T4

BÖLÜMDEKİ KONULAR

• Türk dilinin tarihi gelişimi
• Ön Türkçe dönemi
• Eski Türkçe dönemi
• Orta Türkçe dönemi

ÖĞRENİLECEK KAVRAMLAR

• Teori
• Hikmet
• Eski Türkçe
• Orta Türkçe

TÜRK DİLİNİN TARİHÎ GELİŞİMİ

• İlk yazılı belgeler Göktürkler tarafından MS 8. yy'da yazılmıştır (Eski Türkçe).
• Türk dili Ön Türkçe, Eski Türkçe, Orta Türkçe, Yeni Türkçe dönemleriyle incelenir.

ÖN TÜRKÇE

• Altay Dil Birliği Teorisi: Türkçe ile birlikte Moğolca, Mançuca, Tunguzca, Korece dillerinin akrabalığını savunur.
• Türkçenin Batı ve Doğu kolları ayrılır (Batı: Bulgarca; Doğu: Ana Türkçe).

ESKİ TÜRKÇE

• Göktürkçe (7-9. yy.): Moğolistan sınırlarında kullanılmış.
• Sade bir cümle yapısı, somut kelimelerle oluşan bir dil.
• Göktürk alfabesi 38 harf içerir, sağdan sola yazılır.
• Önemli kitabeler: Orhon, Talas, Yenisey.

ORTA TÜRKÇE

• Karahanlı Devri’nde ortaya çıkan İslami metinlerin dili.
• Karahanlı Türkçesi, İslam kültürü ile Uygur geleneğini birleştirir.
• Önemli eserler:
  • Kutadgu Bilig: Ahlak ve devlet yönetimi üzerine yazılmıştir.
  • Divânü Lügati’t Türk: İlk ansiklopedik sözlük ve dilbilgisi kitabı.
  • Atebetü’l-Hakayık: Dinî ve ahlaki tavsiyeleri içerir.