Architectuurgeschiedenis (7)

Architectuurgeschiedenis Oudheid naar Romaanse architectuur

Klassieke Oudheid

Inleiding

  • Architect achter Renaat Braem

  • Op Mutsaard campus, focus op:

    • Zien, beminnen, begrijpen

    • Trap omhoog: vorm, constructie, functie

    • Typologie = studie van de types

Kennis over architectuur van de oudheid

  1. Pompeii: reconstructie en destructie en onderzoek naar historische Pompeii

    • Inzicht in grote historische gebouwen, maar minder in de gewone leefwereld.

    • Kleinere huisjes overleefden vulkaanuitbarsting niet, maar bestaan wel.

  2. Architectura libri Decem - Vitruvius (25 v.C.): belangrijke bron voor architectuur en bouwprincipes.

    • Venustas (vorm/schoonheid)

    • Utilitas (functie/gebruikswaarde)

    • Firmitas (constructie/stevigheid)

    • Unicum: enige overgeleverde tekst over oudheid.

    • Belangrijk studiemateriaal in de Renaissance en tegenwoordig.

Marcus Vitruvius Poll(i)o

Levensloop

  • Ca. 85-20 V.C., militaire achtergrond onder Julius Caesar.

  • Ingenieur en architect.

  • Context van architectuur, constructie & management.

    • Ingenieuraspecten (mechanica, materialen) voor burgerlijke en militaire constructies.

Architectonisch Oeuvre

  • Effectieve realisatie: Basilica in Fanum Fortunae (19 v.C.)

  • 10 boeken naar Julius Caesar over architectuur, met focus op:

    1. Kennis over Griekse periode

    2. Architectuurprincipes en typologieën

    3. Zoektocht naar kwaliteitsarchitectuur voor toekomstige architecten.

Inhoud van de Boeken

  • Boek 1: Architectuur, maatschappij en stadsaanleg

  • Boek 2: Bouwmaterialen

  • Boek 3: Architectuurprincipes en de Ionische orde

  • Boek 4: Korinthische, Dorische, Toscaanse orde

  • Boek 5: Openbare gebouwen

  • Boek 6: Particuliere gebouwen

  • Boek 7: Wand- en vloerdecoraties

  • Boek 8: Watervoorzieningen

  • Boek 9: Uurwerken

  • Boek 10: Technische projecten

Materialen en Bouwelementen

Typologie

  • Funderingen, muren, ramen, daken; types: tempels, theaters, forums, basilica's, woningen.

  • Kwaliteiten: harmonie, symmetrie, proportie, decorum, sterkte.

Kenmerken van Kapitelen

  • Dorische, Ionische, Korinthische orde

  • Proportie en symmetrie in bouworden.

Voegtechnieken en Bouwprincipes

Structuurelementen van Bouworden

  • A: Zuil - vrijstaand deel dat roestige kracht draagt.

  • D: Architraaf - hoofdbalk van hoofdgestel.

  • E: Fries - horizontaal deel tussen kroonlijst en architraaf.

Waterpartijen en Decoraties

  • Watervoorzieningen: aquaducten en fonteinen als architectonische elementen.

Typologie en Stedelijke Context

Het Parthenon

  • Tempels: Ter ere van goden in een polytheïstische cultuur.

  • Entasis en andere visuele correcties om optische illusies te verhelpen.

Stedelijke architectuur

  • Forum van Trajanus en Augustus: ruimtes, peristyles, sacrale ruimtes.

  • Ontwikkeling van een sterke stedelijke structuur door verstedelijking.

Stedelijke Ontwikkeling

Evolutie

  1. Opkomst van proto-urbanisatie (9de-6de eeuw BC)

  2. Groei van de stad als dominant cultureel fenomeen (6de-3de eeuw BC)

  3. Hoogtepunt van beschaving door de stad (3de BC - 3de eeuw)

  4. Verval en aanpassing door christianisering (3de-7de eeuw)

Specifieke voorbeelden

  • Rome en Athene als voorbeelden van stadsuitbreidingen en verstedelijkingsprocessen.

Romaanse Architectuur

Kenmerken

  • Romaanse architectuur als vervolg op de klassieke bouwstijl:

    • Gebruik van rondbogen en tongewelven.

    • Opleiding van architectuur in context van verandering nabij de middeleeuwen.

Vernieuwing en Structuur

  • Implicaties van de Romaanse architectuur met een focus op functionaliteit en structuur.

Conclusie

  • De verbinding van geschiedenis naar innovaties- en modernistische bouwstijlen in de ontwikkeling van de architectuur.