FILIPINO

📚 FILIPINO 7 — SIMPLE REVIEWER

I. PABULA:

Ang Aso at ang Uwak

Pabula – maikling kuwentong karaniwang hayop ang tauhan at may aral.

Ang Aso at ang Uwak

  • Nais makuha ng aso ang karne na hawak ng uwak.

  • Pinuri ng aso ang uwak para mapaawit ito.

  • Nang bumuka ang bibig ng uwak, nahulog ang karne.

  • Kinuha ito ng aso.

Aral:

Huwag basta maniwala sa mga papuri at huwag maging mapagmataas.


II. AWITING-BAYAN AT PAHIWATIG

Awiting-bayan

Mga awiting nagpapakita ng:

  • kultura

  • tradisyon

  • damdamin

  • paniniwala

  • pamumuhay ng mga tao

Pahiwatig

Hindi direktang sinasabi ang mensahe. Kailangan itong hulaan o unawain mula sa salita at konteksto.

Halimbawa:

“Mabagal na paglakad” → maaaring pahiwatig ng pagod o kalungkutan.

Tandaan:

Kapag may pahiwatig, huwag literal agad ang isipin.


III. KARUNUNGANG-BAYAN

Karunungang-bayan – mga pahayag na naglalaman ng karanasan, aral, paniniwala at pagpapahalaga ng mga ninuno.

Mga halimbawa:

“Ang gawaing tiwali ay mabubunyag din sa malao’t madali.”
→ Lalabas din ang katotohanan sa masamang gawain.

“Ang kahoy na liko, buktot ay hutukin hanggang malambot.”
→ Dapat hubugin at disiplinahin ang bata habang bata pa.

“Ang walang hirap magtipon, walang hirap magtapon.”
→ Ang madaling makuhang pera o bagay ay maaaring madaling mawala o gastusin.

“Tulak ng bibig, kabig ng dibdib.”
→ Maaaring magkaiba ang sinasabi ng tao at ang tunay niyang nararamdaman.


IV. TEKSTONG BISWAL AT KOMIKS

Tekstong biswal – nagbibigay ng mensahe gamit ang:

  • larawan

  • kulay

  • hugis

  • linya

  • simbolo

  • disenyo

  • iba pang grapiko

Mahahalagang bahagi ng komiks

Caption
→ Nagbibigay ng impormasyon tungkol sa panahon, lugar, pangyayari o sitwasyon.

Dayalog
→ Direktang sinasabi ng tauhan.

Istrip
→ Serye ng mga larawan/panel na nagpapakita ng daloy ng pangyayari.

Speech bubbles:

  • 🗨 Speech bubble → karaniwang usapan

  • 💥 Scream bubble → malakas na sigaw

  • 💭 Thought bubble → iniisip ng tauhan

  • 🤫 Whisper bubble → pabulong na pananalita

Sa pagsusuri ng biswal:

Tingnan ang kulay, laki, anyo, espasyo, larawan at simbolo.

Halimbawa:

  • Madilim na kulay → maaaring lungkot/paghihirap

  • Malaking larawan ng mata → maaaring pagmamasid/pagbabantay

  • Pula → maaaring panganib, galit, o matinding damdamin


V. ALAMAT AT MGA ELEMENTO NG AKDA

Alamat – kuwentong-bayan na nagpapaliwanag sa pinagmulan ng isang bagay, lugar, halaman, hayop, pangalan, atbp.

Mga elemento:

Tauhan → gumaganap sa kuwento.

Tagpuan → lugar at panahon kung saan nagaganap ang kuwento.

Kasukdulan → pinakamataas o pinakamasidhing bahagi ng tunggalian/pangyayari.

Wakas → pagtatapos at bunga/kinahinatnan ng kuwento.

Tandaan:

Tauhan = Sino?
Tagpuan = Saan/Kailan?
Kasukdulan = Pinakamainit na pangyayari
Wakas = Paano nagtapos?


VI. MGA ELEMENTONG PANGWIKA

Ang mga salitang ginagamit sa akda ay nakatutulong upang ilarawan ang:

  • sitwasyon

  • tauhan

  • damdamin

  • mensahe

Halimbawa:

“Matinding unos”
→ nagpapakita ng mabigat o mahirap na sitwasyon.

“Buong tapang”
→ nagpapakita ng katatagan at lakas ng loob.

Idyomatikong pahayag

Pahayag na hindi literal ang kahulugan.

“Gumuho ang kanyang mundo.”
Hindi ibig sabihin na totoong gumuho ang mundo.
Maaaring ibig sabihin ay matinding lungkot, pagkabigla, o problema.


VII. PAGKAKASUNOD-SUNOD NG PANGYAYARI AT BANGHAY

Banghay – maayos na pagkakasunod-sunod ng mga pangyayari mula simula hanggang wakas.

Hanapin:

  1. Unang pangyayari

  2. Kasunod na pangyayari

  3. Bunga

  4. Wakas

Mga salitang nagbibigay ng clue:

  • bago

  • pagkatapos

  • nang

  • makalipas

  • sa bandang huli

  • sa simula

Tip:

Kapag tinanong “Ano ang unang nangyari?”, hanapin ang pangyayaring nasa simula ng kuwento.


VIII. KONTEKSTO NG AWITING-BAYAN

Ang konteksto ay tumutulong upang maintindihan ang tunay na kahulugan ng awit.

Isaalang-alang ang:

  • kultura

  • panahon

  • lugar

  • karanasan ng mga tao

  • sitwasyon

Halimbawa:

Kung ang awit ay tungkol sa San Francisco, mahalagang tingnan ang mga pangyayari at lugar na konektado sa awit.

Tandaan:

Konteksto = Ano ang sitwasyon sa likod ng akda?


IX. MGA ESTRUKTURA NG TEKSTONG EKSPOSITORI

Tekstong ekspositori – tekstong nagbibigay ng impormasyon o paliwanag tungkol sa isang paksa.

1. Sanhi at Bunga

Sanhi → dahilan
Bunga → resulta

Halimbawa:
Umulan nang malakas → bumaha.

2. Suliranin at Solusyon

Suliranin → problema
Solusyon → paraan upang malutas ang problema

3. Paghahambing at Pagkakaiba

Ipinapakita ang pagkakatulad at pagkakaiba ng dalawang bagay.

4. Proseso

Ipinapakita ang mga hakbang upang matapos ang isang gawain.

Super easy:

Sanhi = Bakit?
Bunga = Ano ang resulta?
Suliranin = Ano ang problema?
Solusyon = Paano ito aayusin?
Paghahambing = Ano ang pareho/iba?
Proseso = Ano ang mga hakbang?


X. SANHI AT BUNGA

Sanhi → dahilan ng pangyayari.
Bunga → resulta ng pangyayari.

Halimbawa:

Sanhi: Malakas ang ulan.
Bunga: Bumaha.

Clue words:

  • dahil

  • sapagkat

  • kaya

  • bunga nito

  • resulta

  • nagkaroon ng


XI. ESTEREOTIPO AT PAMBUBULLY

Estereotipo

Pangkalahatang paniniwala o palagay tungkol sa isang grupo ng tao.

Uri:

Estereotipo sa kasarian
→ pag-aakalang may tiyak na kilos o gawain dahil sa kasarian.

Estereotipo sa edad
→ paghuhusga batay sa edad.

Estereotipo sa antas ng pamumuhay
→ paghuhusga batay sa yaman o kalagayan sa buhay.

Pambu-bully

Paulit-ulit na pananakit, pang-aapi, pang-iinsulto, o hindi makatarungang pagtrato sa isang tao.

Tandaan:

Estereotipo = paghuhusga/pag-aakala
Bullying = paulit-ulit na pang-aapi


XII. TEKSTONG BISWAL: PAG-UNAWA SA MENSAHE

Kapag tumitingin ng poster, larawan, comic, atbp., suriin ang:

  • kulay

  • laki

  • posisyon

  • espasyo

  • simbolo

  • larawan

“Bago” at “Pagkatapos”

Maaaring ipakita ang:

  • pagbabago

  • epekto ng isang gawain

  • resulta ng pangyayari

Halimbawa:

Poster tungkol sa paghihirap + madilim na kulay + malawak na espasyo
→ maaaring magbigay ng damdamin ng lungkot o pag-iisa.


XIII. TIYAK NA TAUHAN AT MAHALAGANG DETALYE

Kapag tinatanong kung sino ang tauhan, hanapin ang pinakamalakas na ebidensya.

Halimbawa:

May:

  • huni ng tricycle

  • naghihintay ng pasahero

  • nagmamaneho

→ Malakas na ebidensya na siya ay drayber ng tricycle.

Important:

Huwag pumili dahil sa isang maliit na detalye lamang.

Hanapin ang pinakadirektang ebidensya.


XIV. PAGBUO NG CAPTION AT DAYALOG

Dapat magkaugnay ang caption at dayalog.

Kung ang tauhan ay:

Masipag at matulungin

Dapat ang caption at dayalog ay parehong nagpapakita na siya ay:

masipag at handang tumulong.

Tandaan:

Caption + Dayalog = dapat tugma sa katangian at sitwasyon ng tauhan.


XV. PAGLIKHA AT PAGBABAHAGI NG COMIC BOOK / BROCHURE

Dapat:

Maayos ang pagkakasunod-sunod
→ madaling sundan ang mga tagpo.

Malinaw ang dayalog
→ angkop sa tauhan at sitwasyon.

Angkop ang larawan at teksto
→ nagtutulungan para maipakita ang mensahe.