taal woordenschat

Aanleiding

Reden

Aansprakelijk

Verantwoordelijk

Aantreffen

Vinden

Abstract

Vaag

Abstraheren

Versimpelen

Acceptabel

Aanvaardbaar

Accumuleren

Ophopen

Actueel

Modern

Ad  rem

Scherpzinnig

Adaptatie

Aanpassing

Adequaat

passend

Affectief

Gevoelsmatig

afschrijven

Minder waardevol/ waardeloos

Afwijking

verschil

ageren

reageren

alternatief

andere keuze

ambigu

dubbelzinnig

Ambivalent

tegenstrijdig

amorf

vormloos

analogie

gelijkenis

analyse

ontleding

analyseren

onderzoeken

anarchie

chaos

anekdote

kort verhaal

anomalie

afwijking

anticiperen

aanpassen

Appendix

bijlage

arbitrair

willekeurig

argument

bewijs

artificieel

kunstmatig

aspiratie

ambitie

assessment

beoordeling

assimileren

aanpassen

associatie

verbinding

asymmetrisch

ongelijk

attitude

houding

attribuut

kenmerk

autonoom

zelfstandig

banaal

alledaags

basaal

eenvoudig

bedoeling

doel

Beduidend

Belangrijk

Begrip

inzicht

beknopt

kort

beogen

streven naar

beoordelen

evalueren

beperken

begrenzen

beredeneren

verklaren

berisping

waarschuwing

beschouwen 

bekijken

betoog

argumentatie

betrekken

erbij halen

bevorderend

stimulerend

bewerkstelligen

realiseren

bibliografie

bronnenlijst

bijstellen

aanpassen

bladspiegel

paginaopmaak

blijken

duidelijk worden

brainstormen

ideeën bedenken

casus

voorbeeld geval

categorie

groep

causaal

oorzakelijk

causaliteit

oorzaak-gevolg

cesuur

scheidingslijn

chronologisch

op volgorde 

circa

ongeveer

circuleren

rondgaan

citeren

letterlijk herhalen

classificeren

indelen

cognitief

verstandelijk

coherent

samenhangend

cohesie

verbinding

collaboratie

samenwerking

collectief

gezamelijk

compenseren

goedmaken

competent

bekwaam

complementair

aanvullend

complex

ingewikkeld

component

onderdeel

concentratie

focus

concepet

idee

concluderen

afleiden

conclusie

uitkomst

concreet

duidelijk

concretiseren

verduidelijken

congruent

overeenstemmend

connotatie

bijbetekenis

consciëntieus

nauwkeurig

consensus

overeenstemming

consequent

logisch

consequentie

gevolg

conservatief

behoudend

consistent

gelijkmatig

constateren

vaststellen

constructief

opbouwend

consulteren

raadplegen

contester

betwisten

context

samenhang

contradictie

tegenstelling

contradictorisch

tegenstrijdig

contrast

verschil

controleren

nakijken

conventioneel

traditioneel

convergeren

samenkomen

coöperatief  

samenwerkend

coördineren

organiseren

correlatie

verband

corrigeren

verbeteren

courant

veelgebruikt

creëren

maken

criterium

maatstaf

cruciaal

heel belangrijk

cumuleren

ophopen

curriculum

leerprogramma

cyclisch

herhalend

cyclus

kringloop

deadline

uiterste datum

deduceren

afleiden

deductie

logische afleiding

definiëren

uitleggen

descriptief

beschrijvend

diachroon

door de tijd heen

diagnose 

vaststelling

dicteren

laten opschrijven

differentiëren

onderscheiden

diffuus

verspreid

dimensie

aspect, afmeting

directief

richtinggevend

discontinu

onderbroken

discreet

onopvallend

discrepantie

verschil

discursief

afdwalen

divergentie

uiteenlopend

divers

verschillend

doceren

lesgeven

document

tekstbestand

doelstelling

doel

dubieus

twijfelachtig

duiden

uitleggen

duurzaam     

milieuvriendelijk, lang houdbaar

eenduidig

duidelijk

effectief

doeltreffend

efficiënt 

snel en goed

egaal

glad, gelijkmatig

elementair

basis

emotief

gevoelig

empirisch

gebaseerd op ervaring

endogeen

van binnen

enkelvoudig

eenvoudig

equivalent

gelijkwaardig

erkennen

toegeven

erudiet

geleerd

escaleren

verergeren

essay

korte tekst over onderwerp

essentieel

heel belangrijk

esthetisch

mooi, kunstzinnig

etisch

over goed en kwaad

evalueren

beoordelen

evident

duidelijk

evolutie

geleidelijke ontwikkeling

exact 

precies

exercitie

oefening

exhaustief

volledig

existentie

bestaan

exogeen

van buiten

expertise

deskundigheid

expliciet

duidelijk en letterlijk

exploitatie

gebruik

exponentieel

zeer snel groeiend

extrapoleren

doortrekken van gegevens

extrinsiek

van buitanaf komend

faciliteren

mogelijk maken

factor

oorzaak

facultatief

optioneel

falsifieerbaar

weerlegbaar

fenomeen

verschijnsel

fictie

verzonnen verhaal

flexibel

aanpasbaar

fluctuatie

schommeling

focussen

concentreren

formeel

officieel

formuleren

verwoorden

frappant

opvallend

frequent

vaak

frequentie

hoe vaak iets gebeurt

functie

taak

functioneel

nuttig

fundamenteel

basis, essentieel

funderen

onderbouwen

fuseren

samengaan

fysiek

lichamelijk

fysisch

natuurkundig

garantie

zekerheid

gebruiken

toepassen

gemeenschappelijk

samen

generaliseren

algemeen maken

genereren

voortbrengen

genuanceerd 

met veel details

Haaks

tegengesteld

haalbaarheid

mogelijkheid om iets te doen

heterogeen

verschillend van aard

hiaat

leegte of tekort

hiërarchie

rangorde

homogeen

gelijk van samenstelling

humanistisch

gericht op de mens

hypothese

veronderstelling

identiek

exact hetzelfde

identificeren

herkennen

illustreren

uitleggen door voorbeelden

imago

beeld of reputatie

impact

effect, invloed

implementeren

uitvoeren van plannen

implicatie

gevolg, betekenis

impliciet

niet direct gezegd

impressie

indruk

incidenteel

af en toe voorkomend

incluis

inclusief

inclusief

erbij inbegrepen

indicatie

aanduiding

induceren

oorzaken aansteken

inductie

conclusie trekken van specifieke gevallen naar algemeen principe

inhoudsopgave

lijst van hoofdstukken

inkijk

inzicht, kijken naar

innovatie

vernieuwing

innovatief

creatief, vernieuwend

input

invoer, bijdrage

instructie

richtlijn, aanwijzing

integer

eerlijk, oprecht

integraal

geheel, volledig

integreren

samengaan, een geheel maken

intentie

doel, bedoeling

interactie

actieve communicatie

interferentie

storing, invloed

interpretatie

uitleg, duiding

interpreteren

uitleggen, verklaren

interveniëren 

ingrijpen

intrinsiek

van binnenuit

introductie

inleiding

inventarisatie

opsomming van bezittingen

inventief

creatief, vindingrijk

irrelevant

onbelangrijk

item

onderdeel, artikel

kader

omgeving, grens

karakteristiek

kenmerkend, typisch

kenmerk

eigenschap aspect

kenmerken

typisch

kritiek

negatief beoordeeld

kritisch

oordeelkundig, nauwkeurig

lacune

leemte, gat

legenda

uitleg bij symbolen

legitiem

wettlijk

legitimeren

goedkeuren, rechtvaardigen

limiet

grens, max

lineair

rechtlijnig

loyaliteit

trouw

lucratief

winstgevend

lumineus

stralend, helder

manipuleren

beïnvloeden op een slimme manier

marginaal

aan de rand, onbelangrijk

marginaliteit

randpositie

markant

opvallend, duidelijk zichtbaar

markeren

aanduiden, aangeven

massa

groot aantal

maximaal

hoogst mogelijk

medium

middel, communicatiemiddel

meervoudig

meerdere keren

memoriseren

onthouden

methodiek

methode, werkwijze

methodologie

studie van methoden

mindmap

ideeënkaart, overzicht

minim

kleinste, minimaal

minimaal

zo weinig mogelijk

minuscuul

heel klein

misconceptie

fout idee

modaal

gemiddeld, normaal

model

prototype, voorbeeld

modificeren

veranderen

module

deel onderdeel, eenheid

motiveren

aanmoedigen

naslagwerk

referentiewerk

nastreven

zoeken naar

nefast

slecht,  nadelig

non-verbaal

zonder woorden

normatief

volgens regels

nuance

fijn onderscheid

nuanceren

iets meer toelichten

object

voorwerp

objectief

neutraal, onbevooroordeeld

observeren

kijken, waarnemen 

occasioneel

af en toe

omissie

verzuim, weglating

omrekenen

omrekenen naar een andere eenheid

onconventioneel

niet gebruikelijk

onderbouwen

steunen met bewijs

onderschrijven

ondersteunen

ondersteunen

helpen, bijstaan

onderzoeksvraag

vraag je je wilt beantwoorden

ongefundeerd

zonder bewijs

ongenuanceerd

eenvoudig zonder details

onorthodox

ongebruikelijk

onthouden

zich herinneren

operationaliseren

praktisch toepassen

operationeel

werkend, operationeel

opgave

taak

opponent

tegenstander

oppositie

tegenstand

opsomming

lijst van punten

opteren

kiezen

optie

keuze

optimaal

beste, meest voordelig

oriënteren

richting geven, bekend raken

output

resultaat, uitvoer

overtuigen

iemand anders doen geloven

overzichtelijk

duidelijk, makkelijk te begrijpen

paper

opstel, werkstuk

paradigma

model, voorbeeld

paradox

tegenstrijdigheid

parafraseren

iets anders verwoorden

parallel

gelijklopend

participeren

deelnemen

patriarchaal

gezinsstructuur waarbij vader de baas is

patriottisch

trouw aan eigen land

pejoratief

negatief, afkeurend

perceptie

waarnemen

periferie

randgebied

periodiek

regelmatig, herhalend

permissief

toegestaan, niet streng

perspectief

uitzicht

pitch

presentatie, voorstel

plagiaat

kopiëren zonder bronvermelding

plastisch

vormbaar, beeldend

plausibel

geloofwaardig , aannemelijk

postuleren

aannemen, veronderstellen

pragmatisch

praktisch

prematuur

te vroeg, niet op tijd

preventief

voorkomen, ter preventie

principe

fundamentele regel, basisidee

prioriteit

belangrijkste zaak

proef

test

professioneel

vakbekwaam

profileren

zichzelf in de belangstelling plaatsen

progressie

vooruitgang, verbetering

progressief

vooruitstrevend, vernieuwend

prominent

opvallend, belangrijk

propaganda

publiciteit met bepaald doel

prospectie

onderzoek naar toekomstige mogelijkheden

protocol

vastgelegde regels of procedures

quotum

vastgelegde hoeveelheid

rationeel

redelijk, logisch

reactionair

tegen verandering, conservatief

realistisch

praktisch, uitvoerbaar

recensie

beoordeling

reconstructie

heropbouw

redundant

overbodig, teveel

reëel 

werkelijk

referentie

verwijzing, bron

reflecteren

terugkijken, nadenken

reflectie

overdenking, terugblik

regime

regering, bestuursvorm

regulier

normaal, gebruikelijk

relatie

verbondenheid, connectie

relatief

in verhouding tot iets anders

relevant

belangrijk

remediëren

oplossen, verbeteren

repercussie

gevolg, uitwerking

representatief

vertegenwoordigend, kenmerkend

representeren

vertegenwoordigend, symboliseren

repressief

onderdrukkend, beperkend

reproduceren

kopiëren , opnieuw maken

respons

reactie, antwoord

restant

overblijfsel

resteren

overblijven, blijven bestaan

restrictie

beperking

resultaten

uitkomsten

reviseren

herzien, aanpassen

riposteren

antwoorden, terugslaan

rubriek

categorie

samenvatten

kort weergegeven

sceptisch

twijfelend

scheiden

splitsen

schematisch

in een overzichtelijke vorm

schetsen

tekenen, snel idee vastleggen

schikken

ordenen, rangschikken

schrappen

verwijderen

screenen

selecteren

seculier

niet religieus

sedatief

rustgevend, kalmerend

segment

deel, gedeelte

selecteren

kiezen

sensibiliseren

gevoelig maken, bewuster maken

significant

belangrijk, opvallend

simuleren

nabootsen, imiteren

simultaal

gelijktijdig

sinecure

makkelijk  baantje, lichte taak

situeren

plaatsen, positioneren

sociaal

gemeenschappelijk, maatschappelijk

sorteren

indelen, rangschikken

specificeren

duidelijk  omschrijven

specifiek

bepaald, precies

stabiliseren

verstevigen, in balans houden

stadium

fase, periode

stagnatie

stilstand, gebrek aan vooruitgang

standpunt

mening, visie

statisch 

onveranderlijk, stilstaand

staven

ondersteunen, bewijzen

stelling

uitspraken, beweringen

stereotiep

beeld dat vaak herhaald word

stimulus

aansporing, prikkel

stippellijn

onderbroken lijn

stoornis

afwijking, probleem

strategie

plan van aanpak

strategisch

tactisch, planmatig

structuur

opbouw, organisatie

subjectief

persoonlijk, gebaseerd op gevoel

substantie

materie, stof

substitueren

vervangen

suggestief

suggereert iets, indicatief

summier

kort, beknopt

summum

hoogtepunt, het beste

syllabus

inhoud cursus

symbool

teken

symptoom

signaal, aanwijzing van iets

synchroon

gelijktijdig

synthese

samenvatting, combo van elementen

systematisch

georganiseerd

tegenargument

antwoord

temporeel

tijdgerelateerd, van de tijd

tendentieus

partijdig, bevooroordeeld

terminologie

vaktaal, woordenlijst

thema

onderwerp, hoofdzaak

theoretisch

hypothetisch, gebaseerd op theorie

toelichting

uitleg, verduidelijking

toepassen

gebruiken

tolereren

verdragen, accepteren

traject

pad, koers, route

transcendent

boven het gewone, spiritueel

transfereren

overdragen, verplaatsen

transformeren

veranderen ,omvormen

transparant

duidelijk

transpireren

zweten

triviaal

onbelangrijk, simpel

tussenstap

overgang, tussenfase

typeren

kenmerken geven, beschrijven

uitbeelden

afbeelden, visualiseren

uiteenlopend

verschillend, divergerend

uiteenzetting

uitleg, verklaring

uitkomst

resultaat, conclusie

Uitleggen

Verklaren, toelichten

Uitslag

Resultaat, afloop

Uitvoeren 

Doen

Uitweiden

Uitgebreid praten

Ultiem

Hoogst mogelijk

Unaniem

Eensgezind, hetzelfde oordeel

Utopie

Ideale maar onbereikbare wereld

Vaardigheid

Bekwaamheid, talent

Valideren

Bevestigen, goedkeuren

Validiteit

Geldigheid, waarheidsgetrouwheid

Variabele

Veranderlijke factor

Variant

Afwijking, versie

Variatie

Verschil, verandering

Variëren

Veranderen, afwisselen

Vaststellen

Bepalen,constateren

Verankeren

Verstevigen, funderen

Verantwoorden

Verduidelijken, rechtvaardigen

Verbaal

Mondeling, met woorden

Verdiepen

Grondig maken, intenser maken

Vergelijken

Beoordelen, tegenover stellen

Verificatie

Bevestiging, controle

Verifiëren

Controleren, nagaan

Veroorloven

Toestaan, goedkeuren

Versie

Vorm, editie

Versus

Tegen, tegenover

Vervolleren

Completeren, afmaken

Vicieus

Negatief, schadelijk

Virtueel

Digitaal, niet fysiek aanwezig

Visie

Uitzicht, kijk op de toekomst

Visueel

Met het oog zichtbaar

Volstaan

Genoeg zijn, voldoende zijn

Vooruitblik

Verwachting, toekomstbeeld

Voorwaarden

IJs, vereisten

Weerleggen

Tegenspreken, aantonen dat iets niet waar is

Wending

Verandering, ommekeer