Anatomia egzamin całość

Wszystkie zagadnienia z bazy podzielone na mniejsze

Wymienić elementy podwzgórza.

Podwzgórze (hypothalamus) - dno i ściana komory III:

* skrzyżowanie wzrokowe (chiasma opticum)
* guz popielaty (tuber cinereum):
* >lejek (infundibulum)
* >przysadka mózgowa (hypophysis cerebri):
* przysadka gruczołowa (adenohypophysis)
* przysadka nerwowa (neurohypophysis)
* część pośrednia (pars intermedia)


* ciało suteczkowate (corpus mamillaris
* blaszka krańcowa szara (lamina terminalis grisea
* pasmo wzrokowe (tractus opticus)
* narząd naczyniowy podwzgórza (organum vasculosum hypothalami)
* korzeń boczny
* koreń przyśrodkowy

Tyłomózgowie - podział ogólny

Tyłomózgowie (rhomboencephalon)

a) Rdzeniomózgowie - myelencephalon

b) Tyłomózgowie wtórne - metencephalon

Tyłomózgowie wtórne - budowa ogólna

* Most (pons)
* Móżdżek (cerebellum)

Rdzeniomózgowie - budowa ogólna

**Rdzeń przedłużon**y (medulla oblongata) - kanał ośrodkowy w przed. cz. → w IV komorę mózgowia

* Zanik char. dla rdzenia ułożenia istoty szarej
* Rozmieszczenie jąder: **czuciowe** - bocznie, **motoryczne** przyśrodkowo, **przywspółczulne** pomiędzy
* Jądra nerwowe nn. czaszkowych od **VI do XII,** jądra **przywspółczulne**, doogonowa cz. dużego jądra nerwu V.

Most część dobrzuszna- budowa

CZĘŚĆ DOBRZUSZNA (Pars ventralis pontis)

* **bruzda podstawna** (sulcus basilaris),
* pęczek podłużny przyśrodkowy (fasciculus longitudinalis medialis) - włokna korowo-rdzeniowe,
* **droga piramidowa** (tractus pyramidalis)
* włókna poprzeczne mostu (fibrae pontis transverse) - droga mostowo-móżdżkowa,
* jądra mostu (nuclei pontis)

\

Most - część dogrzbietowa - budowa

CZĘŚĆ DOGRZBIETOWA (pars dorsalis pontis)

* **wstęga przyśrodkowa i boczna** (lemniscus medialis et lateralis),
* nakrywka mostu (tegmentum pontis)
* j**ądra mostu**:
* jądro czuciowe n. V (mostowe) - (nucleus sensibilis (pontius) nervi trigemini)
* jądro ruchowe nerwów V trójdzielnego (nucleus motorius nervi trigemini), odwodzącego (n. abducentis) VI i twarzowego (n. facialis) VII

\

Móżdżek - budowa ogólna

* Móżdżek - cerebellum
* **kora móżdżku** (cortex cerebelli)- istota szara subst. grisea):
* szczeliny m. (fissurae c.),
* zakręty m. (folia c.)
* bruzdy m. (sulci c.)
* istota biała - **ciało rdzenne** (corpus medullare) - drzewo życia (arbor vitae),
* jądra nerwowe wewnątrz ciała rdzennego - końcowe jądra podstawne
* środek - **robak** (vermis),
* płaty: donosowy, doogonowy, środkowy (lobus ant., posst, med.)
* **półkule móżdżku** (hemispheria cerebelli),
* jądra móżdżku
* zębate - dentatus
* czopowate - emboliformis
* kulkowate - globosus
* wierzchu - fastigii
* Połączenia móżdżku:
* konar donosowy móżdżku (pedunculus cerebellaris rostralis)
* konar doogonowy móżdżku (pedunculus cerebellaris caudalis),
* konar środkowy móżdżku (pedunculus cerebellaris medius)

Rdzeniomózgowie - część dobrzuszna

* **szczelina pośrodkowa** (fissura mediana ventralis),
* **piramidy** (pyramis)- włókna mielinowe pochodzące z perykarionów w korze mózgu,
* **skrzyżowanie piramid** (decussatio pyramidum),
* **ciało czworoboczne** (corpus trapezoideum), należące do mostu,
* **oliwka** (oliva) - wraz z jądrem oliwki, funkcje motoryczne ciała,

Rdzeniomózgowie - część dogrzbietowa

* **bruzda pośrodkowa dogrzbietowa** (sulcus medianus dorsalis),
* **bruzda pośrednia dogrzbietowa** (sulcus intermedius dorsalis),
* **pęczek smukły** (fasciculus gracilis), jądro smukłe, guzek jądra smukłego,
* **pęczek klinowaty** (fasciculus cuneatus), jądro klinowate, guzek jądra klinowatego.

\

Śródmózgowie - budowa ogólna

* Śródmózgowie - mesencephalon
* **Konary mózgu** (pedunculi cerebri)
* **Odnogi mózgu** (crura cerebri)
* **wodociąg śródmózgowia** (aqueductus mesencephali) - łączy komorę III I IV;
* występuje pomiędzy pokrywą a nakrywką − **istota czarn**a (substantia nigra) - pogranicze odnóg i nakrywki - duże neurony, barwnik, ważny składnik dróg pozapiramidowych, uszkodzenie powoduje ruchy mimowolne.
* **Nakrywka śródmózgowia** (tegmentum mesencephali)
* jądra III, IV, V, czerwienne


* **Pokrywa śródmózgowia** (tectum mesencephali)
* **wzgórki przednie** (colliculi rostrales) - ośrodek przekaźnikowy dróg wzrokowych
* **wzgórki tylne** (colliculi caudales)

Funkcje śródmózgowia 2

\
* centrum zmysłu słuchu, wzroku,
* koordynacja świadomych funkcji motorycznych,

Śródmózgowie - konary budowa

(pedunculus cerebri)

* struktura parzysta,
* **leżąca dobrzusznie,**
* obejmująca połowę śródmózgowia, z wyjątkiem pokrywy.
* ma część dobrzuszną, dogrzbietową i odnogę mózgu
* otaczają **dół międzykomorowy** (fossa interpeduncularis),
* \[ku przodowi leży **ciało suteczkowate, lejek oraz przysadka mózgowa** (hypophysis)\]

Śródmózgowie - nakrywka budowa

(segmentum mesencephali)-

* część pośrednia konara:
* wyróżnia się w niej pole - **trójkąt wstęgi** (trigonum lemnisci),
* obecne **jądra ruchowe i przywspółczulne** n.III, n.IV, **jądro czerwienne** (nucelus ruber), odpowiadające za napięcie mięśni, postawę ciała i poruszanie się,
* **istota czarna** (substantia nigra) - wypukła blaszka leżąca pod jądrem czerwiennym, zawiera ciemny barwnik, ośrodek pozapiramidowy, niezbędna przy inicjowaniu ruchów energicznych

Pokrywa śródmózgowia budowa

(tectum mesencephali)

* leży powyżej wodociągu,
* dogrzbietowo,
* zwana jako **blaszka czworacz**a (lamina quadrigemina),
* utworzona przez:
* wzgórki przednie/donosowe (colliculi rostrales) - ośrodek przekaźnikowy dróg wzrokowych
* wzgórki tylne/doogonowe (colliculi caudales)- ośrodek przekaźnikowy dróg słuchowych
* **pokrywa wodociąg śródmózgowia** (aquaeductus mesencephali) - kanał rozciąga się między 3 a 4 komorą

Jądra śródmózgowia

- jądra ruchowe i przywspółczulne n. III
- jądro n. IV
- jądro czerwienne (nucleus ruber) - odpowiedzialne za napięcie mięśni, postawę ciała i poruszanie się
- jądro czuciowe n. V

Co znajduje się w ciele prążkowanym kresomózgowia?

Ciało prążkowane (corpus striatum) - zespół jąder podkorowych, odpowiada za właściwe ukierunkowanie i natężenie ruchów:

\
* jądro półleżące (nucelus accumbens)


* jądro ogoniaste (nucleus caudatus)
* jądro soczewkowate (nucleus lentiformis):
* gałka blada (globus pallidus)
* skorupa (putamen)
* ciało migdałowate (corpus amygdaloideum)
* przedmurze (claustrum)

Zatoki żylne w pobliżu sierpa mózgu.

**Sierp mózgu** (falx cerebri) - między półkulami w szczelinie podłużnej mózgu

Zatoki z którymi łączy się sierp mózgu:

* **zatoka strzałkowa górna i dolna** (sinus sagittalis dorsalis et ventralis)
* **zatoka poprzeczna** (sinus transversus)
* **zatoka prosta** (sinus rectus) - łączy się z żyłą wielką mózgu

Międzymózgowie - budowa

(diencephalon)

* wraz z kresomózgowiem wchodzi w skład przodomózgowia (prosencephalon)
* widoczne jedynie na dobrzusznej powierzchni mózgu, pomiędzy konarami mózgu
* dzieli się na:
* DOGRZBIETOWO:
* nadwzgórze (epithalamus), wzgórze (thalamus),
* DOBRZUSZNIE:
* zawzgórze (metathalamus) oraz podwzgórze (hypothalamus)

\

Nadwzgórze - budowa

epithalamus

* **szyszynka** (glandula pinealis)
* to centralnie leżący, mały gruczoł dokrewny,
* wydzielający melatoninę,
* parzyste **uzdeczk**i (habenulae),
* stanowią ważną część dróg węchowych,
* uzdeczki prawe i lewe łączy **spoidło** (siodło - sella),

Wzgórze - budowa

(thalamus)

* dzielimy na **wzgórze grzbietowe** (thalamus dorsalis) i **niskowzgórze** (subthalamus),


* zawiera **wiele jąder**, do których docierają informacje z narządów smaku, wzroku, słuchu i narządu przedsionkowego, przenoszone **drogami wstępującymi**, co ma wpływ na ogólną aktywność kory,


* **niskowzgórze** (jako część wzgórza) to donosowe przedłużenie nakrywki śródmózgowia,
* zawiera jądra stanowiące **stację przekaźnikową** na drodze pozapiramidalnych funkcji motorycznych,
* lewe i prawe wzgórze jest połączone **zrostem międzywzgórzowym** (adhesio interthalamica), jest otoczony **pierścieniem komory trzeciej,**

Podwzgórze - budowa powt.

hypothalamus

* stanowi dno oraz ścianę komory trzeciej,
* zawiera donosowo skrzyżowanie nerwów wzrokowych (chiasma opticum)
* (dalej pasma wzrokowe- tractus optici),
* doogonowo- ciało suteczkowate (corpus mamillare)


* leżący między nimi guz popielaty (tuber cinereum),
* przedłużający się w lejek (infundibulum), zawieszający przysadkę mózgową
* (dzielimy na gruczołową i nerwową- adenohypophysis, neurohypophysis).

Zawzgórze - budowa, funkcje

metathalamus

* zawiera **ciała kolankowate przyśrodkowe i boczne** (corpus geniculatum),
* mówi się o nim jako o podkorowym ośrodku wzroku i słuchu,
* **ciało kolankowate boczne** - przekazywanie impulsów wzrokowych do kory mózgowej,
* **ciało kolankowate przyśrodkowe** przekazywanie impulsów słuchowych do kory mózgowej.
* Funkcje międzymózgowia:
* szyszynka reguluje procesy dojrzewania i cyklu płciowego,
* regulacja cyklu dobowego,
* drogi wzgórza przekazują informacje od narządów zmysłu do mózgu,
* podwzgórze kontroluje funkcje przysadki mózgowej, a tym samym systemu endokrynnego;
* temperatury, AUN, picie i jedzenie.

Przodomózgowie podział

prosencephalon

Wymień struktury zaliczane do węchomózgowia.

Węchomózgowie (rhinencephalon):

nerwy:

**nerwy węchowe** (nn.olfactorii) ——> **blaszka sitowa** (lamina ethmoidalis)——> **opuszka węchowa**

struktury:

* **opuszka węchowa** (bulbus olfactorius) (u niektórych ssaków może być też opuszka węchowa dodatkowa, powiązana z n. lemieszowo-nosowym,)


* **konary węchowe** (pedunculi olfactorii):
* **pasmo węchowe boczne i przyśrodkowe** (tractus olfactorius lateralis et medialis)
* **trójkąt węchowy** (trigonum olfactorium) i donosowa część **istoty porowatej** (substantia perforata rostralis) = **pole węchowe** (area olfactorii)
* **płat gruszkowaty** (lobus piriformis) (przyśrodkowo → w hipokampa)
* **ciało migdałowate** (corpus amygdaloideum)

Szyszynka po łacinie, w jakiej części mózgowia się znajduje?

Szyszynka (glandula pinealis)

* położona w **nadwzgórzu** (epithalamus)
* część **międzymózgowia** (diencephalon)
* a tym samym część **przodomózgowia** (prosencephalon)

Za pomocą jakich struktur móżdżek łączy się z pniem mózgu?

**Pień mózgu** (truncus cerebri) - śródmózgowie, most, rdzeń przedłużony

__3 konary łączące:__

− **konar donosowy móżdżku** (pedunculus cerebellaris rostralis) połączenie z zasłoną rdzeniową donosową (velum medullare rostrale), włókna odprowadzające biegną w stronę jądra czerwiennego

− **konar doogonowy móżdżku** (pedunculum cerebellaris caudalis) - połączenie z zasłoną rdzeniową doogonową (velum medullare caudale) oraz rdzeniem przedłużonym, głównie włókna doprowadzające

− **konar środkowy móżdżku** (pedunculus cerebellaris medius) położony dobrzuszno-bocznie, głównie włókna doprowadzające, mające początek w jądrach mostu.

Struktury komory bocznej.

Komora boczna (ventriculus lateralis) - rodzaj jamy o nieregularnych kształtach, która drąży odpowiednią półkulę. Wyróżniamy w niej część ośrodkową oraz rogi:

* rogi
* rogi przednie (cornu anterius ventriculi lateralis) - w płacie czołowym
* rogi dolne (cornu inferius) - w płacie skroniowym
* rogi tylne (cornu posterius) - w płacie potylicznym


* część ośrodkowa - pars centralis
* szczelina ułożona na płaszczyźnie poziomej mózgowia
* otwory międzykomorowe (foramina interventricularia) - łączy komorę boczną z komorą III

Jakie jądra znajdują się w podwzgórzu?

* jądro nadwzrokowe (nucleus supraopticus)
* jądro przykomorowe (nucleus paraventricularis)
* jądra guza popielatego:
* jądro lejka (nucleus infundibuli)
* jądro brzuszno-przyśrodkowe (nucleus ventri medialis)
* jądro grzbietowo-przyśrodkowe (nucleus dorsomedialis)
* jądro guzowate (nucleus tuberalis)


* jądro ciała suteczkowatego (corpus mamillaris)

Część korowa układu limbicznego.

**Część korowa** - współdziałające struktury kresomózgowia - bocznej i podstawnej części półkul mózgu:

* **węchomózgowie** (rhinencephalon) w tym płat gruszkowaty (lobus piriformis),
* **płat limbiczny:**
* **zakręt obręczy** (gyros cinguli)
* **hipokamp** (hippocampus)
* **zakręt przyhipokampowy** (gyros parahippocampalis)
* **zakręt zębaty** (gyros dentatus)
* **ciało migdałowate** (corpus amygdaloideum),
* **sklepienie** (fornix),
* **przegroda kresomózgowia** (septum telencephali)

Elementy drogi słuchowej w międzymózgowiu i śródmózgowiu.

Droga słuchowa (tractus auditi):

__Międzymózgowie__

* **ślimak** - narząd Cortiego (cochlearis/organon cochleare/Corti)
* **nerw 8** - przedsionkowo ślimakowy (vestibulotrochlearis)
* **jądro ślimaka dogrzbietowe i dobrzuszne** (nucelus cochlearis)
* **jądro ciała czworobocznego** (nucleus corpus trapezoideum)
* **wstęga boczna** (lemniscus lateralis)
* **ciało kolankowate przyśrodkowe** (corpus geniculatum medialis)
* **promienistość słuchowa** (ragiatio acustica)
* **wzgórki tylne** (colliculi caudales) w __pokrywie śródmózgowia__


* **ośrodki słuchowe** w korze płatu skroniowego
* **pole słuchowe** (Area acustica)

Pochodne opony twardej mózgowia.

Opona twarda mózgowia - (dura mater encephali) wyścieła jamę czaszkową, jest grubą błoną włóknistą, zespala się trwale z okostną w jamie czaszkowej

**sierp mózgu** (falx cerebri) - między półkulami w szczelinie podłużnej mózgu

**sierp móżdżku** (falx cerebelli) - u człowieka i niektórych gatunków ssaków, wnika pomiędzy obustronne półkule móżdżku,

**namiot błoni**a**sty móżdżku** (tentorium cerebelli membranaceum) - między mózgiem a móżdżkiem w **szczelinie poprzecznej** mózgu

**przepona siodła** (diaphragma sellae) - miotu, -przepona siodła (diaphragma sellae)-

16. Elementy drogi wzrokowej w międzymózgowiu i śródmózgowiu.

Oko:

* komórki fotoreceptorowe siatkówki (retina)
* komórki dwubiegunowe siatkówki
* komórki zwojowe wielobiegunowe siatkówki
* nerw wzrokowy (n. opticus)

Śródmózgowie:

* wzgórki przednie blaszki czworaczej (colliculi rostrales) - śródmózgowie - nakrywka

Międzymózgowie:

* skrzyżowanie wzrokowe (chiasma optica) - międzymózgowie - podwzgórze
* pasma wzrokowe (tracti optici)
* ciało kolankowate boczne (corpus geniculatum laterale) - międzymózgowie - zawzgórze

Tyłomózgowie:

* promienistość wzrokowa (radiatio optica) płat potyliczny
* pole wzrokowe (area optica) - tyłomózgowie

Podaj jakie elementy systemu komorowego występują w poszczególnych częściach mózgowia.

* komory boczne (ventriculi laterales) - w kresomózgowiu, dwie komory boczne, po jednej w każdej półkuli mózgu,
* komora trzecia (ventriculus tertius) - w międzymózgowiu, jej dno i ścianę tworzy podwzgórze, a sklepienie nadwzgórze,
* komora czwarta (ventriculus quartus) - w tyłomózgowiu, przedłuża się w kanał centralny rdzenia kręgowego, dno tworzy dół równoległoboczny, pokrywkę zasłony rdzeniowe,
* każda komora boczna łączy się z komorą trzecią za pomocą otworu międzykomorowego (foramen interventriculare),
* wodociąg śródmózgowia/Sylwiusza (aquaeductus mesencephali) - kanał łączący komorę trzecią i czwartą

18. Droga piramidowa i pozapiramidowa.

Układ piramidowy i pozapiramidowy kontroluje móżdżek.Są to drogi zstępujące - biegnące od CUN do mięśni poprzecznie prążkowanych.
− Drogapiramidowa-odjąderrdzenia.Odpowiadajązaruchyprecyzyjne, wyspecjalizowane.
− Droga pozapiramidowa - z kory mózgu. Są wieloneuronowe, pomijają piramidy (stąd nazwa). Odpowiadają za podświadome kontrolowanie czynności mięśni: napięcie mięśniowe, postawę ciała.

19. Budowa nerwu rdzeniowego - funkcje poszczególnych elementów.

− korzeń dogrzbietowy (radix dorsalis) - czuciowy
\> nici korzeniowe (filae radiculares)
\> zwój rdzeniowy korzenia dogrzbietowego (ganglion spinale)
− korzeń dobrzuszny (radix ventralis) - ruchowy
− pień nerwu rdzeniowego (truncus nervi spinalis)
− gałęzie nerwu rdzeniowego (rami nervi spinalis):
\> gałąź grzbietowa (ramus dorsalis) - włókna czuciowe, ruchowe i autonomiczne
\> gałąź brzuszna (ramus ventralis) - włókna czuciowe, ruchowe i autonomiczne
\> gałąź oponowa (ramus meninges) - włókna czuciowe i współczulne
\> gałąź łącząca (ramus communicans)
\>> biała - włókna przedzwojowe współczulne - tylko na piersiowym i lędźwiowym
\>> szara - włókna zazwojowe współczulne - na całej długości

20. Gdzie znajdują się jądra współczulne a gdzie przywspółczulne na terenie CUN?

Jądra współczulne:
- istota pośrednia boczna (substantia intermedia lateralis) części piersiowej i lędźwiowej rdzenia kręgowego \= jądro pośrednio-boczne (nucleus intermediolateralis)Jądra przywspółczulne:
- istota pośrednia ośrodkowa (substantia intermedia centralis) w części krzyżowej rdzenia kręgowego \= jądro pośrednio-przyśrodkowe (nucleus intermediomedialis),
oraz w rdzeniu przedłużonym i śródmózgowiu:
\>jądro przywspółczulne nerwu III (okoruchowego-oculomotorius)
\>jądro przywspółczulne nerwu VII (twarzowego-facalis)
\>jądro przywspółczulne nerwu IX (językowo-gardłowego-glossopharyngeus) \>jądro przywspółczulne nerwu X (błędnego-vagus)

21. Największa jama podpajęczynówkowa.

Zbiornik móżdżkowo-rdzeniowy (cisterna cerebellomedullaris)

22. Nerw I - co go tworzy, gdzie dochodzi?

Nerw węchowy (n. olfactorius):
− utworzony przez nici węchowe (pilae olfactoriae) odchodzące od receptorów węchowych
mieszczących się w błonie śluzowej błędnika sitowego kości sitowej (labyrinthus ethmoidalis
ossis ethmoidale). Dendryty w błonie śluzowej, aksony przechodzą w nici węchowe.
− wnika do jamy czaszki przez blaszkę sitową kości sitowej (lamina cribrosa ossis ethmoidalis) i
kończy się w opuszce węchowej (bulbus olfactorius) dalej kora zakrętu hipokampu (korowy ośrodek węchu)
- W skład nerwu I wchodzi też nerw krańcowy (nervus terminalis) - somatyczno-czuciowy, od narządu Jacobsona do jamy nosowej, oraz nerw nosowo-lemieszowy (nervus nasovomerales) - odgałęzienie n. krańcowego, kontroluje powietrze w jamie ustnej pod względem zapachowym (węch ustny) nie występuje u ptaków

23. Nerw II - gdzie są jego zwoje?

Nerw wzrokowy (n. opticus) - utworzony przez wypustki komórek zwojowych siatkówki- Retina

24. Nerw III - nazwa, co unerwia.

Nerw okoruchowy (nervus oculomotorius)
- gałąź grzbietowa (ramus dorsales) - unerwia ruchowo mięsień dźwigacz powieki górnej (m. levator palpebra superior), prosty gałki ocznej górny (m. rectus bulbi oculi dorsales) i cofacz gałki ocznej (m retractor bulbi oculi)
- gałąź brzuszna (ramus ventrales) - unerwia ruchowo mięśnie proste gałki ocznej - przyśrodkowy i dobrzuszny (m. rectus bulbi oculi medialis et ventralis) oraz skośny gałki ocznej dobrzuszny (m. obliquus bulbi oculi ventralis), przwspółczulnie mięsień zwieracz źrenicy (m. sphincer papillae) i mięsień rzęskowy (m. ciliaris)

25. Nerw wzrokowy - skąd aksony?

Z komórek zwojowych siatkówki (retina)

26. Jakie struktury unerwia zwój rzęskowy?

Zwój rzęskowy (ganglion ciliare), związany z nerwem III - okoruchowym:
− mięsień rzęskowy (m. ciliaris) - przywspółczulnie
− mięsień zwieracz źrenicy (m. sphincter papillae) - przywspółczulnie
− mięsień rozwieracz źrenicy (m. dilatator papillae) - współczulnie

27. Nerw IV - nazwa i co unerwia

Nerw bloczkowy (n. trochlearis)
− unerwia mięsień skośny gałki ocznej dogrzbietowy (m. obliquus bulbi oculi dorsalis)

28. Płyn mózgowo-rdzeniowy.

Płyn mózgowo-rdzeniowy (liquor cerebrospinalis):
− powstaje w ependymie wszystkich komór mózgowia
− wytwarzany w splotach naczyniówkowych komór (bocznych najwięcej, w III i IV mniej)
− wchłaniany w jamie podpajeczynówkowej, a część spływa po onerwiu
− funkcje:
\> ochrona mechaniczna tkanek mózgowia
\> pełni rolę w funkcjonowaniu układu limfatycznego - usuwanie toksyn i metabolitów (głównie podczas snu)
− krążenie:
\> sploty naczyniówkowe i komórki wyściółki
\> otwory międzykomorowe
\> komora III
\> wodociąg Sylwiusza
\> komora IV
\> otwór przyśrodkowy i 2 otwory boczne
\> przestrzeń podpajęczynówkowa (zbiornik móżdżkowo-rdzeniowy)
\> ziarnistości pajęczynówki
\> zatoki opony twardej i żyłami wychodzi w okolicy obojczykowej do pnia chłonnego

29. Nerw VI - nazwa i co unerwia?

Nerw odwodzący (nervus abducens) - unerwia:
− mięsień prosty gałki ocznej boczny (m rectus bulbi oculi lateralis)
− mięsień cofacz gałki ocznej (m retractor bulbi oculi)

30. Struna bębenkowa - jakie włókna, co unerwia, skąd pochodzi?

Struna bębenkowa (chorda tympani) - pochodzi od n. VIIa (nervus intermediofcialis) ze zwoju kolanka (ganglion geniculi)
− włókna czuciowe unerwiające:
\> specyficznie smakowo - 2/3 przednie języka (docierają do języka z V3)
\> mięsień dźwigacz podniebienia miękkiego
− włókna przywspółczulne do zwoju żuchwowego (unerwia śliniankę żuchwową
i podjęzykową) - część przywspółczulna pochodzi z jądra ślinowego przedniego (nucleus salivatorius cranialis)

31. Nerw IX - nazwa i co unerwia?

Nerw językowo-gardłowy (n. glossopharyngeus), oddaje:
- nerw bębenkowy Jacobsona (n. tympanicus Jacobsoni) - do błony śluzowej jamy bębenkowej, czuciowy
− nerw zatokowy Herringa (n. sinualis Herringi) - wraz z gałęziami współczulnymi zwoju
szyjnego przedniego, gałęzią nerwu błędnego i podjęzykowego unerwia okolicę rozwidlenia tętnicy szyjnej wspólnej, gałąź zatoki tętnicy szyjnej biegnie do kłębka szyjnego (glomus caroticum). Czuciowy, kontroluje ciśnienie krwi płynącej do mózgu.
− n. rylcowo-gardłowy (n. stylopharyngeus) - mięsień rylcowo-gardłowy (rozwieracz gardła)
− gałąź językowa (ramus lingualis) - do tylnej 1/3 języka, migdałków, błony śluzowej gardła i
podniebienia miękkiego
− gałąź gardłowa (rhamus pharyngeus) - czuciowo błonę śluzową gardła (droga czuciowa
odruchu połykania), ruchowo mięsień podniebienny,
podniebienno-gardłowy, skrzydłowo-gardłowy
− nerw skalisty mniejszy (n. petrosus minor) - do zwoju usznego (ganglion otis) i stąd do
ślinianki przyusznej - komponenta przywspółczulna

32. Co unerwia zwój uszny?

Zwój uszny (ganglion oticum) związany z nerwem IX:
- zaopatruje przywspółczulnie śliniankę przyuszną (glandula parotis)

33. Zwój klinowo-podniebienny

Zwój klinowo-podniebienny/skrzydłowo-podniebienny (ganglion sphenopalatinum/pterygopalatinum):
Powiązany z nerwem VII; włókna przywspółczulne od zwoju ślinowego przedniego dają nerw skalisty powierzchowny większy, który kontaktuje się z włóknami współczulnymi dającymi nerw skalisty głęboki dając wspólnie nerw Widiusza, który biegnie do zwoju kilnowo- podniebiennego, a stąd do gruczołu łzowego.

34. Nerw XI - nazwa i co unerwia?

Nerw dodatkowy (n. accesorius) ruchowy, unerwia: − mięśnie zwieracze gardła
- mięsień barkowo-poprzeczny - omotransversus
− mięsień czworoboczny - m.trapesius
− mięsień obojczykowo-głowowy - cledocephalis
− mięsień mostkowo-głowowy - sternocephalis
− biegnie w gałęziach gardłowych, sercowych i krtaniowych nerwu błędnego

35. Gdzie zlokalizowane są zwoje przywspółczulne do których docierają włókna przedzwojowe nerwu błędnego?

W ścianach unerwianych narządów tzw. zwoje ścienne, od nich odchodzą włókna zazwojowe unerwiające konkretne narządy.

36. Nerw XII - nazwa, co unerwia.

Nerw podjęzykowy (nervus hypoglossus) ruchowy, oddaje:
- gałąź oponowa (ramus meningeus)
- gałąź powierzchowna (ramus superficialis) do mięśnia rylcowo-językowego i gnykowo-
językowego
- gałąź głęboka (ramus profundus) - gałęzie językowe (rami linguales nervi hypoglossi) do
mięśni własnych języka.
- gałąź zstępująca (ramus descendent) - m. mostkowo-tarczowy
(m. sternothyroideus), m. mostkowo-gnykowy (m. sternohyoideus), m. łopatkowo-gnykowy (m. omohyoideus)

37. Jakie nerwy znajdują się w gałązce białej, a jakie w gałązce szarej.

- gałązka łącząca biała (Ramus communicans albus) - prowadzi włókna przedzwojowe oraz nerwy zmielinizowane, dlatego przesyłanie jest szybsze
- gałązka łącząca szara (Ramus communicans griseus) - prowadzi włókna zazwojowe i nerwy niezmielinizowane, dlatego przesyłanie jest wolniejsze.

38. Jakiego mięśnia nie unerwia nerw krtaniowy-wsteczny.

Mięśnia pierścienno-tarczowego (m. crico-thyroideus). - jego unerwia krtaniowy przedni

39. Wymień nerwy ruchowe i co unerwiają.

- III - nerw okoruchowy (nervus oculomotrius) - unerwia mięśnie zewnętrzne oka czyli: m.prosty gałki ocznej dogrzbietowy, dobrzuszny i pośrodkowy- m.rectus bulbi oculi dorsalis et ventralis et medialis; m.unosiciel powieki górnej - m.levator palpebrae dorsalis; m.dobrzuszny skośny - m. obliquus ventralis; otrzymując włókna współczulne unerwia również mięsień rzęskowy, mięsień zwieracz i rozwieracz powieki górnej
-VII - facialis - twarzowy - mm.małżowiny usznej - n.auricularis caudalis - uszny tylny; m.skóry szyi - rami collie - g.szyjna; mm.mimiczne twarzy - m.buccalis dorsales et centralek - n.policzkowe dobrzuszne i dogrzbietowe; m.uszno-donosowe - n.auriculopalpebralis - n.małżowinowo-powiekowy; gałąź do brzuśca tylnego m.2-brzuścowego - rami ventaer caudalis m.digastici/biventer
- VI - odwodzący - abductensprostego bocznego (musclus rectus bulbi oculi lateralis)
- IV - nerw bloczkowy (nervus trochlearis) - mięsień skośny gałki ocznej dogrzbietowy (musculus obliquus bulbi oculi dorsalis)
- XI - nerw dodatkowy - (nervus accesorius) - prowadzi włókna z nerwem błędnym: włókna gardłowe, krtaniowe, sercowe oraz unerwia mięsień czworoboczny, mostkowo głowowy i obojczykowo-głowowy.
- XII - nerw podjęzykowy - nervus sublingualis - mięsień rylcowo-językowy (musculus styloglossus), mięsień gnykowo-językowo (musculus hyoglossus), włókna do mięśni własnych
języka, gałąż zstępująca - m. mostkowo- tarczowy (musculus sternothyroideus), mięsień mostkowo-gnykowy (musculus sternohyoideus), mięsień łopatkowo-gnykowy (musculus omohyoidues)

40. Wymień nerwy unerwiające język i podaj ich charakter.

Język (glossus/linguae)
- nerw językowy od V3(n. lingualis) - do 2/3 przednich języka(czuciowo)
- struna bębenkowa (chorda tympani) - do 2/3 przednich języka - od n. VIIa (czuciowo i przywspółczulnie)
- gałąź językowa - do 1/3 tylnej języka - od n. IX (czuciowo)
- gałąź głęboka od nerwu XII - do mięśni własnych języka (ruchowo)
- gałąź oponowa i powierzchowna do m. rylcowo-językowego i gnykowo-językowego (ruchowo)

41. Wymień nerwy unerwiające jamę nosową i podaj ich charakter.

Jama nosowa (cavum nasi): - nerw węchowy I (n. olfactorius) - unerwia jamę nosową specyficznie (czuciowo) - nerw sitowy (n. ethmoidalis) - unerwia błonę śluzową jamy nosa pod względem zapachowym - od V1 (czuciowo) - nerwy nosowe górne tylne (nn. nasales superiores posteriores) - unerwiają błonę śluzową przegrody nosa - od V2 (czuciowo)

42. Pień błędno-współczulny (truncus vago-symphaticus)

Pień błędno-współczulny (truncus vagosymphaticus) to element ruchowo-czuciow-współczulnoprzywspółczulny - włókna współczulne - od zwoju szyjnego przedniego (ganglion cervcalis cranialis) - włókna przywspółczulne - od jądra przywspółczulnego nerwu X (nucleus parasymphaticus nervi vagi) - włókna czuciowe - od jądra szlaku samotnego nerwu X (nucleus tractus solitari) - włókna ruchowe - od jądra dwuznacznego - (nucleus ambiguus)

43. Pseudowstępowanie rdzenia kręgowego

Efekt nienadążania rozwoju rdzenia kręgowego za rozwojem kręgosłupa. Od rdzenia odchodzą parzyste nerwy rdzeniowe, wychodzące przez odpowiednie otwory międzykręgowe. Ponieważ otwory są przesunięte względem rdzenia ku dołowi, nerwy biegną na znacznej przestrzeni wewnątrz kanału kręgowego, zanim osiągną właściwy punkt wyjścia. Zespół tych nerwów, otaczających nić końcową (filum terminale) wraz ze stożkiem rdzeniowym (conus medullaris), nosi nazwę ogona końskiego (cauda equina).

44. Co znajduje się pomiędzy rdzeniem kręgowym, a pniem współczulnym?

Pień współczulny to zwoje, które występują na przebiegu gałązki łączącej, która odchodzi od pnia nerwu rdzeniowego (truncus nervi spinalis) i to jest element występujący pomiędzy rdzeniem kręgowym a pniem współczulnym.

45. Podaj nazwy struktur unerwianych przez nerw krtaniowy przedni.

Nerw krtaniowy przedni (nervus laryngeus cranialis) unerwia: − mięsień pierścienno-tarczowy (musculus cricothyroideus) − nagłośnię (epiglottis) − gardło (pharynx) − krtań (larynx) − oddaje gałęzie do splotu gardłowego i splotu sercowego

46. Co unerwia nerw X?

Nerw X błędny (nervus vagus) unerwia: - gałąź oponowa (ramus meningeus) - unerwia tylną część opony twardej - gałąź małżowinowa (ramus auricularis) - unerwia włóknami somatyczno-czuciowymi część przewodu słuchowego zewnętrznego - gałęzie gardłowe (rami pharyngi) - wraz z nerwem IX tworzą splot gardłowy. Unerwiają czuciowo błonę śluzową gardła, a ruchowo mięśnie gardła. - nerw krtaniowy przedni (nervus laryngeus anterior) - unerwia ruchowo mięsień pierścienno tarczowy (m cricothyroideus), nagłośnię (epiglottis), czuciowo błonę śluzową krtani - nerw krtaniowy powrotny/wsteczny (nervus laryngeus reccurens) - unerwia ruchowo pozostałe mięśnie krtani

47. Co ogranicza komory oka?

- komora przednia gałki ocznej (camera anterior bulbii) ograniczona przez tylną powierzchnię rogówki (cornua) i przednią powierzchnię tęczówki (iris)
- komorę tylną gałki ocznej (camera posterior bulbi) ogranicza od przodu tylna powierzchnia tęczówki, ograniczenie tylne stanowi soczewka (lens)
- komory łączą się ze sobą za pomocą źrenicy (pupilla) stanowiącej otwór w tęczówce, wypełnia je ciecz wodnista

48. Wymień po kolei warstwy ściany gałki ocznej, z czego w znaczeniu topograficznym składa się warstwa środkowa?

− błona włóknista (tunica fibrosa bulbi)
− błona naczyniowa (tunica vasculosa bulbi):
\> tęczówka (iris)
\> ciało rzęskowe (corpus ciliaris)
\> naczyniówka (choroidea)
− błona wewnętrzna (tunica interna bulbi)

49. Podaj lokalizację i znaczenie funkcjonalne błony odblaskowej.

Błona / makata odblaskowa (tapetum lucidum) znajduje się w naczyniówce (choroidea) -
najbardziej wewnętrznej części środkowej warstwy ściany gałki ocznej - błonie naczyniowej
(tunica vasculosa), między warstwą naczyniową a warstwą naczyń włosowatych. Jest ona
pozbawiona naczyń krwionośnych, ma zdolność do rozszczepiania i odbijania światła dzięki
czemu umożliwia lepsze widzenie w warunkach słabego oświetlenia (np. w nocy).

50. Unerwienie gruczołu łzowego

przywspółczulnie:
jądro ślinowe przednie (włókna przedzwojowe) --\> nerw skalisty powierzchowny większy (n.
petrosus superficialis major) --\> łączy się nerwem skalistym głębokim wiekszym --\> zwój
skrzydłowo-podniebienny --\> nerw jarzmowy --\> nerw skalisty większy przechodzi na nerw łzowy
− współczulnie:
zwój szyjny przedni --\> nerw skalisty głęboki większy --\> przed zwojem łączy się z nerwem
skalistym powierzchownym większym - dalej tak samo jak przywspółczulnie
- nerw łzowy od V1
-nerw podbloczkowy od V1

51. Droga łez do aparatu łzowego

Narząd łzowy (aparatus lacrimalis):
gruczoł łzowy (glandula lacrimalis) - produkuje wydzielinę łzową
przewodziki wyprowadzające (ductuli excretorii)
worek spojówkowy (saccus conjunctivae)
jeziorko łzowe (lacus lacrimalis)
punkty łzowe (puncta lacrimalia)
kanaliki łzowe (canaliculi lacrimales)
woreczek łzowy (sacculus lacrimalis)
przewód nosowo-łzowy (ductus nasolacrimalis)
ujście nosowo-łzowe (ostium nasolacrimale)
jama nosowa (cavum nasi)

52. Mięśnie tęczówki - jakie, przez którą część układu autonomicznego są zaopatrywane i jak
nazywają się zwoje?

mięsień zwieracz źrenicy (m. sphincter pupillae) - utworzony przez miocyty gładkie, układa
się okrężnie wokół brzegu źrenicznego tęczówki i jest unerwiony przez włókna przywspółczulne odchodzące od zwoju rzęskowego - nerwy rzęskowe krótkie (nn ciliares breves)
mięsień rozwieracz źrenicy (m. dilatator pupillae) - zbudowany z komórek mioepitelialnych,
położony tylnie w stosunku do zwieracza, unerwiony przez włókna współczulne ze zwoju szyjnego doczaszkowego

53. Mięśnie skośne gałki ocznej, przyczepy i unerwienie.

mięsień skośny dogrzbietowy (musculus obliquus dorsalis bulbi) - biegnie od pierścienia
ścięgnistego wspólnego, przechodzi przez bloczek i dochodzi do górno-bocznej powierzchni
gałki ocznej - unerwiony przez nerw bloczkowy (IV) - (nervus trochlearis)
- mięsień skośny dobrzuszny (musculus obliquus ventralis bulbi) - od grzebienia łzowego, w
dole mięśnia skośnego dobrzusznego do twardówki, do strony bocznej gałki, za równikiem -
unerwiony przez nerw okoruchowy (III) - (nervus oculomotorius)

54. Ciecz wodnista, przez co jest produkowana, jak odpływa?

Ciecz wodnista (humor aquosus) - produkowana przez ciało rzęskowe (corpus ciliare) znajdujące
się w tylnej komrze oka, przepływa z komory tylnej oka przez źrenicę do komory przedniej i jest
odprowadzana do żył rzęskowych i spojówkowych za pośrednictwem zatoki żylnej twardówki
(sinus venosus sclerae). Jest to bezberwny płyn, zawierającyaminokwasy, elektrolity i glukozę,
dzięki czemu odżywia struktury pozbawione naczyń krwionośnych.

55. Żyły odprowadzające gałki ocznej

żyły w gałce ocznej towarzyszące odpowiednim tętnicom:
● żż. rzęskowe tylne krótkie (vv. ciliares posteriores breves)
● żż. rzęskowe tylne długie (vv. ciliares posteriores longae)
● żż. rzęskowe przednie (vv. ciliares Anteriores) - odprowadzają krew ze splotu żylnego twardówki
● ż. ośrodkowa siatkówki (v. centralis retinae)
oprócz tego wyróżniamy żyły wirowate (vv. vorticosae) które ostatecznie kończą się zatoki ocznej (sinus ophthalmicus) lub splotu ocznego (plexus opthalmicus)

56. Więzadło grzebieniaste - co to i za co odpowiada w oku, gdzie się znajduje?

więzadło grzebieniaste kąta tęczkówkowo - rogówkowego (lig. pectinatum anguli
iridocornealis), w komorze przedniej, pomiędzy szczelinami tego więzadła przesącza się ciecz
wodnista (humor aquosus) do zatoki żylnej twardówki (sinus venosus sclerae)

57. Mięśnie ucha (kosteczek słuchowych)

- mięsień strzemiączkowy (musculus stapedius) - unerwiony czuciowo przez nerw VII
(twarzowy). Jego skurcz porusza strzemiączkiem, osłabiając efekt przewodzenia.
- mięsień napinacz błony bębenkowej (musculus tensor tympani) - unerwia go V3 (ruchowy).
Jego skurcz napina błonę bębenkową i łańcuszek kosteczek słuchowych, powodując
wzmocnienie efektu przewodzącego.

58. Więzadło grzebieniaste - co to i za co odpowiada w oku, gdzie się znajduje?

Błędnik błoniasty (labirynthus membranaceus) - zamknięty system cienkich przewodów i jam wyścielonych
nabłonkiem zmysłowym i wypełnionych śródchłonką (endolympha). Jest zawieszony w błędniku
kostnym (labirynthus osseus), przestrzeń między nimi - przestrzeń przychłonkowa (spatium
perilymphaticum) wypełniona przychłonką (perilympha)
Część statyczna - błędnik przedsionka (labirynthus vestibuli):
DALSZA CZĘŚĆ NA KARTCE- NIE MOŻNA WKLEIĆ

59. Co wchodzi w skład aparatu równowagi w błędniku błoniastym?

Błędnik błoniasty (labitynthus membranaceum). Za równowagę odpowiada tu błędnik
przedsionka (labirynthus vestibuli):
- woreczek (saccus)
- łagiewka (utriculus)
- 3 przewody półkoliste (ducti semicirculares) z bańkami błoniastymi

60. Błędnik kostny

Błędnik kostny (labirynthus osseus) to złożona struktura we wnętrzu piramidy kości skroniowej:
- przedsionek (vestibulum) posiada dwa okienka
- kanały półkoliste kostne (canals semicirculares ossei)
- ślimak (cochlea)

61. Co znajduje się w okienku przedsionka?

W okienku przedsionka (fenestra vestibuli) znajduje się podstawa strzemiączka (basis
stapedis)

62. Co się znajduje w okienku ślimaka?

W okienku ślimaka (fenestra cochleae) znajduje się błona bębenkowa wtórna (membrana
tympanica secundaria)

63. Co odpowiada za równowagę a co za słuch w błędniku błoniastym?

W błędniku błoniastym (labirynthus membranaceus)
-za równowagę odpowiada błędnik przedsionka (labirynthus vestibuli), z łagiewką (utriculus),
woreczkiem (saccus) i 3 przewodami półkolistymi (ducti semicirculares);
-a za słuch odpowiedzialny jest błędnik ślimaka (labirynthus cochleae) z przewodem
ślimakowym (ductus cochlearis) z narządem spiralnym/Cortiego (organum spirale/Cortii)

64. W jakim elemencie błędnika błoniastego znajdują się receptory słuchowe, jak nazywa się zwój związany z częścią słuchową?

W narządzie spiralnym/Cortiego (organum spirale s. Cortii) leżącym w przewodzie ślimakowym
(ductus cochlearis), zwój spiralny ślimaka (ganglion spirale cochleae).

65. Jaki element zamyka okienko okrągłe?

Okienko okrągłe, czyli okienko ślimaka (fenestra rotunda s. cochleae) zamyka błona bębenkowa
wtórna (membrana tympanica secundaria)

66. Gdzie w błędniku błoniastym występują struktury związane ze zmysłem równowagi i gdzie są zwoje z nim związane?

Część statyczna - błędnik przedsionka (labirynthus vestibuli):
- woreczek (saccus)
- łagiewka (utriculus)
- przewody półkoliste (ducti semicirculares)
- przewód przedsionka (aqueductus vestibule)
Włókna z receptorów leżących w plamkach łagiewki, plamkach woreczka, grzebieniach
bańkowych zbierają się w zwoju przedsionkowym.

67. Jaką częścią młoteczek kontaktuje się z błoną bębenkową?

Młoteczek (malleus) kontaktuje się z błoną bębenkową (membrana tympanica) rękojeścią
(manubrium mallei) - przylega do pępka błony bębenkowej (umbo)

68. Schody przedsionka i jaki płyn się tam znajduje?

Schody przedsionka (scala vestibuli) to najwyżej położony element kanału spiralnego ślimaka.
Znajdują się w przestrzeni przychłonkowej (spatium perilymphaticum), która występuje
pomiędzy błędnikiem kostnym, a błędnikiem błoniastym, w którym znajdują się również schody
bębenka (najniżej) oraz przewód przychłonkowy (po środku).
Znajduje się tam perylimfa czyli przychłonka.

69. Struktury widoczne na zewnątrz błony bębenkowej

Błona bębenkowa (membrana tympani)
● pierścień włóknisto-chrzęstny (anulus fibrocartilagineus) przytwierdza błonę do
chrząstki pierścieniowatej (cartilago anularis)
● pępek błony bębenkowe (umbo membranae tympani) znajduję się na środku
błony; jest śladem przyczepu rękojeści młoteczka (manubrium mallei)
● prążek młoteczkowy (stria mallearis)
● wyniosłość młoteczkowa (prominentia mallearis)

70. Co to jest błona bębenkowa wtórna?

Błona bębenkowa wtórna (membrana tympani secundaria) leży w okienku ślimaka (fenestra
cochlae) nazywanym inaczej okienkiem okrągłym. Oddziela ona ucho środkowe od schodów
bębenka (położone w uchu wewnętrznym w przestrzeni przychłonkowej). Jest ona
najważniejszym miejscem przechodzenia substancji z ucha środkowego do ucha wewnętrznego.
Łączy się z narządem spiralnym/Cortiego (organum spirale/Cortii).

71. Tętnica piersiowa wewnętrzna i jej odgałęzienia

Tętnica piersiowa wewnętrzna (arteria thoracica interna):
pierwsza tętnica odchodząca od tętnicy podobojczykowej (a. subclavia) odchodzącej od łuku
aorty przebiega pod mięśniem poprzecznym klatki piersiowej odgałęzienia:
\> tętnica osierdziowo-przeponowa (a. pericardiophrenica)
\> gałęzie grasicze (rami thymici)
\> gałęzie śródpiersiowe (rami mediastinales) - śródpiersie przedsercowe (mediastinum
praecardiale)
\> gałęzie przeszywające (rami perforantes) do mięśnia piersiowego głębokiego i
powierzchownego
\> międzyżebrowe dobrzuszne (rami intercostales ventrales)
\> tętnica mięśniowo-przeponowa (a. musculophrenica) - do przepon, przechodzi w:
\> tętnica nabrzuszna przednia (a. epigastrica cranialis) - anastomozuje z nabrzuszną tylną od
pnia sromowo-nabrzusznego

72. Elementy komór serca (wewnątrz)

Komory serca (ventriculi cordis)
● mięśnie brodawowate (musculi papillares)
● beleczki mięśniowe (trabeculae carneae)
● beleczki przegrodowo-brzeżne (trabeculae septomarginales)
● struny ścięgniste (chordae tendineae)

73. Odkąd odchodzi i gdzie uchodzi przewód chłonny piersiowy?

Przewód chłonny piersiowy (ductus thoracicus):
-rozpoczyna się w jamie brzusznej na wysokości I i II kręgu lędźwiowego kręgosłupa w postaci
rozszerzenia - zbiornika chłonki (cisterna chyli), początek przewodu wyznacza przewężenie
doczaszkowe tego zbiornika
-uchodzi w okolicy lewego kąta żylnego - do lewej żyły ramienno-głowowej (vena
brachiocephalica) bądź do żyły szyjnej wewnętrznej lub żyły podobojczykowej

74. Dokąd uchodzą pnie chłonne tchawicze?
zwykle duże parzyste naczynie SPRAWDŹ!!!

Pnie chłonne tchawicze biegną po tchawicy.
1 lub 2 pnie chłonne tchawicze ((truncus trachealis) uchodzą do systemu żylnego - żyły szyjnych zewnętrznych lub innych żył zbiegających się w okolicy wpustu doczaszkowego klatki piersiowej

75. Jak przebiega i dokąd uchodzi żyła wielka serca?

reprezentuje żyły mniejsze odprowadzające krew ze ściany samego serca
Żyła wielka serca (vena cordis magna) rozpoczyna się w okolicy koniuszka serca, biegnie w bruździe międzykomorowej przystożkowej (sulcus intraventricularis paraconalis), wychodzi do bruzdy wieńcowej (sulcus coronarius) od strony lewej i biegnie jako gałąź okalająca (Ramus
circumflexus) dochodząc do zatoki żylnej wieńcowej serca skąd wchodzi do przedsionka
prawego.

76. Warstwy worka osierdziowego.

Osierdzie - pericardium
a. osierdzie surowicze (okrywające serce, błona surowicza) (pericardium serosum) otacza bezpośrednio serce, składa się
z:
\> blaszki trzewnej (lamina visceralis) zespalającej się z mięśniem sercowym -
inaczej nasierdzie (epicardium)
\> blaszki ściennej (lamina parietalis)
osierdzie włókniste (pericardium fibrosum) składa się z:
\> powięzi wewnątrzpiersiowej (fascia endothoracica)
\> opłucnej ściennej śródpiersiowej (pleura parietalis pericardiaca)
Między blaszkami osierdzia surowiczego znajduje się jama osierdzia (cavum pericardii)
wypełniona niewielką ilością płynu surowiczego

77. Zatoka poprzeczna worka osierdziowego.

Sinus transversus pericardii. Występuje pomiędzy wrotami tętniczymi i żylnymi w worku
osierdziowym, utworzona przez nasierdzie oraz blaszkę ścienną osierdzia. Jest chyłkiem jamy osierdziowej.

78. Z jakich elementów wywodzi się osierdzie włókniste?

Osierdzie włókniste (pericardium fibrosum) wywodzi się z powięzi wewnątrzpiersiowej (fascia
endothoracica) i opłucnej osierdziowej (pleura parietalis pericardiaca) czyli opłucnej ściennej
śródpiersiowej prawego i lewego worka opłucnowego.

79. Struktury krążenia płodowego stanowiące organy treningowe serca.

- Przewód tętniczy Botalla (ductus arteriosus) - przez przewód ten część krwi z tętnicy płucnej
dostaje się do aorty z pominięciem płuc, które w okresie płodowym są zapadnięte,
umożliwia to trening komory prawej- pozostaje po nim więzadło tętnicze (ligamentum
arteriosum)
- Otwór owalny - Botalla (foramen ovale) - umożliwa przejście krwi z prawego do lewego
przedsionka - pozostaje po nim dół owalny (fossa ovalis)

80. Łuk Heringa

nerw zatokowy Heringa (IX) (n. sinualis Heringi) - czuciowy
- zwój skalisty (g. petrosum) (IX)
- jądro końcowe n. IX - jądro szlaku samotnego
- jądro początkowe n. X (j. grzbietowe ruchowe - parasympatyczne)
- n. opóźniające akcję serca (n. retardantes cordis) - stą do układu bodźcowotwórczo
przewodzącego

81. Które żyły własne serca nie uchodzą do zatoki żylnej wieńcowej serca?

Żyły sercowa najmniejsze (v. cordis minimae), do wszytkich jam ciała, zapewniają drenaż
serca, rozsiane po całym narządzie, otwierają się otworkami: foramina venarum minimarum
Żyły sercowe dobrzuszne (v. cordis ventrales) - zbierają krew z prawej komory i uchodzą do
prawego przedsionka

82. Co znajduje się na wewnętrznej powierzchni komór?

Mięśnie brodawkowate (musculi papillares) stanowiące miejsce przyczepu strun
ścięgnistych (chordae tendineae) zastawek
- Beleczki mięśniowe (trabeculae carneae)
- Beleczki przegrodowo-brzeżne (trabeculae septomarginales)
W beleczkach biegną elementy układu bodźcowo-przewodzącego w postaci odgałęzień pęczka
przedsionkowo-komorowego.
- Zastawki przedsionkowo-komorowa lewa i prawa (valva atrioventriculais extra et sinistra)
- Zastawka trójdzielna i dwudzielna (valvula tricuspidalis et mitralis)
- przegrody międzykomorowe (septi interventriculare)

83. Co powstaje z żył i tętnic pępkowych?

zobliterowana żyła pępkowa (vena umbilicalis) tworzy więzadło obłe wątroby (ligamentum
teres hepatis)
- zobliterowana tętnica pępkowa (arteria umbilicalis) tworzy więzadło obłe pęcherza
moczowego (ligamentum teres vesicae)

84. Co uchodzi do zatoki żylnej wieńcowej serca u świni?

Żyła sercowa wielka (v. cordis magna) Żyła sercowa średnia (v. cordis media) Żyła sercowa mała (v. cordis parva) Żyła skośna przedsionka lewego (v. obliqua atrii sinistri) Żyła nieparzysta lewa (v. hemiazygos sinistra)