid 2 sub c). [Kelderluikfactoren als relevant.] De gedraging is [naam] toe te rekenen op grond van schuld (lid 3).

Vereiste 2 — Ondergeschiktheid: [Naam] is werknemer van [naam werkgever]. Er is sprake van een gezagsverhouding. Aan het vereiste van ondergeschiktheid is voldaan.

Vereiste 3 — Functioneel verband: De fout is begaan in het kader van de taakvervulling. Er is sprake van zeggenschap van [werkgever] over de gedragingen van [werknemer] én van kansvergroting: het werk heeft de gelegenheid tot de fout geschapen (HR Groot Kievitsdal). [Dat de werkgever het had verboden staat hier niet aan in de weg.]

[Werkgever] is aansprakelijk jegens [benadeelde] op grond van art. 6:170 lid 1 BW.

BLOK 5 — CAUSALITEIT BIJ COMPLICATIES/PREDISPOSITIE (6:98)

Schrijf dit op zodra de schade groter is dan “normaal” — medische fout, aangeboren afwijking, langere herstelperiode:

De vraag is of de [extra schade/langere herstelperiode/complicatie] aan [aansprakelijke] kan worden toegerekend in de zin van art. 6:98 BW.

Het gevolg ligt buiten de normale lijn der verwachtingen. Toerekening vergt daarom een nadere rechtvaardiging. Deze is aanwezig: de aard van de aansprakelijkheid betreft een [schending van een veiligheids-/zorgvuldigheidsnorm / risicoaansprakelijkheid], en de aard van de schade betreft letselschade. Bij letselschade geldt naar vaste rechtspraak ruime toerekening.

[Bij medische fout:] De aansprakelijke draagt het risico dat de medische behandeling van het door hem veroorzaakte letsel niet vlekkeloos verloopt. De medische complicatie doorbreekt het causaal verband niet.

[Bij predispositie:] De bijzondere lichamelijke gesteldheid van de benadeelde leidt niet tot het ontbreken van causaal verband. De predispositie kan wel meewegen bij de begroting van toekomstige schade (HR Renteneurose, HR Moonen/Vossen Laboratories).

Conclusie: de [extra kosten/langere opname] zijn toerekenbaar aan [aansprakelijke] op grond van art. 6:98 BW. [Aansprakelijke] moet de volledige schade vergoeden.

BLOK 6 — VOORDEELSTOEREKENING / VERZEKERING (6:100)

Schrijf dit op zodra er een verzekeringsuitkering in de casus staat:

Stap 1 — Classificatie: De verzekering van [naam] betreft een [kies:]

• sommenverzekering (art. 7:964 BW): een vast bedrag wordt uitgekeerd bij het zich voordoen van een bepaald evenement, ongeacht de omvang van de werkelijke schade.

• schadeverzekering (art. 7:944 BW): de werkelijke schade wordt vergoed.

Stap 2 — Verrekening (art. 6:100 BW):

• [Bij sommenverzekering:] Het afsluiten van een sommenverzekering gaat de aansprakelijke niet aan. De benadeelde heeft hiervoor zelf premie betaald. De uitkering van € [bedrag] wordt daarom niet als voordeel in de zin van art. 6:100 BW in mindering gebracht op de schadevergoeding. De sommenverzekeraar heeft bovendien geen recht van subrogatie.

• [Bij schadeverzekering:] De uitkering komt uit dezelfde gebeurtenis voort als de schade (csqn-verband). Het is redelijk deze te verrekenen. De schadeverzekering wordt in beginsel wel verrekend, en de verzekeraar verkrijgt een recht van subrogatie op grond van art. 7:962 BW.

BLOK 7 — VERZUIM (dit sloeg je consequent over)

Schrijf dit ALTIJD op bij schadevergoeding en ontbinding — het levert makkelijke punten op:

Op grond van art. 6:74 lid 2 BW / art. 6:265 lid 2 BW is verzuim vereist voor zover nakoming niet reeds blijvend onmogelijk is.

[Kies dan:]

[Blijvend onmogelijk:] Nakoming is blijvend onmogelijk: [het object is tenietgegaan / de prestatie is onherstelbaar ondeugdelijk / het betreft een schending van een nevenverbintenis die niet meer ongedaan kan worden gemaakt]. Verzuim is daarom niet vereist.

[Nog mogelijk — fatale termijn:] Partijen zijn een termijn overeengekomen [noem de datum]. Deze termijn is verstreken zonder dat [naam] heeft gepresteerd. Verzuim is van rechtswege ingetreden op grond van art. 6:83 sub a BW.

[Nog mogelijk — weigering:] Uit de mededeling van [naam] (”[citeer uit de casus]”) moet worden afgeleid dat hij zal tekortschieten. Verzuim is van rechtswege ingetreden op grond van art. 6:83 sub c BW.

[Nog mogelijk — ingebrekestelling:] [Naam schuldeiser] heeft [naam schuldenaar] schriftelijk aangemaand met een redelijke termijn op grond van art. 6:82 lid 1 BW. Nu [naam] niet binnen deze termijn heeft gepresteerd, is hij in verzuim.

BLOK 8 — EIGEN SCHULD ALS VERWEER (6:101)

Schrijf dit op zodra de gedaagde zegt “het slachtoffer deed zelf ook iets fout”:

Op grond van art. 6:101 BW wordt de vergoedingsplicht verminderd indien de schade mede een gevolg is van een omstandigheid die aan de benadeelde kan worden toegerekend.

Primaire maatstaf — causale verdeling: [beschrijf wat de benadeelde deed:] is een omstandigheid die in beginsel aan de zijde van de benadeelde in de causale verdeling wordt betrokken.

Secundaire maatstaf — billijkheidscorrectie: De billijkheid kan een andere verdeling eisen dan de causale. In casu: [kies relevante factoren:]

• de ernst van de fout van [aansprakelijke] is aanzienlijk groter dan die van [benadeelde]

• het betreft ernstig letsel

• [aansprakelijke] had als [professional/terreinbeheerder/werkgever] effectievere maatregelen moeten nemen dan enkel [een waarschuwingsbord]

• [bij kind:] gelet op de leeftijd van [naam] is het inzicht in gevaar beperkt (HR Lars Ruröde)

De billijkheidscorrectie brengt mee dat [conclusie: een beperkt percentage / geen percentage] aan [benadeelde] wordt toegerekend.

ACTIEPLAN VOOR VANDAAG

Blok 1 (ontbinding) + Blok 7 (verzuim) samen beheersen levert je de meeste punten op. Als er een contractuele casus komt waarin de schuldeiser van de overeenkomst af wil, schrijf je Blok 1 + 7 op en je hebt in één klap 4-6 punten te pakken. Dit is waar je vorige keer 6 punten verloor.

Blok 3 (exoneratie twee routes) is je tweede prioriteit. Twee routes uitschrijven — niet twee begrippen noemen maar twee complete blokken — levert 3-5 punten op.

Blok 5 (causaliteit 6:98) en Blok 6 (verzekering) zijn je snelle winstpakkers. Elk 1-2 punten, en je hoeft alleen het juiste blok op de juiste plek neer te zetten.

Succes vandaag.