Tentamen recht, organisatiekunde en beleid

doelen decentralisatie

• sneller hulp bieden

• meer maatwerk leveren

• lichtere hulpinzetten

• zorgkosten verlagen

reden van decentralisatie

omdat de gemeenten dichter bij de burgers staan, dus zij zouden beter weten wat gezinnen en jongerennodige hebben

decentralisatie gaat volgens SCP (social cultureel planbureau) niet volgens plan

• er is weinig passend hulp

• vroegtijdig hulp lukt niet altijd

• overstap van zware naar licht hulp niet gelukt

• niet iedereen word zelfredzaam

• ook corona heeft het verergerd

→ om deze reden willen professionals meet invloed hebben op beleid

maatwerk

hulp aanpassen aan op wat iemand persoonlijk nodig heeft

integrale aanpak

verschillende hulpverleners werken samen rondom gezin/jongere

interprofessionele samenwerking

samen werkeen met andere beroepsgroepen

jeugdprofessionals moeten niet zomaar alles uitvoeren wat het beleid zegt, ze moeten

• kritisch nadenken

• opkomen voor kwetsbare jongeren

• signaleren wanneer beleid niet goed werkt

3 belangrijke kerntaken van een pedagoog

1. opgroeien en opvoeden ondersteunen

2. goede omstandigheden creëren voor opvoeden en opgroeien (condities bevorderen)

3. professionaliteit versterken

de beroepscode helpt professionals bij moeilijke keuzes en ethische dilemma's

• beschermd welzijn van cliënten

• geeft richtlijnen voor goed handelen

• helpt bij reflecteren eigen gedrag

beroepscompetenties

vaardigheden kennis die je nodig hebt

ethisch dilemma

moeilijke situatie waarbij waarden met elkaar botsen

een jeugdprofessional werkt niet alleen met cliënten maar ook met verschillende lagen, dat zijn

• bestuurlijke/juridische laag

• organisatorische laag

• professionals in het veld

• gebruikers

bestuurlijke/juridische laag

overheid, gemeenten, wetten en regels

organisatorische laag

organisaties, wijkteams, instellingen, CJG (centrum voor jeugden en gezin)

professionals in het veld

jongerenwerkers, pedagogen en hulpverleners

gebruikers

cliënten, jongeren, gezinnen

het is voor professionals soms lastig om met verschillende lagen te werken, daarom moeten ze

• balanceren tussen beleid en praktijk

• kritisch durven zijn

• signalen doorgeven aan organisaties of overheid

structuurgericht werken

niet alleen kijken naar individu maar ook naar de samenleving eromheen

gelaagdheid

verschillende niveaus/lagen in het werkveld

systemisch signalering

problemen bewust verzamelen en doorgeven

interprofessioneel samenwerken

professionals moeten samenwerken met verschillende beroepsgroepen, omdat een probleem vaak ingewikkeld is en meerdere kanten heeft

professionals moeten bij interprofessioneel samenwerken

• verder kijken dan eigen vak

• elkaars visie begrijpen

• samen naar oplossingen zoeken

referentiekader

hoe iemand kijkt naar situaties vanuit eigen kennis/ervaring

beleid

doelen kiezen en bedenken hoe je deze doelen gaat halen

het beleid bestaat uit drie onderdelen

1. doelen: wat wil je bereiken

2. middelen: hoe ga je het doen

3. planning: wanneer gebeurd het

drie verschillende soorten beleid

• curatief

• preventief

• repressief

curatief beleid

probleem oplossen nadat ze zijn ontstaan

preventief beleid

problemen proberen te voorkomen

repressief beleid

streng optreden tegen ongewenst gedrag

de overheid heeft drie belangrijke taken

1. openbare orde en veiligheid; zorgen dat NL veilig blijft

2. sociaal economische zaken; werk, geld, hulp voor mensen dei dat nodig hebben

3. sociaal culturele zaken; welzijn en ontwikkeling van mensen

overheidsbeleid

beleid van de overheid

instellingsbeleid

beleid van organisaties

curatief

genezen en oplossen

repressief

streng optreden

jongeren zorgen vaak voor maatschappelijke discussies over bijv overlast

de samenleving verwacht dat de overheid iets doet

probleem zijn vaak subjectief dit houd in dat

• volwassenen kunnen jongeren als problemen zien

• eerlijk jongeren dit niet zo ervaren

twee soorten problemen

• getemde problemen

• ongetemde beleidsproblemen

getemde problemen

eenvoudige problemen met een duidelijke oplossing

ongetemde beleids problemen

ingewikkeld probleem waarbij mensen het niet eens zijn over de oplossing

stigmatiseren

iemand een negatief etiket geven

de saemnleving reageert tegenwoordig sneller en heftiger op problemen met jongeren

daardoor ontstaat er meer druk op de overheid om streng op te treden

subjectief

persoonlijk bekeken

jeugdbeleid eind 19e eeuw

door de industrialisatie leefden veel kinderen in slecht omstandigheden, daarom verbod op kinderarbeid en leerplichtwet ingesteld. het welzijn van de jongeren werd een taak van de overheid

jeugdbeleid in 1921

overheid ging zich steeds meer bemoeien met opvoeding, bij slechte opvoeding mocht de overheid ingrijpen. Er kwam OTS en kinderrechters

Jeugdbeleid na 2e wereldoorlog

werd de overheid groter. er ontstond angst dat kinderen zouden ontsporen, dus werd er meer beleid gemaakt, hulp georganiseer en geld geïnvesteerd in jeugdwerk

jeugdbeleid werd na de nachtwakersstaat (overheid zorgde alleen voor veiligheid in het land) een

verzorgingsstaat (een betrokken overheid die zich richt op sociale zorg en welzijn)

jeugdbeleid 2005

er kwam een wet op jeugdzorg

jeugdbeleid 2015

er kwam een jeugdwet, gemeenten werden hiervan verantwoordelijk (decentralisatie)

industrialisatie

opkomst van fabrieken

wat is het jeugdzorgstelsel

het hele systeem van regels, organisaties, hulpverlening en beleid rondom jeugdzorg

waarom is het jeugzorgstelsel complex

• er zijn veel organisaties betrokken

• problemen van jongeren zijn ingewikkeld

• samen werking kan lastig zijn

• beleid veranderd steeds

doelen voor de verbetering van het jeugdzorgstelsel

• beter luisteren naar cliënten (serieus nemen)

• meer preventief werken

• betere samenwerking tussen lagen

• meer samenhang in hulpverlening

jeugdwet: sinds 2015 (decentralisatie) gemeenten verantwoordelijk voor bijna alle jeugdzorg zoals

• jeugd-ggz

• gesloten jeugdzorg

• jeugdreclassering

• begeleiden van gezinnen

waarom jeugdwet

De overheid wilde:

• betere samenwerking;

• minder versnippering;

• meer preventie;

• lichtere hulp;

• minder dure zorg.

belangrijke verandering door jeugdwet op 3 niveaus

1. inhoudelijk

2. bestuurlijk

3. financieel

inhoudelijke verandering door jeugdwet

van zware gespecialiseerde hulp naar preventie, eenvoudige zorg en een integrale aanpak

bestuurlijke verandering door jeugdwet

decentralisatie

financieel verandering door jeugdwet

• financieel stroom voor jeugdzorg

• harmonisering van bekostigingssysteem

• bezuiniging op specialistisch hulp

belangrijke ideeën over de jeugdwet

1. eigen kracht: kijken wat jongeren zelf kunnen, niet alles overnemen maar versterken

2. zo licht mogelijk, zo zwaar als nodig: eerst lichte hulp inzetten. pas zwaarder als dat echt nodig is

kritiek jeugzorgstelsel

• lange wachtlijsten;

• te weinig passende hulp;

• overgang van 18- naar 18+ slecht geregeld;

• nog steeds veel zware jeugdzorg;

• professionals ervaren veel druk

georganiseerde onmacht

het systeem/doelen/ideeën werkt niet goed genoeg

participatie wet

help mensen richting werk

Wajong - wet arbeidsongeschiktheidsvoorzieningen jong gehandicapten

voor jongeren met een ernstige ziekte of beperking

WLZ - wet langdurige zorg

voor mensen die blijvend langdurige zorg nodig hebben

WPO - wet passend onderwijs

scholen moeten zorgen voor passend onderwijs voor iedere leerling

kritiek sinds decentralisatie

• systeem werk niet goed genoeg

• professionals zijn ontevreden

• ouders ervaren problemen

• specialistische zorg neemt niet af

hervormingsagenda jeugd 2023-2028

nieuw plan voor de overheid om jeugdzorg te verbeteren

belangrijke plannen uit de hervormingsagenda

• gemeenten moeten beter samen werken

• wijkteams versterken

• betere samenwerking tussen onderwijs en jeugdhulp

• meer kennis ontwikkelen, door landelijke netwerkorganisaties

medicaliseren

probleem snel als medische stoornis zien

bestuurslagen

verschillende niveaus van de overheid in NL

drie lagen van de bestuurslagen

1. nationale overheid

2. provincies

3. gemeenten

nationale overheid 1e laag bestuurslaag

• maakt wetten

• bepaald landelijke regels

• heeft de eindverantwoordelijkheid

provincies 2e laag van bestuurslagen

• zitten tussen de landelijke overheid en gemeenten in

gemeenten 3e laag van bestuurslagen

voeren veel jeugdbeleid uit in de praktijk

NL is een gedecentraliseerde eenheidsstaat, dat betekend

• NL heeft een centrale overheid

• meer taken zijn verdeeld naar gemeenten

taken gemeenten

• regelen lokaal jeugdbeleid

• betalen organisaties

• subsidiëren hulpverlening

• stimuleren samenwerking tussen organisaties

autonomie jeugdbeleid

beleidsvrijheid, De gemeente heeft dan vrijheid om beleid op haar eigen manier in te vullen

medebewind jeugdbeleid

gemeenten moeten landelijke wetten uitvoeren zoals die zijn afgesproken

wie zijn verantwoordlijk voor jeugdbeleid

• landelijke overheid

• gemeenten

• ministers

internationaal verdrag inzake en rechten van het kind betekend

45 artikelen met internationale afspraken over rechten van kinderen en jongeren tot 18 jaar zoals:

• kinderen hebben rechten

• overheid moet kinderen beschermen

• kinderen moeten zich goed kunnen ontwikkelen

waar zijn ouders verantwoordelijk voor binnen het jeugdbeleid

• opvoeding

• verzorging

• bescherming

waar is de overheid verantwoordelijk voor binnen het jeugdbeleid

• ondersteunen

• controleren

• hulp organiseren

waar zijn de jeugdhulp professionals voor binnen het jeugdhulp

• opkomen voor kwetsbare jongeren

• signaleren wanneer beleid niet goed werkt

ministers

lid van de regering, politieke leider vaneen ministerie

verschillende ministeries werken aan jeugdbeleid

maar ieder heeft zijn eigen belangen, hierdoor ontstaan onduidelijkheden

beleidsverkokering

ministeries werken langs elkaar heen en er staan onduidelijkheden

ministerie van VWS volksgezondheid, welzijn en sport houd zich bezig met

• jeugdzorg

• gezondheid

• opvoedondersteuning

• jeugdbeleid

• welzijn

ministerie van OCW, onderwijs, cultuur en wetenschap gaat over

• onderwijs

• schooluitval

• veilige school

• studiefinanciering

ministerie van JV, justitie en veiligheid gaat over

• jeugdcriminaliteit

• 'jeugdbescherming

• strafrecht

• veiligheid

ministerie van SZW, sociale zaken en werk gaat over

• werk

• uitkering

• armoede

• Wajong

• arbeidsparticipatie

ministerie van BZK, binnenlandse zaken houd zich bezig met

• politieke jeugdorganisaties

• minderheden beleid

kinderambudsman

komt op voor kinderrechten, doet klachten onderzoek, controleren of overheid zich aan kinderrechten houdt en geeft adviezen

NJI, Nederlands jeugdinstituut

verzameld kennis over opvoeden, opgroeien en jeugdhulp

VNG, vereniging van Nederlandse gemeenten

behartigd belangen van gemeenten richting overheid

ZonMw

doet onderzoek en stimuleert vernieuwen in de zorg, welzijn en gezondheid

Leder (in)

komt op voor mensen met een beperking en chronische ziekte

Branches gespecialiseerde zorg over jeugd

zorgen dat kwetsbare kinderen veilig en gezond kunnen opgroeien

gemeenten zijn belangrijk omdat ze dichtbij de inwoners staan, daadoor kunnen ze

• sneller reageren

• problemen sneller signaleren

• makkelijker contact hebben met bewoners

→ ze zijn laagdrempelig

gemeenteraad

belangrijkste orgaan van de gemeente

-word elke 4 jaar gekozen

-neemt besluiten

-controleert het beleid

-vertegenwoordigd inwoners

fracties

politieke partijen in de gemeenteraad (kan 1 of meerdere leden zijn)